Кіріспе

Дін бойынша баталанған нәрсе немесе іс-әрекет. Сакраменталь (лат. sacramentalia) – қасиетті белгі, діни амал немесе рәсім. Ол қасиетті дастарқандарды (сакраменттерді) еліктеу арқылы рухани әсерге ие болып, Шіркеудің тікелей араласуымен қол жеткізіледі. Сакраментальдар сакраменттерді гүл шоғындай қоршап, христиандардың күнделікті өміріне таратып, оларды кеңейтеді. Сакраментальді Рим-католик шіркеуі, Шығыс православие шіркеуі, Орталық православие шіркеуі, Шығыс шіркеуі, лютеран шіркеуі, Ежелгі католик шіркеуі, Англикан шіркеуі және тәуелсіз католик шіркеулері мойындайды. Киелі кітапта емделу үшін дұға оқылатын маталар мен қасиетті майлар туралы айтылған. Қасиетті су – адалдардың крещение рәсімін еске түсіру үшін қолданатын сакраменталь. Басқа да көп қолданылатын сакраментальдарға баталанған шамдар (сенімділерге Қыдыр күнінде беріледі), баталанған пальма жапырақтары (Пасха жексенбісінде шерудің басында баталанады), баталанған күл (Күл кешінде таратылады), айқыш белдік (көбінесе пастор күнделікті қолдану алдында батасын береді), бас киім (әсіресе дұға мен құлшылық кезінде әйелдер киеді), баталанған тұз және қасиетті суреттер, сондай-ақ христиандық өнер, әсіресе айқыш кіріктірілген суреттер жатады. Күнделікті киетін, мысалы, айқыш белдік немесе адалдық скапуляры сияқты сакраментальдар, отбасылық Киелі кітап сияқты заттар көбінесе христиан үйлеріндегі үй алтарында сақталады. Құдалық рәсімінде баталанған жағдайда, сақина сакраментальға айналады. Сакраментальдік сөзі сакраменттерге қатысты немесе олармен байланысты деген мағынаны білдіреді.

Киелі кітапқа негізделген

Киелі кітапта сакраментальдарды қолданудың негізі – Иса Мәсіхтің өзі сакраментальдардың бір түрін қолданғанында; мысалы, ол соқыр адамды емдегенде, адамның көздеріне саз жағып, одан кейін Силоам тоғанында жууын айтты. Сауықтыру үшін дұға етуге қатысты дұғалы киімдер мен қасиетті майлар да айтылған, мысалы, және . Сакраментальдар, тағамдар сияқты, Киелі Рухтың рақымын тікелей бермейді, бірақ Шіркеудің дұғасы арқылы адамды рақым алуға дайындап, онымен ынтымақтасуға бейімдейді. "Имандылардың жақсы ниетті мүшелері үшін, тағамдар мен сакраментальдардың литургиясы олардың өміріндегі көптеген оқиғаларды Мәсіхтің құдайлық рақыммен қасиеттендіреді, бұл рақым Оның азап шегуінен, өлімінен және қайта тірілуінен туындайды. Барлық тағамдар мен сакраментальдар осы көзден күшін алады". Католик шіркеуінің катехизисі сакраментальдардың үш түрін бөліп көрсетеді: баталар, киелеулер мен арнаулар және екзорцизмдер. Розарий, скапуляр, медаль және діни суреттер дұғалық заттар деп аталады; розарий, крест жолы, литаниялар және новеналар сияқты дұғалар халықтық құлшылық немесе "халықтық иманның көрінісі" деп аталады. Латын шіркеуі кейбір сакраментальдарды, мысалы, баталарды "кетехумендерге, тіпті католик емес адамдарға да беруге рұқсат береді, егер Шіркеу мұны тыйымсалмаса".

Лютерандық

Лютеран шіркеулерінде, адалдар пальма бұталары және крест сияқты киелі заттарды пайдаланады.

Англикандық

Америка Құрама Штаттарының Епископальдық шіркеуінің мәтінінде англикандық розарий, күл және пальма жапырақтары сияқты сакраменттік деп есептелетін заттар тізімделген.

Пейнтекостальдық

Пентекост теологы Марк Пирсон Киелі кітапта, кейде «байланыс нүктелері» деп аталатын, баталанған дұғалық маталар және қасиетті май сияқты құдайдың нығметін беруші амалдар туралы айтылғанын мәлімдейді. Ол, Құдай емнің бастауы екенін және Пентекост дін қызметкерлерінің «сеніммен дұға жасай, түрлі құдайдың нығметін беруші амалдарды орындай, және ауруларға қол қоя алатынын» айтады.