Кіріспе

Батыс Германияның зымыран компаниясы OTRAG (link=no, немесе Orbital Transport and Rockets, Inc.) – 1970 жылдардың соңы мен 1980 жылдардың басында зымырандар үшін баламалы қозғалту жүйесін әзірлеуді жоспарлаған, Штаттгартта орналасқан Батыс Германия компаниясы. OTRAG ғарышқа ұшыру құралдарын коммерциялық жолмен алғашқы жасаушы және өндіруші болды. OTRAG Rocket қазіргі ұшыру жүйелеріне қарағанда, жалпы ракеталық қозғалтқыш блоктарын (CRPU) жаппай өндіру арқылы арзан балама ұсынатынын мәлімдеді.

Тарих

OTRAG компаниясы 1974 жылғы 17 қазанда неміс ғарыш инженері Лютц Кайзер құрды. OTRAG-тің мақсаты – төмен құнмен спутниктік ұшыру құралын әзірлеу, өндіру және пайдалану болды. Бұл жеке компанияның жеке ғарыш аппаратын ұшыруға тырысқан алғашқысы болды. OTRAG зымыраны Еуропаның Ariane зымырасына және NASA ғарыш шаттлына арзан балама ретінде көзделген. Кайзер және алты жүз еуропалық инвестордан тұратын жеке консорциум OTRAG спутниктік ұшыру құралын әзірлеу мен өндіруді қаржыландырды. Доктор Курт Х. Дебус NASA-ның Кеннеди ғарыш орталығының директоры қызметінен кеткеннен кейін OTRAG Басқармасының төрағасы болды (1974–1980), ал доктор Вернер фон Браун Кайзердің ғылыми кеңесшісі қызметін атқарды. Дебус пен фон Браун күмәндануларына қарамастан, Кайзер 1975 жылы Заирдің Шаба қаласында (қазіргі Конго Демократиялық Республикасының Катанга провинциясы) сынақ және ұшыру алаңдарын құруды шешті. Дебус пен фон Браун Заирдің осы алаңдардан зымыран технологиясын алу мүмкіндігіне қатысты алаңдаушылық білдірді. Кайзер қарсылықтарға қарамастан, жобаны жалғастыруға бекінді. OTRAG-тің алғашқы сынағы 1977 жылғы 17 мамырда, ал екінші, сәтті ұшырылысы 1978 жылғы 20 мамырда өтті. Үшінші сынақ 5 маусымда, Заир президенті Мобуту Сесе Секоның бақылауында сәтсіз аяқталды. Компанияның қызметін тоқтату үшін саяси қысым күшейді. Франция мен КСРО Германияның ұзақ қашықтыққа зымырандар жасауына қарсы болды және 1979 жылы Заир үкіметін даму нысанын жабуға мәжбүрледі. Содан кейін Франция президенті Жискар д’Эстен және КСРО президенті Леонид Брежнев Батыс Германия үкіметін OTRAG жобасын тоқтатуға және оның неміс операцияларын жабуға көндірді. 1980 жылы OTRAG өндіріс және сынақ алаңдарын Ливияның шөлді аймағына көшірді. 1981 жылдан бастап осы жерде бірқатар сәтті сынақтар жүргізілді. OTRAG 1987 жылы жұмысын тоқтатты.

Қайшылықтар мен болашақ перспективалар

OTRAG туралы небары бірнеше саяси дау белгілі, олар Заир мен Ливиядағы көрші елдердің зымырандардың екі мақсатта қолданылу мүмкіндігіне қатысты алаңдаушылықтарын қамтиды. Толыққанды орбиталық ұшыру құралы ешқашан құрастырылмаған. Модульдер Заир мен Ливияда ұшу сынақтарынан өтті. Концепцияның мүмкін екенін дәлелдеу үшін 6000 статикалық ракеталық қозғалтқыш сынағы және 16 бір сатылы сертификациялық сынақ жүргізілді. Сол кездегі Германияның сыртқы істер министрі Ханс Дитрих Геншер Франция мен Кеңес Одағының қысымымен жобаны тоқтатқан, ал Батыс Германия "Еуропалық ракета" Ariane жобасына қосылды, бұл OTRAG жобасын қажетсіз етіп, 1980-жылдардың басында әлі бөлінген Германияның саяси қиындықтарын болдырмады. 2009 жыл шамасында Луц Кайзер Interorbital Systems компаниясына кеңес берді, нәтижесінде олардың Neptune сериясы үшін ұқсас модульдік зымыран дизайны жасалды. Armadillo Aerospace компаниясының негізін қалаушы және бас инженері Джон Кармак ай сайынғы есептерінде және форум жазбаларында орбиталық құрылғыға жету жолында OTRAG технологиясына ұқсас модульдік зымырандарды пайдалануды күткенін айтты. Кейсер, OTRAG-тің негізін қалаушы инженері болғандықтан, 2006 жылдың мамыр айында Armadillo компаниясына сапар шегіп, Кармакқа өзінің бастапқы зерттеу аппараттарының бір бөлігін сыйлады. "Мен Латцпен [Кайзермен] бірнеше айдан бері хат алмасып келемін және көп нәрсе білдім. 98% пероксид болған кезде (керосинмен екі компонентті деп есептелді) OTRAG стиліндегі арзан модульдердің үлкен кластерін орбиталық дизайнға қарастырғанмын, және мен оны орбиталық ұшыру құнының айтарлықтай төмендеуіне мүмкіндік беретін тиімді жолдардың бірі деп санаймын. Латцпен сауда-саттықтар мен егжей-тегжейлерді талқылағаннан кейін, бұл орбиталық қабілетке жетудің ең төмен құнға түсетін жолы екеніне толық сенімдімін. Әрине, қайта пайдалануға болатын сатылар пайда болады, бірақ мен осы жолмен қазіргі бюджетімізбен орбитаға шыға аламыз деп ойлаймын. Жеке модульдер қазіргі көліктерге қарағанда аз күрделі, және қолмен жасалған прототиптерге қарағанда жоғары өндіріс әдістерін ұната бастадым." Кармак, 2006 жылғы маусым, Armadillo Aerospace жаңартуы.