Жорж штатының тұңғыш сайланған губернаторы Джон Адам Треутленнің өмірі мен қызметі
John A. Treutlen
Жон Адам Треутлен – Америка саяхатшысы, Грузияның тұңғыш сайланған губернаторы (1777-1778). АҚШ революциясы кезіндегі көшбасшы, Грузияның бірінші конституциясын жасауға көмектескен. Тарих, саясат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Джон Адам Треутлен (John Adam Treutlen, туған аты Ханс Адам Треутлен, 16 қаңтар 1734 - 1 наурыз 1782) – 1777-1778 жылдары Джорджия штатының тұңғыш сайланған губернаторы болған кәсіпкер. Ол Американ революциясы кезінде Джорджиядағы жетекші тұлғалардың бірі болды және Джорджияның алғашқы конституциясын жазуға атсалысты. Ол Американың отаршылдық дәуірінде мерзімі шектелген қызметкер ретінде келді, кейін бай саудагер мен жер иесіне айналды. 1782 жылы қанына қызыл тамғанға дейін Джорджия штаттық өкілдер палатасының мүшесі болып қызмет етті.
American politician
John Adam Treutlen, born Hans Adam Treuettlen (January 16, 1734 – March 1, 1782) was a businessman who served as the first elected governor of Georgia, from 1777 to 1778. He was a leader in Georgia during the American Revolution and helped write Georgia's first constitution. He arrived in Colonial America as an indentured servant and rose to become a wealthy merchant and landowner. He became a member of the Georgia House of Representatives, serving in 1782 until his assassination.
Ерте өмір
Ханс Адам Треутлен Ханс Мишель Треутленнің, шебердің, және Магдалена Клараның, туған анасы Иовтың, туған жері қазіргі Германиядағы Кюрнбах қаласында, ол кезде Гессен-Дармштадт ландграфтығы мен Вюртемберг герцогтығының бірлескен билігінде болған. Треутленнің үйі Вюртемберг билігіндегі қаланың бөлігінде орналасқан. Оның ата-анасы 1731 жылы алғашқы екі баласы дүниеге келгеннен кейін үйленді. Ол ата-анасы үйленгеннен кейін дүниеге келген екінші бала. Бұл Ханс Мишельдің екінші некесі болды; оның алғашқы некесі Мария Регинамен болды және олардың жеті баласы болды. Мария Регина 1727 жылы қайтыс болды. Треутлендер протестанттар еді. Неміс тілінде сөйлейтін аймақтардың кейбірінде протестанттарды католик шіркеуі қудалады, көптеген адамдар діни бостандық іздеп Америкаға кетіп қалды. Алайда, Клара католик болған. Сондықтан, Треутлендер Клараның діні үшін және отбасының некеден тыс туған екі баласы болғандықтан протестанттық билік тарапынан қудаланған болуы мүмкін. Бұл жағдай, мүмкін, 56 жастағы Ханс Мишельді 1744 жылдың сәуір айының соңында әйелі мен төрт баласын Америкада жаңа өмір іздеу үшін қиын және қауіпті сапарға шығаруға мәжбүр етті. Бұл сапарға шыққан төрт бала – Ханс Мишельдің алғашқы некесінен Фридрих, Кларадан туған үлкен ұлы Ханс Филипп, және оның екі кіші баласы Джон Адам мен Джонатан. Треутлендер алдымен Ұлыбританияның оңтүстік жағалауындағы Госпорт қаласына сапар шекті. 1745 жылдың қараша айында Клара мен үш баласы Госпорттан католиктер басымдығымен қуылған лютерандық Зальцбург ағайындарының тобымен бірге Грузияға кетті (Зальцбург#Діни қақтығысқа қараңыз). Анасы мен балалары тағдырлы "Джудит" кемесіне отырды. Ханс Мишель мен оның бір баласы Ханс Филипп Ұлыбританияда қалды. Атлантиканы кесіп өтетін сапары кезінде "Джудит" кемесінде тиф қызбасы тарады. Кемеде 13 адам, оның ішінде кеме капитаны да қайтыс болды. Бірінші борт серігі де ауыр сырқатқа шалдықты. "Джудит" кемесі қауіпсіз сапар жасау мүмкіншілігінен айырылып қалды, өйткені өлім мен аурудан теңізде кеме жүргізуге білімі бар ешкім қалмады. Алайда, бұрын теңізде жүрмеген, бірақ геометрия білімі бар Бартоломей Зюбербюлер "Джудит" кемесін Грузияға қауіпсіз жеткізудің жолын тапты. Грузияға келгеннен кейін Клара мен үш Треутлен баласын Вернонбургтағы Майкл Бёркхолтермен келісімшарт жасасты. Эбенезердегі Зальцбург ағайындарының пасторы Иоганн Мартин Болциус Джон Треутленнің ерекше қабілеттерін байқап, оны сол жердегі мектепке оқуға алу үшін Эбенезерге көшіруге тырысты. Алайда, Болциус Клараның тастап кеткен күйеулері, некеден тыс туған балалары және католицизмді ұстанғандығы туралы білгендіктен, Треутленнің мектепке баруына рұқсат алу қиынға соқты. Треутленнің "жаман және дүниелік ата-анасы" оның шынайы тегі ұзақ уақыт бойы жасырын қалғанының себебі болуы мүмкін. 200 жыл бойы ол Австрияның Берхтесгаден қаласында дүниеге келген деп саналды. Бұл әңгіменің астарында Америкаға бара жатқан Треутлендер отбасына шабуыл жасалып, әкесі испан қарақшыларының қолына түсіп, түрмеге қамалған. 1744 жылы Испания түрмесінде қайтыс болған деп есептелді. Бұл оқиғада Ханс Мишель мен Клараның бірге өмір сүрген өмірінің көптеген фактілері ескерілмейді, бұл 18-ғасырдағы адамдар үшін жағымсыз болуы мүмкін. Осылайша бұл аңыз кеңінен танылып, 200 жыл бойы өздігінен дамыды. Алайда, жақында Еуропада табылған неке, туу және басқа да құжаттар Треутлендердің еуропалық шығу тегі мен Америкаға сапары туралы толыққанды мәліметтер берді.
Hans Adam Treuettlen was born to Hans Michel Treuettlen, a cooper, and Magdalena Clara, née Job, in the city of Kürnbach, now in Germany, then a condominium of the Landgraviate of Hesse Darmstadt and the Duchy of Württemberg. Treutlen's home was located in the part of the city that was ruled by Württemberg. His parents were married in 1731 after their first two children were born. He was the second child born after his parents married. It was Hans Michel's second marriage; his first marriage was to Maria Regina and they had seven children. Maria Regina died in 1727. The Treutlens were Protestants. In parts of the German speaking lands, Protestants were persecuted by Catholic authorities, and many left for America seeking religious freedom. Clara, however, was a Catholic. Thus, the Treutlens were also very likely persecuted by the Protestant establishment for Clara's religion and also because the family had two children outside the marriage bond. That situation probably caused the 56 year old Hans Michel to take, in late April 1744, his wife and four of their children on the arduous and dangerous voyage to seek a new life in America. The four children who went on this voyage were Friedrich, from Hans Michel's first marriage, Hans Philipp, his eldest son by Clara, and his younger two children, John Adam and Jonathan. The Treutlens traveled first to Gosport on the southern coast of Britain. In November 1745, Clara and three of the children left Gosport for Georgia with a group of Lutheran Salzburgers who had been expelled from their Catholic dominated homeland (see Salzburg#Religious conflict). The mother and children embarked on the ill fated Judith. Hans Michel and one of the children, Hanß Philipp, remained in Britain. During the voyage across the Atlantic, there was an outbreak of typhus fever on the Judith. Thirteen individuals died, including the ship's captain. The first mate also became seriously ill. The Judith was in danger of not making the trip safely for death and illness left no one skilled at navigating a ship on the high seas. However, Rev. Bartholomäus Zuberbühler, who had no prior experience sailing, used his knowledge of geometry to figure out how to navigate the Judith safely to Georgia. Upon their arrival in Georgia, Clara and the three Treutlen children were indentured to Michael Burckhalter of Vernonburg. Pastor Johann Martin Boltzius of the Salzburgers in Ebenezer took notice of the extraordinary talents of John Treutlen and endeavored to remove him to Ebenezer in order to enroll him at the school there. However, Boltzius found it difficult to arrange for permission for Treutlen's attendance at the school because of Clara's history of abandoned husbands, children born out of wedlock, and Catholicism. Treutlen's "wicked and worldly parents" were also probably the reason that his true origins remained hidden for so long. For 200 years, it was believed that he was born in Berchtesgaden, Austria. According to that story, the Treutlens, on their way to America, were attacked and the father captured and imprisoned by Spanish pirates. The father was supposed to have died in a Spanish prison in 1744. This story avoids many of the facts of Hans Michel's and Clara's lives together that people of the 18th century may have found disagreeable. The story thus gained credence and then took on a life of its own over the next 200 years. However, marriage, birth, and other documents, which were recently discovered in Europe, have provided a more accurate picture of the Treutlens' European origins and their voyage to America.
Ерте мансап
Ата-анасының өткенінің салмағын жеңіп, Треутлен Эбенизердегі мектепке қабылданды. Эбенизерде оқуда үлкен жетістіктерге қол жеткізіп, латын, француз, неміс және ағылшын тілдеріндегі әртүрлі пәндер бойынша жан-жақты білім алды. Ол Зальцбургтіктер арасында өскендігінің артықшылығын сезді. Есейген кезде ол "жарқын ой-санаға, Адамның табиғи зиялылығына және әрбір жануарға ат қоя білу қабілетіне, ел заңдарын білуге және практикалық дінге түсініктерге" ие адам ретінде сипатталды. 1756 жылы Треутлен Эбенизерде білім алған жетім Маргарет Дюпуиге үйленді. Ұзақ уақыт өтпей ол жер сатып алып, үлкен шаруашылық және табысты сауда бизнесін құрды. 1768 жылы ол бейбіт судья болып тағайындалды. Ол жолдар жөндеу комиссары және шешушісі болып қызмет етті, ал 1770 жылдары бірнеше рет Эбенизердің Джорджия Ассамблеясының палатасындағы өкілі болды. Треутлен Эбенизердегі діни өмірде белсенділік танытты. Ол ондағы мектепте мұғалім болды. Эбенизер пасторлары, преподобный Кристоф Трибнер және преподобный Кристиан Рабенхорст арасындағы кейде зорлыққа толы қақтығыстарда Рабенхорст фракциясының жетекшісі болды. Rev. Рабенхорстпен байланысы Треутленнің діни көзқарастарын көрсетті. Rev. Рабенхорст және Саванналық Rev. Джон Йоахим Зубли сияқты дін қызметкерлері Иоганн Йоахим Шпальдинг сияқты неміс теологтарының еңбектерінде рухани тыныс тапты. Бұл дін қызметкерлері колониялардағы адамдардың арасындағы әртүрліліктерді, олардың әртүрлі елдері мен мәдениеттерінің нәтижесі деп қабылдады. Олар түрлі халыққа қызмет етудегі күнделікті іс-әрекеттерінде, түрлендірудің мейірімді жұмысында әртүрлі стратегияларды қолданудың тиімді екенін анықтады. Rev. Рабенхорстпен байланысы арқылы қалыптасқан Треутленнің діни көзқарастары, осы әртүрлілікке сай келетін демократиялық саяси институттарға қолдауын дамытуға сөзсіз көмектесті. 1775 жылдың шілдесінде Треутлен Эбенизерді провинциялық конгресте өкілдік етті. Ол революцияда белсенді рөл атқарды. Ол Баттон Гвиннет және Джордж Уэллспен бірге радикалды фракцияның жетекшісіне айналды. 1777 жылдың ақпанында Треутлен, Гвиннет және Уэллс Грузияның алғашқы конституциясын жасаған комиссия құрамында болды. Нәтижесінде конституцияға барлық азаматтардың сайлау құқығы және жыл сайынғы сайлаулар сияқты демократиялық қағидалар енгізілді. 1777 жылдың 8 мамырында халыққа өте танымал Треутлен осы жаңа конституция бойынша Грузияның алғашқы губернаторы болып сайланды. Треутленді таңдау арқылы Грузия "табиғи зиялылыққа" ие және қысым кезінде саяси қарсыластарына "салқынқанды және лаконикалық" жауап бере алатын, жаңа штатты басқарудың қиын міндетіне лайықты адамды таңдады.
Overcoming the burden of his parents' past, Treutlen was enrolled in the school at Ebenezer. He did extremely well in his studies at Ebenezer and acquired a broad education in a wide variety of subjects in Latin, French, German, and English. He profited from growing up among the Salzburgers. As an adult, he was described as a man who possessed "an enlightened reason, Adam's natural intelligence and ability to give a name to every animal, knowledge of the laws of the land, and some discernment of practical religion." In 1756, Treutlen married Marguerite Dupuis, an orphan who was also educated at Ebenezer. He soon began acquiring land and established for himself a large plantation and a successful merchant business. In 1768, he was appointed Justice of the Peace. He served as Commissioner and Surveyor of Roads, and several terms in the 1770s as Ebenezer's representative in the Georgia Commons House of Assembly. Treutlen assumed an active role in the religious life at Ebenezer. He was a teacher at the school there. He was a leader of the Rabenhorst faction in the sometimes violent conflicts between the Ebenezer pastors, the Reverend Christoph Triebner and the Reverend Christian Rabenhorst. His association with Rev. Rabenhorst indicated Treutlen's religious sympathies. Ministers such as Rev. Rabenhorst and Rev. John Joachim Zubly of Savannah, found comfort in the writings of such German theologians as Rev. Johann Joachim Spalding. Those ministers accepted the many differences among the people in the colonies as a result of the different countries and cultures of those people. In their practical day to day activities of ministering to the diverse population, those ministers found it most effective to employ various strategies in the gracious work of conversion. Treutlen's religious views, formed by his association with Rev. Rabenhorst, undoubtedly helped him to develop his support for the democratic political institutions that seemed so agreeable with this diversity. In July 1775, Treutlen represented Ebenezer at the Provincial Congress. He took an active role in the revolution. He quickly became a leader, along with Button Gwinnett and George Wells, of the radical faction. In February 1777, Treutlen, Gwinnett, and Wells were on the committee that drafted Georgia's first constitution. As a result, the constitution included such democratic provisions as virtually universal suffrage and annual elections of office holders. On May 8, 1777, the immensely popular Treutlen was elected by a wide margin as Georgia's first governor under this new constitution. With the selection of Treutlen, Georgia chose a man who "possesses native intelligence" and could, under pressure, reply "coolly and laconically" to his political opponents and was thus well suited for the difficult task of leading the new state.
Басқарушылық
Треутленнің губернаторлық мерзімі патриоттардың радикалдық және консервативтік фракциялары арасындағы саяси қақтығыстармен сипатталды. Консерваторлар жаңа конституцияның демократиялық қағидаларына қарсы болды, ол төменгі таптардың көптеген өкілдеріне, бұрынғы шартты қызметкер Треутлен сияқты, үкіметтегі билік орындарына сайлануға мүмкіндік берді. Радикалдар консерваторларды торилер деп атады және кейбір жағдайларда оларға тиісінше қарады. Радикалдар мен консерваторлар әскерилердің азаматтық бақылауы, соғыстың жүргізілуі және консерваторлардың Грузияны Оңтүстік Каролинамен біріктіру туралы бастамасы мәселелерінде ұрысты. Радикалдар Грузиядағы континенталдық армиядағы басшылық лауазымынан консервативті генерал Лаклан Макинтошты кетіруге тырысқанда жеңіліске ұшырады, себебі Джордж Вашингтон сияқты ұлттық көшбасшылар Макинтошті қолдады. Соғыс барысында бұл саяси қақтығыстар зорлық-зомбылыққа және қайғылы оқиғаларға әкелді. 1777 жылдың ақпанында консервативті Джозеф Хабершем Грузияның алғашқы конституциясын жазу үшін шақырылған съездің ашылуындағы жанжал кезінде радикал лейтенант Натаниел Хьюзді өлтірді. 1777 жылдың 16 мамырында консервативті генерал Макинтош радикал Гвиннетті қаза қалдырды. 1780 жылдың 16 ақпанында консервативті Джеймс Джексон радикал Уэллсті өлтірді. Треутлен мен радикалдар консерваторлармен көптеген шайқаста жеңіліске ұшырады. Революциялық соғыс Эбенезердегі Зальцбург тұрғындары үшін ерекше қиын болды. Соғыс кезінде "ағылшындар кеткенде американдықтар келді, американдықтар кеткенде ағылшындар қайта келді", бірақ бір нәрсе өзгермеді: кім келсе де, Зальцбург тұрғындары тоналып өтті. Кейбіреулері соғыс жылдарында он рет тоналды.
Treutlen's term as governor was marked by political conflicts between the radical and the conservative factions of the patriots. The conservatives opposed the democratic provisions of the new constitution that allowed many of those from the lower classes, with backgrounds like the former indentured servant Treutlen, to be elected to positions of power in the government. The radicals referred to the conservatives as Tories and, in some cases, treated them accordingly. The radicals and the conservatives clashed over the issues of civil control of the military, the conduct of the war and the conservatives' initiative to merge Georgia with South Carolina. The radicals were defeated in their attempts to remove the conservative General Lachlan McIntosh from his position of leadership in the continental army in Georgia when national leaders, such as George Washington, sided with McIntosh. Throughout the war, those political conflicts erupted into violent and tragic confrontations. In February 1777, the conservative Joseph Habersham killed the radical Lieutenant Nathaniel Hughes in a dispute at the opening of the convention that was called to write Georgia's first constitution. On May 16, 1777, the conservative General McIntosh mortally wounded the radical Gwinnett. On February 16, 1780, the conservative James Jackson killed the radical Wells. Treutlen and the radicals lost many of their battles with the conservatives. The Revolutionary War was particularly hard on the Salzburgers at Ebenezer. During the war, "when the English left, the Americans came, when the Americans went, the English came back," but one thing remained the same: no matter who was there, the Salzburgers were plundered. Some were plundered as many as ten times during the years of war.
Күз
1776 жылдың 30 желтоқсанында Рабенхорст пастор қайтыс болды, соның салдарынан Эбенезер рухани жетекшіліксіз қалды. Осылайша, 1778 жылдың қаңтар айында Джон Хоустон губернатор болып сайланғанда, Треутлен штаттық саясаттан қол үзді және Америкадағы үш онжылдық бойы оған көп көмек көрсеткен қауым мен адамдарына қолұшын созу үшін Эбенезерге қайтып келді. Саваннада ол Грузиядағы алғашқы масондық ложаға қосылып, масон атанды – ол «Соломон ложасы», №1, 1735 жылы Англияның Ұлы ложасы құрған, ал 1734 жылдың 21 ақпанында ағылшын масоны Джеймс Оглторп Грузия колониясында құрған еді. Треутленнің есімі 1779 жылы Арчибальд Буллок, Джордж Уолтон, генерал Сэмюэл Элберт және тағы да көптеген революция көшбасшыларымен бірге ложаның масондық тізімінде тіркелді. 1781 жылдың соңында Треутлен Грузия Ассамблеясына Эбенезерден сайланған өкіл ретінде қайтадан штаттық саясатқа қатысты. Ол 1782 жылдың қаңтар айындағы сессияда қызмет етті. 1782 жылы Треутлен бес жыл бұрын қарсылас болған консерваторлар Грузия үкіметін бақылады. Треутлен сол жылы үкіметтегі санаулы радикалды демократтардың бірі болды. Радикалдар мен консерваторлар арасындағы билік тепе-теңдігінің бұзылуы консерваторлардың ескі қарыздар мен жараларды өтеу үшін кек алуға еркін сезінуіне жағдай жасады. Кейбір мәліметтерде оның өлімі Грузияда емес, Оңтүстік Каролинада болғаны және кейінірек уақытта (1782 жылдың соңы немесе 1783 жылдың басы) болғаны айтылады, бірақ оның халық наразылығынан қайтыс болғаны күмәнді емес. Тарихшылар осы кісі өлтіруге кім немесе қандай топтың қатысқандығын және оның себебін анықтауды жалғастыруда. Кейбір замандастар Треутленді Американ революциясындағы жеңіске ашуланған торилер өлтіргенін мәлімдеді. Басқалары оны соғыс кезінде Грузияны Оңтүстік Каролинаға қосуға қарсы болғаны үшін Оңтүстік Каролина тұрғындарына кінәлады. Сол кезде оның өліміне жеке реніш себеп болғаны туралы да болжамдар айтылды. Оның өлімі туралы көптеген есептер мен теориялар оқиғаның себебі туралы бірлікке келе алмағанын көрсетеді.
On December 30, 1776, Rev. Rabenhorst died, leaving Ebenezer with no spiritual guidance. Thus, when John Houstoun was elected governor in January 1778, Treutlen dropped out of statewide politics and returned to Ebenezer to see what he could do to help the community and people that had provided him with so much during his three decades in America. At Savannah, he became a Freemason by joining the first Masonic Lodge established in Georgia, named Solomon's Lodge, No. 1., constituted in 1735 by the Grand Lodge of England, was founded in the Georgia Colony by the English Freemason James Oglethorpe on February 21, 1734. Treutlen's name is listed on the Lodge's Masonic membership roles in 1779 along with Archibald Bulloch, George Walton, General Samuel Elbert and many other Georgia leaders of the Revolution. Late in 1781, Treutlen re entered statewide politics as Ebenezer's elected representative to the Georgia Assembly. He served in the January 1782 session. In 1782, the conservatives, whom Treutlen had opposed five years earlier, controlled the government of Georgia. Treutlen was one of the few radical democrats in the government that year. The imbalance in power between the radicals and the conservatives helped to create an atmosphere where the conservatives felt free to seek revenge for old scores and wounds. Some versions even place his death in South Carolina, not Georgia, and give a later date (late 1782 or early 1783), but there is no dispute that he died by some kind of mob violence. Historians continue to speculate about what person or group was behind the killing and what was the motive. Some contemporary accounts claimed Treutlen was killed by Tories angry about the American victory in the Revolutionary War. Others blamed the killing on South Carolinians who resented his opposition to merging Georgia into South Carolina during the war. There was also speculation at the time that the motive was a purely personal grudge. The multiplicity of accounts and theories of his death indicates that there was never a consensus about the cause of the event.