Кіріспе

Джон Адам Треутлен (John Adam Treutlen, туған аты Ханс Адам Треутлен, 16 қаңтар 1734 - 1 наурыз 1782) – 1777-1778 жылдары Джорджия штатының тұңғыш сайланған губернаторы болған кәсіпкер. Ол Американ революциясы кезінде Джорджиядағы жетекші тұлғалардың бірі болды және Джорджияның алғашқы конституциясын жазуға атсалысты. Ол Американың отаршылдық дәуірінде мерзімі шектелген қызметкер ретінде келді, кейін бай саудагер мен жер иесіне айналды. 1782 жылы қанына қызыл тамғанға дейін Джорджия штаттық өкілдер палатасының мүшесі болып қызмет етті.

Ерте өмір

Ханс Адам Треутлен Ханс Мишель Треутленнің, шебердің, және Магдалена Клараның, туған анасы Иовтың, туған жері қазіргі Германиядағы Кюрнбах қаласында, ол кезде Гессен-Дармштадт ландграфтығы мен Вюртемберг герцогтығының бірлескен билігінде болған. Треутленнің үйі Вюртемберг билігіндегі қаланың бөлігінде орналасқан. Оның ата-анасы 1731 жылы алғашқы екі баласы дүниеге келгеннен кейін үйленді. Ол ата-анасы үйленгеннен кейін дүниеге келген екінші бала. Бұл Ханс Мишельдің екінші некесі болды; оның алғашқы некесі Мария Регинамен болды және олардың жеті баласы болды. Мария Регина 1727 жылы қайтыс болды. Треутлендер протестанттар еді. Неміс тілінде сөйлейтін аймақтардың кейбірінде протестанттарды католик шіркеуі қудалады, көптеген адамдар діни бостандық іздеп Америкаға кетіп қалды. Алайда, Клара католик болған. Сондықтан, Треутлендер Клараның діні үшін және отбасының некеден тыс туған екі баласы болғандықтан протестанттық билік тарапынан қудаланған болуы мүмкін. Бұл жағдай, мүмкін, 56 жастағы Ханс Мишельді 1744 жылдың сәуір айының соңында әйелі мен төрт баласын Америкада жаңа өмір іздеу үшін қиын және қауіпті сапарға шығаруға мәжбүр етті. Бұл сапарға шыққан төрт бала – Ханс Мишельдің алғашқы некесінен Фридрих, Кларадан туған үлкен ұлы Ханс Филипп, және оның екі кіші баласы Джон Адам мен Джонатан. Треутлендер алдымен Ұлыбританияның оңтүстік жағалауындағы Госпорт қаласына сапар шекті. 1745 жылдың қараша айында Клара мен үш баласы Госпорттан католиктер басымдығымен қуылған лютерандық Зальцбург ағайындарының тобымен бірге Грузияға кетті (Зальцбург#Діни қақтығысқа қараңыз). Анасы мен балалары тағдырлы "Джудит" кемесіне отырды. Ханс Мишель мен оның бір баласы Ханс Филипп Ұлыбританияда қалды. Атлантиканы кесіп өтетін сапары кезінде "Джудит" кемесінде тиф қызбасы тарады. Кемеде 13 адам, оның ішінде кеме капитаны да қайтыс болды. Бірінші борт серігі де ауыр сырқатқа шалдықты. "Джудит" кемесі қауіпсіз сапар жасау мүмкіншілігінен айырылып қалды, өйткені өлім мен аурудан теңізде кеме жүргізуге білімі бар ешкім қалмады. Алайда, бұрын теңізде жүрмеген, бірақ геометрия білімі бар Бартоломей Зюбербюлер "Джудит" кемесін Грузияға қауіпсіз жеткізудің жолын тапты. Грузияға келгеннен кейін Клара мен үш Треутлен баласын Вернонбургтағы Майкл Бёркхолтермен келісімшарт жасасты. Эбенезердегі Зальцбург ағайындарының пасторы Иоганн Мартин Болциус Джон Треутленнің ерекше қабілеттерін байқап, оны сол жердегі мектепке оқуға алу үшін Эбенезерге көшіруге тырысты. Алайда, Болциус Клараның тастап кеткен күйеулері, некеден тыс туған балалары және католицизмді ұстанғандығы туралы білгендіктен, Треутленнің мектепке баруына рұқсат алу қиынға соқты. Треутленнің "жаман және дүниелік ата-анасы" оның шынайы тегі ұзақ уақыт бойы жасырын қалғанының себебі болуы мүмкін. 200 жыл бойы ол Австрияның Берхтесгаден қаласында дүниеге келген деп саналды. Бұл әңгіменің астарында Америкаға бара жатқан Треутлендер отбасына шабуыл жасалып, әкесі испан қарақшыларының қолына түсіп, түрмеге қамалған. 1744 жылы Испания түрмесінде қайтыс болған деп есептелді. Бұл оқиғада Ханс Мишель мен Клараның бірге өмір сүрген өмірінің көптеген фактілері ескерілмейді, бұл 18-ғасырдағы адамдар үшін жағымсыз болуы мүмкін. Осылайша бұл аңыз кеңінен танылып, 200 жыл бойы өздігінен дамыды. Алайда, жақында Еуропада табылған неке, туу және басқа да құжаттар Треутлендердің еуропалық шығу тегі мен Америкаға сапары туралы толыққанды мәліметтер берді.

Ерте мансап

Ата-анасының өткенінің салмағын жеңіп, Треутлен Эбенизердегі мектепке қабылданды. Эбенизерде оқуда үлкен жетістіктерге қол жеткізіп, латын, француз, неміс және ағылшын тілдеріндегі әртүрлі пәндер бойынша жан-жақты білім алды. Ол Зальцбургтіктер арасында өскендігінің артықшылығын сезді. Есейген кезде ол "жарқын ой-санаға, Адамның табиғи зиялылығына және әрбір жануарға ат қоя білу қабілетіне, ел заңдарын білуге және практикалық дінге түсініктерге" ие адам ретінде сипатталды. 1756 жылы Треутлен Эбенизерде білім алған жетім Маргарет Дюпуиге үйленді. Ұзақ уақыт өтпей ол жер сатып алып, үлкен шаруашылық және табысты сауда бизнесін құрды. 1768 жылы ол бейбіт судья болып тағайындалды. Ол жолдар жөндеу комиссары және шешушісі болып қызмет етті, ал 1770 жылдары бірнеше рет Эбенизердің Джорджия Ассамблеясының палатасындағы өкілі болды. Треутлен Эбенизердегі діни өмірде белсенділік танытты. Ол ондағы мектепте мұғалім болды. Эбенизер пасторлары, преподобный Кристоф Трибнер және преподобный Кристиан Рабенхорст арасындағы кейде зорлыққа толы қақтығыстарда Рабенхорст фракциясының жетекшісі болды. Rev. Рабенхорстпен байланысы Треутленнің діни көзқарастарын көрсетті. Rev. Рабенхорст және Саванналық Rev. Джон Йоахим Зубли сияқты дін қызметкерлері Иоганн Йоахим Шпальдинг сияқты неміс теологтарының еңбектерінде рухани тыныс тапты. Бұл дін қызметкерлері колониялардағы адамдардың арасындағы әртүрліліктерді, олардың әртүрлі елдері мен мәдениеттерінің нәтижесі деп қабылдады. Олар түрлі халыққа қызмет етудегі күнделікті іс-әрекеттерінде, түрлендірудің мейірімді жұмысында әртүрлі стратегияларды қолданудың тиімді екенін анықтады. Rev. Рабенхорстпен байланысы арқылы қалыптасқан Треутленнің діни көзқарастары, осы әртүрлілікке сай келетін демократиялық саяси институттарға қолдауын дамытуға сөзсіз көмектесті. 1775 жылдың шілдесінде Треутлен Эбенизерді провинциялық конгресте өкілдік етті. Ол революцияда белсенді рөл атқарды. Ол Баттон Гвиннет және Джордж Уэллспен бірге радикалды фракцияның жетекшісіне айналды. 1777 жылдың ақпанында Треутлен, Гвиннет және Уэллс Грузияның алғашқы конституциясын жасаған комиссия құрамында болды. Нәтижесінде конституцияға барлық азаматтардың сайлау құқығы және жыл сайынғы сайлаулар сияқты демократиялық қағидалар енгізілді. 1777 жылдың 8 мамырында халыққа өте танымал Треутлен осы жаңа конституция бойынша Грузияның алғашқы губернаторы болып сайланды. Треутленді таңдау арқылы Грузия "табиғи зиялылыққа" ие және қысым кезінде саяси қарсыластарына "салқынқанды және лаконикалық" жауап бере алатын, жаңа штатты басқарудың қиын міндетіне лайықты адамды таңдады.

Басқарушылық

Треутленнің губернаторлық мерзімі патриоттардың радикалдық және консервативтік фракциялары арасындағы саяси қақтығыстармен сипатталды. Консерваторлар жаңа конституцияның демократиялық қағидаларына қарсы болды, ол төменгі таптардың көптеген өкілдеріне, бұрынғы шартты қызметкер Треутлен сияқты, үкіметтегі билік орындарына сайлануға мүмкіндік берді. Радикалдар консерваторларды торилер деп атады және кейбір жағдайларда оларға тиісінше қарады. Радикалдар мен консерваторлар әскерилердің азаматтық бақылауы, соғыстың жүргізілуі және консерваторлардың Грузияны Оңтүстік Каролинамен біріктіру туралы бастамасы мәселелерінде ұрысты. Радикалдар Грузиядағы континенталдық армиядағы басшылық лауазымынан консервативті генерал Лаклан Макинтошты кетіруге тырысқанда жеңіліске ұшырады, себебі Джордж Вашингтон сияқты ұлттық көшбасшылар Макинтошті қолдады. Соғыс барысында бұл саяси қақтығыстар зорлық-зомбылыққа және қайғылы оқиғаларға әкелді. 1777 жылдың ақпанында консервативті Джозеф Хабершем Грузияның алғашқы конституциясын жазу үшін шақырылған съездің ашылуындағы жанжал кезінде радикал лейтенант Натаниел Хьюзді өлтірді. 1777 жылдың 16 мамырында консервативті генерал Макинтош радикал Гвиннетті қаза қалдырды. 1780 жылдың 16 ақпанында консервативті Джеймс Джексон радикал Уэллсті өлтірді. Треутлен мен радикалдар консерваторлармен көптеген шайқаста жеңіліске ұшырады. Революциялық соғыс Эбенезердегі Зальцбург тұрғындары үшін ерекше қиын болды. Соғыс кезінде "ағылшындар кеткенде американдықтар келді, американдықтар кеткенде ағылшындар қайта келді", бірақ бір нәрсе өзгермеді: кім келсе де, Зальцбург тұрғындары тоналып өтті. Кейбіреулері соғыс жылдарында он рет тоналды.

Күз

1776 жылдың 30 желтоқсанында Рабенхорст пастор қайтыс болды, соның салдарынан Эбенезер рухани жетекшіліксіз қалды. Осылайша, 1778 жылдың қаңтар айында Джон Хоустон губернатор болып сайланғанда, Треутлен штаттық саясаттан қол үзді және Америкадағы үш онжылдық бойы оған көп көмек көрсеткен қауым мен адамдарына қолұшын созу үшін Эбенезерге қайтып келді. Саваннада ол Грузиядағы алғашқы масондық ложаға қосылып, масон атанды – ол «Соломон ложасы», №1, 1735 жылы Англияның Ұлы ложасы құрған, ал 1734 жылдың 21 ақпанында ағылшын масоны Джеймс Оглторп Грузия колониясында құрған еді. Треутленнің есімі 1779 жылы Арчибальд Буллок, Джордж Уолтон, генерал Сэмюэл Элберт және тағы да көптеген революция көшбасшыларымен бірге ложаның масондық тізімінде тіркелді. 1781 жылдың соңында Треутлен Грузия Ассамблеясына Эбенезерден сайланған өкіл ретінде қайтадан штаттық саясатқа қатысты. Ол 1782 жылдың қаңтар айындағы сессияда қызмет етті. 1782 жылы Треутлен бес жыл бұрын қарсылас болған консерваторлар Грузия үкіметін бақылады. Треутлен сол жылы үкіметтегі санаулы радикалды демократтардың бірі болды. Радикалдар мен консерваторлар арасындағы билік тепе-теңдігінің бұзылуы консерваторлардың ескі қарыздар мен жараларды өтеу үшін кек алуға еркін сезінуіне жағдай жасады. Кейбір мәліметтерде оның өлімі Грузияда емес, Оңтүстік Каролинада болғаны және кейінірек уақытта (1782 жылдың соңы немесе 1783 жылдың басы) болғаны айтылады, бірақ оның халық наразылығынан қайтыс болғаны күмәнді емес. Тарихшылар осы кісі өлтіруге кім немесе қандай топтың қатысқандығын және оның себебін анықтауды жалғастыруда. Кейбір замандастар Треутленді Американ революциясындағы жеңіске ашуланған торилер өлтіргенін мәлімдеді. Басқалары оны соғыс кезінде Грузияны Оңтүстік Каролинаға қосуға қарсы болғаны үшін Оңтүстік Каролина тұрғындарына кінәлады. Сол кезде оның өліміне жеке реніш себеп болғаны туралы да болжамдар айтылды. Оның өлімі туралы көптеген есептер мен теориялар оқиғаның себебі туралы бірлікке келе алмағанын көрсетеді.

Мұра

Третлен округі оның құрметіне аталған.