Кіріспе
Раджниганда (Rajnigandha) – 1974 жылы Басу Чаттерджи түсірген хинди фильмі. Фильм белгілі хинди жазушысы Манну Бхандаридің "Яхи Сач Хай" атты әңгімесі негізінде түсірілген. Басты рөлдерде Амол Палекар, Видья Синха және Динеш Такур ойнады. 1975 жылы «Фильмфэр» сыйлығының «Үздік фильм», «Халық сүйіктісі» және «Сыншылар сыйлығы» номинацияларын жеңіп алды. Бұл фильм 1974 жылы қалалық орта таптың киноға деген шынайы көзқарасын бейнеледі, сол кезде Болливудты көңіл көтеруге бағытталған фильмдер басып алған, кейін «Ортаңғы кино» деп аталған жанрдың алғашқы өкілдерінің бірі болды. Бұл фильм Видья Синханың кинодағы тұңғыш рөлі және Амол Палекардың хинди тіліндегі алғашқы фильмі болды, екеуі де кейін Басу Чаттерджимен көптеген фильмдерде жұмыс істеді. 2012 жылы «Раджниганда» фильмі бенгал тілінде «Hothat Shedin» деген атпен қайта түсірілді.
Rajnigandha is a 1974 Hindi film directed by Basu Chatterjee. It is based on the short story "Yahi Sach Hai" by noted Hindi writer Mannu Bhandari. The movie starred Amol Palekar, Vidya Sinha and Dinesh Thakur in the lead. Rajnigandha went on to win the Best Picture, the Popular Award and the Critics Award at the Filmfare Awards in 1975. It was considered to have a realistic outlook of urban middle class on cinema in 1974, an era when potboilers were ruling Bollywood, a genre which was later called the Middle Cinema. The film was the first screen role of Vidya Sinha and first Hindi film of Amol Palekar, both of whom went on to work with Basu Chatterjee in many films. Rajnigandha was remade into Bengali in 2012 as Hothat Shedin.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Дипа - Делидегі аспирант, ол Санжаймен ұзақ уақыт қарым-қатынаста болып, онымен үйленуге ниетті. Санжай - көп сөйлеуші, әзілшіл, жақсы адам, сонымен қатар ол өте жайбарақат және ұмытшақ, уақтылылық сезімінен айырылған. Мумбайдағы колледжден келген сұхбаттан кейін ол Навинмен танысады. Навин Санжайдың қарама-қарсысы болып табылады: ол өте уақтылы және оның Мумбайда болған кезінде оған қамқорлық жасайды. Навин оған қала бойынша экскурсия жасап, жұмысқа орналасуға көмектеседі. Бұл Дипаның оған деген сезімдерін қайтадан оятады, ол өзін екі ер адамның арасында және өткені мен қазіргісі арасында қатаңдап жатқанын көреді. Делиге оралғаннан кейін ол өзінің алғашқы махаббаты - шынайы махаббаты деп санайды. Бір күні оған Мумбайда жұмыс тапқаны туралы хат келеді. Сол кезде Санджай оның үйіне келіп, өзін жоғарылатуды, яғни Делиде қалуын талап ететінін айтады. Кейін Дипа өткенді ұмытып, Санжайға үйленуге шешім қабылдайды.
Даму
Түпнұсқа әңгіме, «Яхи сач хай» (1960) Манну Бхандари есімді, 1960 жылдардағы хинди әдебиетінің «Найи кахани» әдеби қозғалысының маңызды жазушысының күнделік түрінде жазылған туындысы. Басу Чаттерджи сценарий жазғанда, фильмдегі оқиғаны Канпур мен Калькуттадан Дели мен Мумбайға көшірді. Бұл Амол Палекардың хинди тіліндегі тұңғыш фильмі болды, ол сол кезде аса таныс емес театр актері еді. 2015 жылы Rajya Sabha телеарнасында С. М. Ирфанға берген сұхбатында Палекар негізгі актерлік өнерге қалай ауысқанының мән-жайларын айтып берді. «Фильм форумында» (сол кездегі Бомбейдің жетекші киноқайтарушылық қоғамдарының бірі) өткен кездесулерінің бірінде Басу Чаттерджи Палекарға Манну Бхандаридің «Яхи сач хай» әңгімесін оқуға берді. Палекар оны оқып бітірген соң, Чаттерджи оған осы әңгімеге негізделген сценарийді көрсетті, содан кейін оған басты рөлді ойнауға келісе алатынын сұрады. Палекар, JJ School of Art мектебінің тәлімгер суретшісі және театр актері, сол кезде Сатьядев Дубей мен Говинд Нихаланидің «Шаянтата сорт шалу ахе» атты екі маратхи фильмінде жұмыс істеген.
Түсірілім
Фильмнің түсірілімінің негізгі кезеңі 1972 жылы Мумбайда 20 күндік жоспармен басталды және 16 күнде аяқталды. Содан кейін Делиде 15 күндік түсірілім өтті. Бірақ, фильмнің продюсері Суреш Джиндал, бұл оның алғашқы фильмдік тәжірибесі болатын, келесі екі жыл бойы қалған қаржыны алу үшін күресті. Мүмкін болатын дистрибьютор фильмді басқа басты актермен қайта түсірген жағдайда қаржыландыруға келісім білдірді. Ақырында фильм 1974 жылы сол басты актерлермен аяқталды.
Саундтрек
Фильмнің музыкалық директоры Салил Чоудхури болды, ол коммерциялық тұрғыдан сәтті тректер жасады, ал әндердің авторы Йогеш болды. Мукеш "Kai Baar Yuheen Dekha hai" әнін орындады, осы арқылы ол "Ең үздік еркек әншісі" номинациясы бойынша Ұлттық кино жүлдесін жеңіп алды.
Шығару
1974 жылдың 6 қыркүйегінде Rajshri Productions компаниясы Мумбаи аумағын сатып алып, фильмді алғаш рет Оңтүстік Мумбайдағы All India Radio Akashwani театрында бір көшірмемен көрсетті. Кейін ауыздан ауызға таралып, фильм жылдам танымал болды және көптеген кинотеатрларға таралып, күтпеген сәттіге ие болды. Актер Амол Палекар осы фильммен хинди киносындағы дебютін жасады, содан кейін Басу Чаттерджидің "Чхоти Си Бат" (1975) және "Читчор" (1976) фильмдерімен бірге "Дебют күміс мерейтойы хет-тригін" жасады, ал бұл фильмдердің бәрі Мумбайда күміс мерейтойлық табысқа жетті.
Марапаттар мен ұсыныстар
Жыл Санаты Каст/экипаж мүшесі Статус Ұлттық кино сыйлығы 1974 Ең үздік ер сазгер ("Қай бар юн би декха хай" үшін) Мукеш Филмфэйр сыйлығы 1975 Ең үздік фильм үшін сыншылар сыйлығы Басу Чаттерджи Ең үздік фильм Суреш Джиндал (Девки Читра үшін) BFJA сыйлығы 1975 Ең үздік редактор сыйлығы Г. Г. Майкер Ең үздік үнді фильмдері сыйлығы