Кіріспе

Айнымалыларды ауыстыру бойынша полиномдық инвариант, жеке симметриялық полиномиалдар. Математикада симметриялық полиномиал – n айнымалыдағы P(X1, X2, ..., Xn) полиномиал, егер айнымалылардың кез келгенінің орны ауыстырылса, сол полиномиал алынады. Формальды түрде, P симметриялық полиномиал болады, егер 1, 2, ..., n индекстерінің кез келген пермутациясы σ үшін. Симметриялық полиномиалдар бір айнымалыдағы полиномның түбірлері мен оның коэффициенттері арасындағы байланысты зерттеуде табиғи түрде пайда болады, себебі коэффициенттерді түбірлер арқылы полиномиалдық өрнектермен беруге болады, және барлық түбірлер осы жағдайда бірдей рөл атқарады. Осы көзқарас бойынша, элементарлы симметриялық полиномиалдар ең негізгі симметриялық полиномиалдар болып табылады. Шындығында, симметриялық полиномиалдардың негізгі теоремасы деп аталатын теорема, кез келген симметриялық полиномиалды элементарлы симметриялық полиномиалдар арқылы өрнектеуге болады деп мәлімдейді. Бұл, монополиномның түбірлеріндегі кез келген симметриялық полиномиалдық өрнекті полиномның коэффициенттеріндегі полиномиалдық өрнек ретінде беруге болады дегенді білдіреді. Симметриялық полиномиалдар, сондай-ақ, полином түбірлерімен байланысқа тәуелсіз, өздері жеке қызықты құрылымды құрайды. Осы контексте, элементарлы полиномиалдармен қатар, толық гомогенді, қуаттық қосынды және Шур полиномиалдары сияқты басқа да симметриялық полиномиалдар жиынтығы да маңызды рөл атқарады. Нәтижесінде пайда болатын құрылымдар, әсіресе симметриялық функциялардың сақинасы, комбинаторикада және өкілдік теориясында зор маңызға ие.

Симетриялық көптіктердің ерекше түрлері

X1, X2, ..., Xn айнымалыларында негізгі симметриялық көптөлімдердің бірнеше түрі бар.

Шур полиномиялары

Симметриялық полиномиалдардың тағы бір класы – Шур полиномиалдары, олар симметриялық полиномиалдарды өкілдік теориясына қолдануда маңызды рөл атқарады. Дегенмен, оларды сипаттау басқа арнайы симметриялық полиномиалдарға қарағанда қиын; толық мәліметтер үшін негізгі мақаланы қараңыз.

Алгебрадағы симметриялық көптіктер

Симметриялық көптолғалар сызықтық алгебра, өкілдік теориясы және Галуа теориясы үшін маңызды. Олар комбинаторикада да маңызды, онда олар көбінесе симметриялық функциялар сақинасы арқылы зерттеледі, бұл үнемі айнымалылардың белгілі бір санын алып жүру қажеттілігінен құтылуға көмектеседі.

Бірін-бірі ауыстыратын көптіктер

Симметриялық полиномиалдарға ұқсас, ауыспалы полиномиалдар бар: кірістіктердің орналасуы өзгергенде, инвариантты болатын орнына, орналасудың таңбасына сәйкес өзгеретін полиномиалдар. Бұлардың бәрі Вандермонд полиномы мен симметриялық полиномның көбейтіндісі болып табылады және симметриялық полиномиалдар сақинасының квадраттық кеңейтуін құрайды: Вандермонд полиномы дискриминанттың квадрат түбірі болып табылады.