Кіріспе

Ракеталық платформа ракеталардың көмегімен рельс бойымен жылға жылға қозғалады.

Ракеталық ұшырулар, ракеталық емес жетекші құрылғылардың көмегімен жүзеге асырылады. Ракеталық шана – бұл ракеталармен қоздырылатын және рельс (мысалы, рельстер жиынтығы) бойымен сырғанап жүретін сынақ платформасы. Ракеталық шана, ракеталық машинадан дөңгелектерді пайдаланбау арқылы ерекшеленеді; жоғары жылдамдықтарда дөңгелектер өте жоғары центробегтік күштерге байланысты бөлшектерге айналады. Қар мен мұз үстінде жүретін сирек мысалдардан (мысалы, Макс Вальедің 1920 жылдардың аяғындағы RAK BOB-ы) басқа, көптеген ракеталық шаналар рельс бойымен жүреді. Кейбір ракеталық шаналардың рельстері бір сәулелі немесе магниттік левитацияны пайдаланса да, көпшілігі теміржол рельсін пайдаланады. "Кілтеңге" деп аталатын сырғанақ жастықшалар рельстің басына қарай иілген, бұл шананың рельстен ұшып кетпеуіне кепілдік береді. Рельс қимасының пішіні әдетте теміржолдарда қолданылатын Виньоль рельсіне ұқсас. Ракеталық шана құрлықтағы көліктер арасында жылдамдық бойынша рекордты иеленеді – 8,5 Мах.

Қолданылуы

Ракеталық шана 1945 жылғы 16 наурызда немістердің Екінші дүниежүзілік соғыстың соңғы күндерінде туннельден қанатты A4b стратегиялық зымыранын ұшыру үшін пайдаланғаны хабарланды. Ракеталық шаналар суық соғыстың басында пилоттық ұшақтарда тікелей сынақтан өткізу үшін тым тәжірибелік (қауіпті) саналған жабдықты үдету үшін кеңінен қолданылды. Жоғары үдеу немесе жоғары жылдамдық жағдайында сынауға арналған жабдық тиісті құралдармен, деректерді жазу және телеметриялық жабдықтармен бірге шанаға орнатылды. Содан кейін шана эксперименттің жобалау талаптарына сәйкес оқшауланған, дәл деңгейлі және түзу сынақ жолында деректерді жинау үшін үдетілді. Холломан әуе күштері базасында ракеталық шананы қолданудың кең таралған түрі, тәжірибелік немесе операциялық ұшақтарда қолдану алдында катапульдік кресло жүйелерін және технологияларын сынау болды. Ең танымал болжам бойынша, Эдвардс әуе күштері базасындағы жолдар зымырандарды, жоғары жылдамдықты катапульдік креслоларды, ұшақтардың пішіндерін және үдеу мен тежелудің адамдарға әсерін сынау үшін пайдаланылды. Эдвардс әуе күштері базасындағы ракеталық шана жолы бөлшектелді және Холломан әуе күштері базасындағы жолды ұзарту үшін пайдаланылды, оның ұзындығы шамамен 16 километрге жетті. Адамсыз ракеталық шаналар зымыран компоненттерін сынау үшін, қымбат зымыран іске қосылымдарын қажет етпейді. 2003 жылғы 30 сәуірде Холломан әуе күштері базасында төрт сатылы ракеталық шанамен 8,5 Мах жылдамдығына (сағатына 10 325 км/сағ) қол жеткізілді, бұл құрлықтағы көлік құралының ең жоғары жылдамдығы. Мёрфи заңы алғаш рет ракеталық шананы сынау туралы баспасөз конференциясында көпшілік назарына түсті.