Августин Кордецкий: Польский монах и защитник Ясной Горы

Кіріспе

Августин Кордецки (шын аты Клеменс Кордецки Слеповрон елтаңбасы; 16 қараша 1603 – 20 наурыз 1673) – Польшадағы Ясна-Гура монастырының аббаты. Ол монастырьдың рухани көмекшісі және провинциалы болды. 1655 жылы Ұлы су тасқыны кезінде ол швед әскерлерінен монастырды қорғауға жетекшілік етті.

Өмір

Клеменс Кордецкий Гнезнен епархиясынан шыққан. Ол Марцин мен Доротаның бай, көп балалы отбасында дүниеге келді (оның үлкен әпкесі Катаржина және кіші інісі Томаш болды). Әкесі 1615-1616 жылдары қала әкімі болған. 1603 жылдың 16 қарашасында Ивановицедегі Әулие Екатерина шіркеуінде крещение рәсімі болды. Оның куәгерлері қала әкімінің ұлы Мачей және Эльжбета Ольбинска болды. Ивановицедегі Гарбарска көшесі, 14 нөмірде сақталған XVIII ғасырға жататын ағаш үй бар, ол дәстүр бойынша оның туған жері саналады. Жас Клемент 1615 жылы жергілікті шіркеу мектебінде білім алды, оны жақсы нәтижемен бітірді, сондықтан ата-анасы оны одан әрі оқытуға шешім қабылдады. Ол Әулие Мария Магдалинаның кіші орта мектебінде оқыды. 1624-1628 жылдары Калиштағы иезуит колледжінде философияны, ал 1628-1633 жылдары Познаньдегі иезуит колледжінде теологияны оқыды. Монастырь өмірін таңдауына оқу кезінде кездескен паулиндық монахтардың әсері тиген болуы мүмкін. Ол 30 жасында Паулин орденіне кірді және 1633 жылдың 19 наурызында провинциал жетекшісі Бартоломей Болеславскийден киелі киім алып, діни атын Августин деп қабылдады және Ясна-Гурада Адам Прекердің басшылығымен жаңадан бастау алды. 1633 жылдың күзінде эпидемияға байланысты ол Ясна-Гурадан кетіп, Конопискадағы монастырь шаруашылығында тұрды. Сол кездегі жаңадан бастаушы Адам Казновиуш ОСППЕ осы эпидемияның құрбаны болды. Оның орнына Томаш Биниашевич ОСППЕ тағайындалды. Жаңадан бастауын аяқтағаннан кейін ол Вилюньге жіберілді, онда жастарға риториканы үйретті. 1634 жылдың 25 наурызында Ясна-Гурада провинциал әке Бартоломей Болеславскийтің қолынан өсиет алды. Алғашқы шашын алды, төрт кіші діни орден алды, ал 1634 жылдың 1 сәуірінде субдиакон болып тағайындалды. Екі аптадан кейін, 1634 жылдың 15 сәуірінде, Қасиетті сенбі күні Гнезнода диакондыққа бекітілді, ал 1634 жылдың 10 маусымында Ян Венжик архиепископтың қолынан дін қызметкері болып тағайындалды. Ол кезде оқыған еңбектері: Франциск де Сельге арналған Құдайдың сүйіспеншілігі туралы трактат немесе Альберт Великийдің уағыздары. Бастапқыда оған оқу-тәрбие жұмысы сеніп тапсырылды, содан кейін 1635 жылдың желтоқсан айының ортасынан бастап ол Ясна-Гурада лекция оқыды, ал 1636 жылы болашақ паулиндық монахтарды тәрбиелеуде жаңадан бастаушының орынбасары болып тағайындалды. 1642 жылдың қазан айында ол тағы да осы лауазымға тағайындалды. Сол жылдың 15 қазанында ол Ясна-Гурада (лат. lector conferentiarum) – моральдық теологиядан лекция оқыды. 1645 жылдың 2 наурызынан кейін Бешовада осы міндеттерді қайтадан орындады. 1638 жылдың шілдесінде ол Ясна-Гура дискреті, яғни провинциялық тарапқа монастырь өкілі ретінде қатысты, онда ол Вилюньнің абысы болып сайланды. Бұл монастырьдің 1638, 1639 және 1640 жылдардағы кіріс кітабында оның жұмысының іздері бар. 1640 жылдың 15 ақпанында Ясна-Гураға шақырылған приорлар мен дискреттер съезінде Миколай Сташевский басшылығымен ол Римдегі поляк провинциясының монастырь конституцияларын қайта қарау жөніндегі өкілі болып сайланды. Алайда бұл шешім көп ұзамай кері қайтарылды. 1641 жылдың маусымында ол Виелгомлины монастырының преоры болды, онда ол 27 желтоқсанға дейін болды, содан кейін Ясна-Гураға оралды. 1642 жылдың қазан айында ол Ясна-Гура монастырының провинциялық бөлімінде дискрет ретінде пайда болды. 1643 жылдың 11 шілдесінде ол Вилюньдегі преорлық қызметке тағайындалды, бұл әке Томаш Биниашевичтің ОСППЕ отставкаға шығуына байланысты болды. 1644 жылдың маусымында провинциялық тарауда ол провинцияның екінші анықтауышы, сондай-ақ Ясна-Гураның преоры болып сайланды. Бірнеше айдан кейін, 1645 жылдың 2 наурызында ол осы лауазымынан кетіп, жергілікті монастырьдің субпринцының міндеттерін атқару үшін Бешоваға кетті. 1646 жылдың 1 қазанында Ясна-Гура маңындағы Әулие Барбара шіркеуінде жаңадан ашылған үйдің ашылуына байланысты ол Опоровтағы бос тұрған преорлық қызметін алды, оған ОСППЕ-нің абысыны Миколай Сташевский сеніп тапсырды. 1647 жылдың 25 тамыздағы провинциялық тарауда ол төртінші провинциялық анықтауышы және Пинецов монастырының преоры болып сайланды, оның өкілеттігі кезінде жергілікті Сент-Джон шіркеуінде жаңа орган салынды. Сондай-ақ, оның үйлену тойы мен екі рет крещение рәсімінен өткені туралы мәлімет бар. Содан кейін 1650 жылдың 10 мамырында ол провинцияның бірінші анықтауышы болып сайланды, оның жалпы тарауының дискреті, сондай-ақ Ясна-Гураның преоры. 1650 жылдың 26 мамырында ол Венгрия провинциясына аттанды. 1653 жылдың шілдесінде провинциялық тараудағы сайлау нәтижесінде ол үшінші провинциялық анықтауышы және Ясна-Гураның преоры болып сайланды. 1657 жылдың 18 ақпанына дейін, ал 1660 жылдың 1 мамырынан бастап ол Польша провинциясының преоры болды. 1663 жылдың мамырындағы Венгриядағы жалпы тарауда ол төртінші шешімді дауыспен орденнің басшысы лауазымына дауыстардың жартысын алды, ал аға буын өкілі Павел Иванович, ОСППЕ, басшы болып сайланды. Әке Кордецкий бас викарий болып сайланды, бірақ ол сайлауды қабылдамады. Келесі провинциялық тарауда ол: 1663 жылдың 4 шілдесінде Ясна-Гураның преоры, 1666 жылдың 3 тамызында провинцияның викариі және Ясна-Гураның преоры, 1669 жылдың 12 тамызында Ясна-Гураның преоры және 1671 жылдың 7 сәуірінде Польша провинциясының преоры болып сайланды. Кордецкий тұсында Ясна-Гурада музыкалық өмір гүлденді, монахтар мен қарапайым халықтан құралған вокалдық-аспаптық ансамбль жұмыс істеді. 1670 жылдың 22 маусымында монастырь атынан ол конгрегация мен жеке музыканттар арасындағы қарым-қатынасты реттейтін құжатқа қол қойды. Музыканттар тарапынан құжатқа сол кездегі ансамбль дирижері (лат. Magister Capellae), әке Владыслав Лещинский, ОСППЕ қол қойды. Барлығы ол Вилюньде екі рет преорлық міндеттерді атқарды, сондай-ақ Виелгомлины, Опоров және Пинецовта преор болды. Ол Ясна-Гураның преоры алты рет сайланды. Ол Польша провинциясының преоры үш рет болды. Сонымен қатар, ол орденнің басшысы лауазымына кандидат болды. Ол бас викарий болып сайланды және төрт рет провинцияның анықтауышы болып сайланды.

Klemens Kordecki came from the Gniezno diocese. He was born to a bourgeois, large family of Marcin and Dorota (he had an older sister Katarzyna and a younger brother Tomasz). His father in the years 1615 1616 was the mayor. On November 16, 1603, he was baptized in the parish church of St. Catherine in Iwanowice, and the godparents were Maciej, son of the mayor, and Elżbieta Olbińska. At ul. Garbarska 14, in Iwanowice, there is an old wooden hut from the 18th century, which according to tradition is considered to be his birthplace. Young Clement began his education in 1615 at the local parish school, which he graduated with a very good result, so his parents decided to educate him further. He was a pupil of the Junior High School of St. Mary Magdalene. In the years 1624–1628 he studied philosophy at the Jesuit college in Kalisz, and in 1628–1633 theology at the Jesuit college in Poznań. The choice of the monastic life path could have been influenced by the Pauline monks they met during their studies. He entered the Pauline Order at the age of 30 and on March 19, 1633, he took the habit from the Provincial Superior, Father Bartłomiej Bolesławski, OSPPE, taking the religious name Augustyn and undergoing the novitiate under the direction of Father Adam Preacher OSPPE at Jasna Góra. Due to the epidemic in the fall of 1633, he left Jasna Góra, staying in the monastery farm in Konopiska. The novice master, Father Adam Kaznowiusz OSPPE, fell victim to the epidemic then. Father Tomasz Bieniaszewicz OSPPE was appointed in his place. After completing the novitiate, he was sent toWieluń , where he taught rhetoric to young people. He made his profession on March 25, 1634, in Jasna Góra on the hands of the provincial, Father Bartłomiej Bolesławski, OSPPE. The next day after making his profession, he received the first tonsure and four minor orders, and on April 1, 1634, he was ordained subdeaconate. Two weeks later, on Holy Saturday, April 15, 1634, he was deaconated in Gniezno, and on June 10, 1634, he was ordained a priest by the Primate, Archbishop. Jan Wężyk. His reading was then such works as: Treatise on God's love to St. Francis de Sales or the Sermons of St. Albert the Great. Initially, he was entrusted with educational work, then from mid December 1635 he was a lecturer at Jasna Góra, and in 1636 he was appointed deputy novice master in forming future Pauline monks. He was entrusted with this function again in October 1642. On October 15 of that year, he performed at Jasna Góra as ( Latin lector conferentiarum ), that is, lecturer of moral theology. He performed these duties again in Beszowa after March 2, 1645. In July 1638 he appeared as a companion of a Jasna Góra discrete, i. e. a representative of the convent for the provincial chapter, at which he was elected prior of Wieluń. There are traces of his work in this monastery, which are indicated in the book of rents for the years 1638, 1639 and 1640. At the congress of priors and discretes, convened on February 15, 1640, by the then General Father Mikołaj Staszewski, OSPPE, to Jasna Góra, he was elected a representative of the Polish province in Rome for the revision of the monastic constitutions. However, this decision was soon withdrawn. Then, in June 1641, he was the prior of the monastery in Wielgomłyny, where he stayed until December 27, and then returned to Jasna Góra. In October 1642, he appeared as a discrete of the Jasna Góra convent at the provincial chapter. On July 11, 1643, he was entrusted with the function of prior in Wieluń, as a result of the resignation of Father Tomasz Bieniaszewicz, OSPPE. In June 1644, at the provincial chapter, he was elected the second definitor of the province, as well as the prior of Jasna Góra. A few months later, on March 2, 1645, he resigned from this position and left for Beszowa to perform the duties of the sub prince of the local monastery. In connection with the opening of the novice house at the church of St. Barbara near Jasna Góra on October 1, 1646, he took the vacant office of prior in Oporów, who was entrusted to him by Father Mikołaj Staszewski, OSPPE. At the provincial chapter on August 25, 1647, he was elected the fourth provincial definitor and prior of the monastery in Pińczów, where during his tenure, the construction of new organs in the local church of St. John. There are also information about his wedding and two baptisms. Then on May 10, 1650, he was elected the first definitor of the province, by its discrete to the general chapter, as well as the prior of Jasna Góra. On May 26, 1650, he left for the Hungarian province. As a result of subsequent elections at provincial chapters in July 1653, he became the third provincial definitor and prior of Jasna Góra until February 18, 1657, and from May 1, 1660, the Polish provincial. At the general chapter of Hungary in Máriavölgy, in May 1663, he received, in the fourth decisive vote, half of the votes for the office of general of the order, Fr. Pavel Ivanovich, OSPPE, as senior profession. Father Kordecki was elected vicar general, but he did not accept the election. At the following provincial chapters he was elected: on July 4, 1663, prior of Jasna Góra, on August 3, 1666, vicar of the province and prior of Jasna Góra, on August 12, 1669, prior of Jasna Góra, and on April 7, 1671, provincial of Poland. During the times of Kordecki, music life flourished at Jasna Góra, a vocal instrumental band composed of monks and lay people was active there. On June 22, 1670, on behalf of the monastery, he signed a document regulating the relations between the congregation and secular musicians. On the part of the musicians, the document was signed by the then conductor of the ensemble ( Latin: Magister Capellae ), Father Władysław Leszczyński, OSPPE. In total, he performed the duties of prior in Wieluń twice, and was also prior in Wielgomłyny, Oporów and Pińczów. He was elected prior of Jasna Góra six times. He was the provincial of the Polish province three times. In addition, he ran for the office of general of the order. He was also elected vicar general and four times the definitor of the province

Әке Августин Кордецкий 1673 жылдың 20 наурызында шамамен сағат 16:00-де Вершувтағы монастырьға сапар барысында, намаз оқып тұрған достардың алдында есінен танып қайтыс болды. Қоштасу рәсімі келесі күні өтті. Шығару процесін үш паулин және Вершувтың преоры, сондай-ақ провинцияның викариі, әке Константин Ярошевский, ОСППЕ бастап кетті. 1673 жылдың 24 наурызында Ясна-Гура монастырына жеткізілген денесі әке Григорий Терецкий, ОСППЕ денесінің жанына, Әулие Антоний Аббаттың алтарының астына жерленді. 1704 жылы оның қалдықтары Чудесная картина капелласының астындағы криптке көшіріліп, ең құрметті жерде, Біздің Анамыздың алтарының астында жеке урнаға қойылды және Кордецкий деген атпен белгіленді. Қазіргі уақытта күл салынған урна Біздің Анамыз капелласының екінші бөлімінде, қабырғаның жанында, шыныдан жасалған қоршауда орналасқан. Ол үлгілі монах, еңбекқор, шебер және әкімшілік істе сақ болған. Батыл және қарапайым, сонымен қатар Анамызға ерекше құрмет пен берілгендік танытқан. Сондай-ақ, шведтермен шайқас кезінде процессияны басқару үшін қолданылған монархия кейбір маңызды мерекелерде ғана қолданылады.

Швед топан суы

1655 жылы швед тоқырауы кезінде оның мақсаты – Ясна-Гураны швед әскерінің тонауынан және қиратуынан қорғау болды. Осы мақсатта ол Ченстоховадағы Әзіретіміздің Анасының бейнесін жасырып, оның көшірмесін ғибадатханаға орналастырды. Ол король Карл X Густавқа, қазір Стокгольм мұрағатында сақталатын хат жолдады, онда бекіністі беруге келісімін білдірді, бірақ қасиетті орынның қауіпсіздігіне кепілдік беру шартымен. Ол кепілдік алмағандықтан, Ясна-Гураны қарулы күшпен қорғауға шешім қабылдады. Ол 18 қарашадан 27 желтоқсанға дейін 1655 жылға дейін қоршау кезінде Ясна-Гура бекінісінің қорғауын басқарды. Профессор Идзи Паник пікірінше, Августин әкесі салмақты түрде әрекет етіп, тиімді қорғаушы болды, ал швед короліне жолданған хаты шабуылды кейінге жылдыру мақсатында жазылған.