Сан-Франциско жеңіл рельстік көлігі жүйесі

Кіріспе

Сан-Франциско, Калифорниядағы жеңіл рельстік жүйе

Муни Метро – Сан-Франциско, АҚШ-қа қызмет ететін жартылай метро жүйесі (жеңіл рельстік көліктің бір түрі). Сан-Франциско қалалық темір жолы (Muni) Сан-Франциско қалалық көлік агенттігінің (SFMTA) бөлігі болып табылады. Мунидің жеңіл рельстік желілері күніне орташа жолаушы тасыды және жыл ішінде барлығы жолаушы тасыды, бұл оны АҚШ-тағы ең көп жүк көлеміне ие жеңіл рельстік жүйелердің біріне айналдырды. Бес бағыт – J Church, K Ingleside, L Taraval, M Ocean View және N Judah жеке-жеке жер үстіндегі бағыттармен жүреді және Market Street метросының бір шығыс-батыс туннелінде бірігеді. T Third Street бағыты қала орталығындағы Central Subway-дің солтүстік-оңтүстік туннелін пайдаланады. Қосымша S Shuttle бағыты Market Street метросы және Twin Peaks туннелі ішінде жұмыс істейді. Muni Metro 151 Breda жоғары еденді жеңіл рельстік көлігін (LRV) пайдаланады, олар қазіргі уақытта 249 Siemens S200 LRV көліктерімен алмастырылуда. Жүйеде 117 станция бар, олардың 63-і (54%) қолжетімді. Муни Метро Солтүстік Америкадағы сақталған бірінші буын трамвай жүйелерінің бірі болып табылады. Сан-Франциско қалалық темір жолы 1909 жылы құрылды және алғашқы трамвай бағыттарын 1912 жылы ашты. Қазіргі бағыттардың бесеуі келесі онжылдықтарда қосылды: J – 1917 жылы, K (Twin Peaks туннелін қоса алғанда) – 1918 жылы, L – 1919 жылы, M – 1925 жылы және N – 1928 жылы. Басқа қалалық темір жол трамвай бағыттары және жеке меншік Маркет-стрит темір жолының бағыттары 1920-1950 жылдары автобустарға айналдырылды, бірақ осы бес бағыт жеке құқықтары болғандықтан трамвай ретінде сақталды. Жүйе 1970-ші жылдардың соңы мен 1980-ші жылдардың басында АҚШ стандартты жеңіл рельстік көліктерімен жаңартылды. Бұл Market Street метросының ашылуын және үш бағытты Balboa Park станциясына дейін ұзартуды қамтыды. 1998 жылы The Embarcadero бойымен 4-ші және Кинг көшелеріндегі Caltrain терминалына дейін кеңейту ашылды. T Third Street бағыты 2007 жылы ашылды, ол қаланың оңтүстік-шығыс бөлігіне қызмет көрсетеді. Central Subway 2022 жылдың 19 қарашасында үш жаңа метро станциясы және бір жаңа жер үсті станциясымен ашылды.

Muni Metro is a semi metro system (form of light rail) serving San Francisco, California, United States. Operated by the San Francisco Municipal Railway (Muni), a part of the San Francisco Municipal Transportation Agency (SFMTA), Muni's light rail linesname=Ridership saw an average of boardings per day as of and a total of boardings in , making it the sixth busiest light rail system in the United States. Five services – J Church, K Ingleside, L Taraval, M Ocean View, and N Judah run on separate surface alignments and merge into a single east–west tunnel, the Market Street subway. The T Third Street uses a north–south tunnel downtown, the Central Subway. The supplementary S Shuttle service operates within the Market Street subway and Twin Peaks Tunnel. Muni Metro operates a fleet of 151 Breda high floor light rail vehicles (LRVs), which are currently being replaced by a fleet of 249 Siemens S200 LRVs. The system has 117 stations, of which 63 (54%) are accessible. Muni Metro is one of the surviving first generation streetcar systems in North America. The San Francisco Municipal Railway was created in 1909 and opened its first streetcar lines in 1912. Five of the current lines were added in the following decades: the J in 1917, the K (including the Twin Peaks Tunnel) in 1918, the L in 1919, the M in 1925, and the N in 1928. The other Municipal Railway streetcar lines, and those of the privately owned Market Street Railway, were converted to buses in the 1920s to 1950s, but these five lines were retained as streetcars because of their private rights of way. The system was converted to light rail, with larger US Standard Light Rail Vehicles, in the late 1970s and early 1980s. This included the opening of the Market Street subway as well as an extension of three lines to Balboa Park station. An extension along The Embarcadero to the Caltrain terminal at 4th and King Street opened in 1998. The T Third Street line opened in 2007, serving the southeastern portion of the city. The Central Subway, with three new subway stations and one new surface station opened on November 19, 2022.

Басталуы

Сан-Францискодағы алғашқы көше темір жолы 1857 жылы құрылған және 1860 жылы жұмыс істей бастаған Сан-Францисконың Market Street Railroad Company компаниясы болды, бұл жол California көшесінен Mission Dolores көшесіне дейін Market көшесі бойымен салынған. Муньи метросы муниципалды меншіктегі дәстүрлі трамвай жүйесінен пайда болды, Сан-Франциско муниципалды темір жолы (Муньи) 1912 жылғы 28 желтоқсанда құрылғанда бастау алды. Бірінші трамвай желісі, А Гирри, қаржылық аудандағы Kearny және Market көшелерінен Ричмонд ауданындағы Fulton көшесі мен 10-авенюге дейін жүрді. Жүйе бірте-бірте кеңейіп, 1917 жылы Twin Peaks туннелі ашылды, бұл трамвайлардың қаланың оңтүстік-батыс бөлігіне жүруіне мүмкіндік берді. 1921 жылға қарай қалада 304 миль (489 км) электр троллейбусы желісі және 25 миль (40 км) канат жолы желісі жұмыс істеді. 2007 жылға дейін қызмет көрсетуді бастаған соңғы желі – N Judah, ол 1928 жылы Sunset туннелі ашылғаннан кейін қызмет көрсетуді бастады. 1940-1950 жылдары Солтүстік Американың көптеген қалаларында болғандай, Сан-Францискодағы қоғамдық көлік бір қалалық корпорацияның басшылығымен біріктірілді, содан кейін трамвай желісінің көп бөлігі автобустарға ауыстырыла бастады. Дегенмен, бес трамвай желісі өзінің маршрутының бір бөлігін туннельдер арқылы немесе арнайы бөлінген жолмен жүргізді, сондықтан оларды автобус желілеріне ауыстыру мүмкін болмады. Осының салдарынан, ПКК трамвайларын пайдаланатын бұл желілер жұмысын жалғастырды.

Маркет-стрит метросы

BART жүйесінің 1950 жылдары жасалған бастапқы жоспарлары Сан-Франциско қаласының орталығындағы Маркет-стрит астында (Маркет-стрит метросы деп аталады) екі қабатты метро туннелін көздеген; төменгі қабаты жылдам пойыздарға, ал жоғарғы қабаты қаланың оңтүстігі мен батысына қарай тарайтын қалалық пойыздарға арналмақ. Алайда, 1961 жылы бұл жоспарлар өзгертілді: қала арқылы төменгі қабаттан тек бір BART бағыты өтетін болды, ал жоғарғы қабатқа қазіргі Муни трамвай бағыттары қызмет көрсететін болды. Жаңа туннель ескі Твин Пикс туннелімен жалғастырылмақ. Жаңа метро станцияларында жоғары платформалар орналастырылып, ескі станциялар да сондай платформалармен жабдықталады, бұл ПКК вагондарын пайдалану мүмкін емес етеді. Сондықтан Boeing Vertol компаниясынан жаңа жеңіл рельсті көліктердің партиясы тапсырылды, бірақ туннель 1978 жылы аяқталса да, олар 1979-1980 жылдары ғана жеткізілді. Осы кезеңде K және M желілері Балбоа паркіне дейін ұзартылды, бұл BART жүйесімен қосымша байланыс жасауға мүмкіндік берді. (J желісі де 1991 жылы ұзартылып, Глен-паркте тағы бір BART байланысын қамтамасыз етті.) 1980 жылдың 18 ақпанында Муни метрополитені ресми түрде ашылды, жұмыс күндері N желісі метрода қызмет көрсетті. Метро қызметі кезең-кезеңмен іске қосылды, метро 1982 жылға дейін тек жұмыс күндері ғана жұмыс істеді. K Ingleside желісі 1980 жылдың 11 маусымында жұмыс күндері Metro метросының толық желісін, L Taraval және M Ocean View желілері 1980 жылдың 17 желтоқсанында, ал J Church желісі 1981 жылдың 17 маусымында пайдалана бастады. Демалыс күндері барлық бес желіде (J, K, L, M, N) Market Street көшесінде Трансбей терминалына дейін қозғалатын PCC вагондары пайдаланыла берді, ал Муни метросы демалыс күндері жабық болды. 1982 жылдың 19 қыркүйегінде қызмет аяқталған соң, Маркет-стрит көшесіндегі трамвай қозғалысы толығымен тоқтатылды, қалған ПКК вагондары қызметтен алынып, бес жеңіл рельстік желіде демалыс күндері қызмет көрсету уақытша автобустарға ауыстырылды. Соңында, 1982 жылдың 20 қарашасында Муни метрополитені аптаның жеті күні жұмыс істей бастады.

Original plans for the BART system drawn up in the 1950s envisioned a double decked subway tunnel under Market Street (known as the Market Street subway) in downtown San Francisco; the lower deck would be dedicated to express trains, while the upper would be served by local trains whose routes would spread south and west through the city. However, by 1961 these plans were altered; only a single BART route would travel through the city on the lower deck, while the upper deck would be served by the existing Muni streetcar routes. The new tunnel would be connected to the existing Twin Peaks Tunnel. The new underground stations would feature high platforms, and the older stations would be retrofitted with the same, which meant that the PCCs could not be used in them. Hence, a fleet of new light rail vehicles was ordered from Boeing Vertol, but were not delivered until 1979–80, even though the tunnel was completed in 1978. The K and M lines were extended to Balboa Park during this time, providing further connections to BART. (The J line also saw an extension there in 1991, which provided yet another BART connection at Glen Park.) On February 18, 1980, the Muni Metro was officially inaugurated, with weekday N line service in the subway. The Metro service was implemented in phases, and the subway was served only on weekdays until 1982. The K Ingleside line began using the entire Metro subway on weekdays on June 11, 1980, the L Taraval and M Ocean View lines on December 17, 1980, and lastly the J Church line on June 17, 1981. Meanwhile, weekend service on all five lines (J, K, L, M, N) continued to use PCC cars operating on the surface of Market Street through to the Transbay Terminal, and the Muni Metro was closed on weekends. At the end of the service day September 19, 1982, streetcar operations on the surface of Market Street were discontinued entirely, the remaining PCC cars taken out of service, and weekend service on the five light rail lines was temporarily converted to buses. Finally, on November 20, 1982, the Muni Metro subway began operating seven days a week.

Мунидің балқыуы

1990 жылдардың ортасынан соңына қарай Сан-Франциско гүлденіп, «дотком» бумасының арқасында халқы көбейді, ал метро жүйесі жолаушылар ағынының артуына байланысты қиындықтарды сезіне бастады. «Муни» сынға ұшырауы Сан-Франциско өмірінің бір бөлігіне айналған еді, және бұл бекер емес. «Боинг» пойыздары нашар сапалы болды және тез толып кететін. Бес желінің бірігіп кететін гибридті трамвай және жеңіл рельстік жүйені басқару қиын болды, бұл негізгі бағыттарда ұзақ күтілуге және жолаушыларға толы пойыздардың туннельдерде ұзақ уақыт бойы қозғалмай тұруына себеп болды. Шындығында, жаңа пойыздар тым ауыр болды (оларды ауыстырған «Боинг» LRV-ден де ауыр), сондықтан кейбір үй иелері «Бреда» вагондарының тым ауыр салмағы олардың негізін зақымдады деп шағымданып, Сан-Франциско қаласын сотқа берді. «Бреда» вагондары бұрынғы «Боинг» вагондарынан ұзын және кең болғандықтан, метро станцияларын және техникалық қызмет көрсету алаңдарын, сондай-ақ пойыздардың артқы көріспе айналарын өзгерту қажет болды. «Бреда» пойыздары соншалықты шулы болғандықтан, Сан-Франциско оларды үндете беру үшін 15 миллион доллардан астам қаражат бөлді, ал әр вагонды артық шудан құтқаруға шамамен 1 миллион доллар жұмсалды. Күні бүгінге дейін «Бреда» вагондары «PCC» немесе «Боинг» вагондарынан да шулы. 1998 жылы федералды инспекторлар тежегіштері проблемалы болғандықтан жылдамдық шегін төмендетуді міндеттеді. АТК жүйесі алғаш іске қосылғанда көптеген ақауларға тап болды, бастапқыда зиянды әсері пайдадан басып кетті. Көбінесе пойыздарды қате жолға жіберу, ал көбінесе авариялық тежегішті қате қолдану сияқты жағдайлар жиі кездесетін. Соңында 1998 жылдың жазында «Муни апаты» деп белгілі болған қызмет көрсету дағдарысы туды. Осы кезеңде Сан-Франциско хроникасының екі тілшісі – біреуі «Муни» метросының туннелінде, екіншісі қала орталығынан жаяу – жарысқа түсті, нәтижеде жаяу жүрген тілші жеңіске жетті. АТК-мен байланысты бастапқы мәселелер шешілгеннен кейін, «Муни» транзиттік жүйесіне жасалған маңызды жаңартулар тұрақты тығын және кестелік мәселелерді шешуге көмектесті. Дегенмен, «Муни» АҚШ-тағы ең баяу қалалық көлік жүйелерінің бірі болып қала береді.

In the mid to late 1990s, San Francisco grew more prosperous and its population expanded with the advent of the dot com boom, and the Metro system began to feel the strain of increased commuter demand. Muni criticism had been something of a feature of life in San Francisco, and not without reason. The Boeing trains were sub par and grew crowded quickly. And the difficulty in running a hybrid streetcar and light rail system, with five lines merging into one, led to scheduling problems on the main trunk lines with long waits between arrivals and commuter packed trains sometimes sitting motionless in tunnels for extended periods of time. In fact, the new trains were so heavy ( more than the Boeing LRVs they replaced) that some homeowners, claiming that the exceptional weight of the Breda cars damaged their foundations, sued the city of San Francisco. The Breda cars are longer and wider than the previous Boeing cars, necessitating the modification of subway stations and maintenance yards, as well as the rear view mirrors on the trains themselves. The Breda trains were so noisy that San Francisco budgeted over $15million to quiet them down, while estimates range up to $1million per car to remedy the excessive noise. To this day, the Breda cars are noisier than the PCC or Boeing cars. In 1998, federal inspectors mandated a lower speed limit of , down from , because the brakes were problematic. The ATC system was plagued by numerous glitches when first implemented, initially causing significantly more harm than good. Common occurrences included sending trains down the wrong tracks, and, more often, inappropriately applying emergency braking. Eventually the result was a spectacular service crisis, widely referred to as the "Muni meltdown", in the summer of 1998. During this period, two reporters for the San Francisco Chronicle—one riding in the Muni Metro tunnel and one on foot on the surface—held a race through downtown, with the walking reporter emerging the winner. After initial problems with the ATC were fixed, substantial upgrades to the entire Muni transit systems have gone a long way towards resolving persistent crowding and scheduling issues. Nonetheless, Muni remains one of the slowest urban transport systems in the United States.

Соңғы кеңейтулер

1980 жылы M Ocean View кең көше мен Плимут даңғылынан Бальбоа паркіне дейін ұзартылды. Ұзарту сол жылдың қаңтар және тамыз айлары аралығында уақытша E Embarcadero жеңіл рельсті шаттлымен қызмет көрсетілді (2015 жылы E Embarcadero мұралық трамвай желісі ретінде қайта жаңартылды). 2007 жылы Caltrain депосынан оңтүстікке қарай Үшінші көше бойымен қаланың оңтүстік жиегіне дейін жүретін T Third Street, Үшінші көше жеңіл рельстік жобасының бөлігі ретінде ашылды. 2007 жылдың 13 қаңтарында T желісінің демалыс күндері шектеулі қызметі басталды, ал толық қызмет 2007 жылдың 7 сәуірінде басталды. Желі бастапқыда оңтүстік аялдамасы Бейшор бульвары мен Саннидейл көшесінен солтүстіктегі Кастро көшесіндегі станцияға дейін жүрді. Желі бастапқыда бұзылулар, тұрқымалар және қуат үзілуі сияқты мәселелерге тап болды, бұл үлкен кешігулерге әкелді. T Third Street желісіне қатысты шағымдарды жоюға бағытталған қызмет өзгерістері 2007 жылдың 30 маусымында енгізілді, осыған орай K және T пойыздары біріктірілді, яғни бір желіге біріктірілді, маршрут белгілемелері метроға кіре берісте өзгереді (Embarcadero-да T шығысқа қарай K болады; West Portal-да K батысқа қарай T болады). Орталық метро Қытай қаласындағы Chinatown станциясы мен Оңтүстік базардағы (SoMa) портал арасында жүреді, аралық аялдамалары Union Square/Market Street станциясы (Union Square-да) және Yerba Buena/Moscone станциясы (SoMa-да) орналасқан. Жер үсті бөлігі SoMa арқылы өтеді және 4th және King станциясындағы T Third Street желісімен қосылады. Муни есебі бойынша, T Third Street желісінің Орталық метро бөлімі 2030 жылға қарай күніне шамамен 35 100 жолаушыны тасымалдайтын болады. Бастапқыда 2018 жылдың соңында ашылуы жоспарланған метро 2022 жылдың 19 қарашасында демалыс күндері ғана шаттл қызметімен ашылды. T Third Street желісінің толық қызметі 2023 жылдың 7 қаңтарында басталды. Chase Center-де өтетін шаралар үшін және олардың арасында "S Chase Center" деген белгісі бар қосымша шаттл пойыздары жүреді.

COVID-19 пандемиясы

2020 жылдың 30 наурызында COVID-19 пандемиясына байланысты Муни метросының қызметі автобустармен ауыстырылды. SFMTA теміржол қызметін 2020 жылдың 22 тамызында қайта іске қосты, бірақ үш күннен кейін жоғары сымдардың бұзылуы және COVID-19 оқиғасынан кейін басқару орталығының қызметкерлерін карантинге алу қажеттілігіне байланысты автобуспен ауыстыруға қайта оралды. Осы қысқа мерзім ішінде бағыттар метродағы сенімділікті арттыру үшін қайта құрылды: J Church бағыты 2004 және 2005 жылдар аралығында тек жер үстіндегі бағыт ретінде жұмыс істеді, бұл үшін Черч станциясындағы Маркет-стрит метросына ауысу қажет болды. K Ingleside және L Taraval бағыттары LK ретінде біріктірілді, олар Balboa Park және J арасында жүрді; J, K немесе L бағыттары метроға кірмеді. Sunset Boulevard батысындағы жеңіл рельстік қызмет құрылыс жұмыстарына мүмкіндік беру үшін автобустармен ауыстырылды. Батыс портал станциясында ауысу қажет болды. M Ocean View және T Third Street бағыттары TM ретінде Sunnydale мен Balboa Park арасында жүрді. S шаттл қызметі TM және N бағыттарымен бірге метрода күшейтілді. Жергілікті коммерциялық емес ұйым «Senior and Disability Action» өкілдері бұл бағыттардың конфигурациясын сынап, Батыс портал және Черч станцияларында ауысу қажеттілігіне алаңдаушылық білдірді. 2020 жылдың қарашасында SFMTA N Judah және T Third сияқты кейбір теміржол желілерінің 2021 жылдың басында қайта іске қосылатынын, содан кейін толыққанды жұмыс істеуге біртіндеп оралатынын хабарлады. Киршбаум агенттік тамызда қайта іске қосу әрекетінен кейін техникалық қызмет көрсетуге қатысты тәсілін қайта қарастыратынын және жүйенің осал тұстарын толық жоюға 5-8 жылға дейін уақыт қажет болуы мүмкін екенін айтты. Ең маңызды мәселелердің бірі – Twin Peaks туннеліндегі рельс төсемінің ауыстырылуы болды, оны 2018 жылы техникалық қызмет көрсету жобасы кезінде ауыстыру жоспарланған, бірақ оның орнына сол кезде қайта пайдаланылды. Қалалық кеңесшілер бұл қателікті қатты сынады, ал SFMTA директоры Джеффри Тумлин оны 2019 жылы агенттіктің басшысы болғаннан бері түзетуге тырысып келе жатқан «қорқыныш мәдениетіне» балады. J Church бағыты (тек жер үстіндегі, Маркет көшесінен Балбоа паркіне дейін) 2020 жылдың 19 желтоқсанында қызметін қайта бастады, содан кейін 2021 жылдың 23 қаңтарында T Third Street бағытының Embarcadero–Sunnydale бөлігі жұмыс істеді. N Judah және K Ingleside жеңіл рельстік қызметі 2021 жылдың 15 мамырында қайта іске қосылды, K және T бағыттары қайтадан біріктірілді, ал S Shuttle қызметі қосымша қызмет ретінде өзгертілді. Осы кезде кейбір станциялар халықаралық стандарттарға сәйкес жаңа бағыт көрсеткіштеріне ауыстырылды, «батысқа қарай» сияқты компастық бағыттар ескі «кіріс»/«шығыс» бағыттарын алмастырды. M Ocean View жеңіл рельстік қызметі 2021 жылдың 14 тамызында қайта іске қосылды. L бағыты желінің жер үсті бөлігінде көп жылдық реконструкция жүргізілгендіктен автобустармен қызмет көрсетілді. Қызмет 2021 жылдың 2 қазанына дейін кешкі сағат 9-ға дейін жұмыс істеді, содан кейін BART-тың түнгі қызметімен үйлесу үшін жексенбі күндері кешкі сағат 10-ға дейін және басқа күндері түнгі ортасына дейін ұзартылды. J Church бағыты метро қызметін 2022 жылдың 19 ақпанында қайта іске қосты.

On March 30, 2020, Muni Metro service was replaced with buses due to the COVID 19 pandemic. The SFMTA reopened rail service on August 22, 2020, but returned to bus substitution three days later, citing malfunctioning overhead wire splices and the need to quarantine control center staff after a COVID 19 case. During this brief time, routes were reconfigured to improve reliability in the subway:
J Church service operated as an only surface route between and , requiring transfers to the Market Street subway at Church station. K Ingleside and L Taraval service was interlined as the LK, running between and Balboa Park; no J, K, or L service entered the subway. Light rail service west of Sunset Boulevard was replaced by buses to allow for construction. Transfers were required at West Portal station. M Ocean View and T Third Street service was interlined as the TM, running between Sunnydale and Balboa Park. S Shuttle service was increased, running with the TM and N in the subway. Advocates with local nonprofit Senior and Disability Action criticized this route configuration, expressing concern over the need to transfer at West Portal and Church stations. In November 2020, the SFMTA that announced some rail lines such as the N Judah and T Third would likely return in early 2021, followed by a gradual return to full operation. Kirschbaum said the agency was reconsidering its approach to maintenance after the botched attempt to reopen in August, and that it might take 5 to 8 years to fully address the system's vulnerabilities. Among the most urgent issues was replacing the track ballast in the Twin Peaks Tunnel, which was meant to be replaced during a maintenance project in 2018 but was instead reused at that time. City supervisors harshly criticized the mistake, which SFMTA director Jeffrey Tumlin blamed on a "culture of fear" he was working to correct since becoming the agency's leader in 2019. The surface only (from Market Street to Balboa Park) J Church route resumed service on December 19, 2020, followed by the Embarcadero–Sunnydale portion of the T Third Street on January 23, 2021. N Judah and K Ingleside light rail service resumed on May 15, 2021, with the K and T again interlined, along with S Shuttle service now converted to supplementary. At that time, some stations were converted to new wayfinding signage based on international standards, with compass directions like "westbound" replacing older "inbound"/"outbound" directions. M Ocean View light rail service resumed on August 14, 2021. The L remained served by buses due to a multi year reconstruction on the surface section of the line. Service only ran until 9pm until October 2, 2021, when it was extended to 10pm on Sundays and midnight on other days to better align with BART's late night service. J Church service resumed subway service on February 19, 2022.

Болашақ

Бірнеше қосымша кеңейтулер ұсынылды. SFMTA Орталық метрополитенді жер үсті жеңіл рельстік көлік желісі немесе Солтүстік Бич арқылы және Марина ауданына дейін метро ретінде кеңейтуді зерттеді, сондай-ақ ақырында Президиода аяқталу мүмкіндігі де қарастырылды. 2017 жылдан бастап SFMTA басқа қалалық агенттіктермен бірлесіп, ConnectSF процесін бастады, ол Ван Несс BRT және Орталық метро сияқты құрылыс кезіндегі жобаларды жалғастыратын болашақ транзиттік кеңейтулерді жоспарлауға бағытталған болатын. ConnectSF бағдарламасының транзиттік жүйеге қатысты соңғы есебі 2021 жылы жарияланды және Муни метросын кеңейту үшін екі маңызды бағытты анықтады: Гери бульвары мен 19-авеню бағытындағы метро желісі, Дейли-Ситиге қосылатын болады, сондай-ақ Орталық метроны Балықшылар кемежайына дейін кеңейту, бұл бағыт бойынша алдын ала талдау жүргізілген. Geary/19-шы бағыт 2017 жылғы 20 жылдық капиталдық жоспардағыдай, жеке Geary метро желісін жоспарлауға жасалған бұрынғы тыраштандырулардың орнын басады. Ал жоспарлау жұмыстары 2014 жылы басталды (Муни метрополитенін кеңейту жобасы деп аталды) M Ocean View желісін толық бөлінген участада кеңейту мақсатында, 19-авеню бағытын жақсырақ қамтамасыз ету үшін 2018 жылы алдын ала инженерлік зерттеулер жүргізілді. ConnectSF есебі Муни метро жүйесін жаңғырту қажеттігін де көрсетті. Жоспарланған негізгі жақсартуларға байланыс негізіндегі пойызды басқару жүйесі және метрода және кейбір жер үсті желілерінде жол жүрудің сенімділігін арттыратын инфрақұрылымдық жақсартулар кіреді.

LRV 2 & LRV 3: Бреда (1996 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

Жаңа Breda вагондарының төрт прототипі 1995 жылдың қаңтар айында жеткізілді. Қосымша вагондар жеткізіліп, операторлар оқытылғаннан кейін, вагондар 1996 жылдың 10 желтоқсанында қызметке түсе бастады. Олар әрқайсысының құны бойынша, сол кездегі ең қымбат көше теміржол көліктері болды. Олар 80-ші пирсде құрастырылды. Шу және діріл туралы шағымдарға қарамастан, Breda вагондары біртіндеп Boeing вагондарын ығыстырды, ал соңғы Boeing вагоны 2002 жылы пайдаланудан шығарылды. Muni бастапқыда 1991 жылы Breda компаниясынан 35 вагонға тапсырыс берді және 1990 жылдары тағы 116 вагон қосу опциясын пайдаланды, соның ішінде 1999 жылы тағы 15 вагон сатып алу мүмкіндігі болды. 2014 жылы паркте барлығы 151 LRV вагоны болды, олардың барлығы Breda компаниясы жасаған. Екі басты вагондардың ұзындығы 23 метр (75 фут), ені 3 метр (9 фут), биіктігі 3 метр (11 фут) болып келеді, олардың терезелері граффитиге төзімді, ал вагондағы температураны сақтау үшін кондиционерлік жүйе орнатылған. Breda вагондары әр вагонға төрт есікпен жабдықталған, ал Boeing вагондарында үш есік болған (туннельдерде Boeing вагондарының қисық конструкциясының салдарынан тек ортаңғы екі есігі ғана қолжетімді болды).

LRV 4: Siemens S200 SF (2017 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

Бреда вагондарының сенімділігі нашарлаған сайын және орталық метроның салынуымен жүйе кеңейгендіктен, Муни жаңа буын жеңіл рельсті көліктерге конкурс жариялады. Муни CAF, Kawasaki және Siemens компанияларын конкурсқа қатысуға алдын ала іліктеді, ал Бреда компаниясы әлеуетті конкурсанттардың бағалауы бойынша қатысудан шеттетілді. Келісімшартты тапсырған кезде Муни өкілдері бұрынғы Бреда келісімшартынан алынған бірнеше сабақтарды атап өтті, олардың ішінде жеткілікті көлік сатып алмау, дизайнның көп бөлігіне тым көп талап қою, сенімділік талаптарының жеткіліксіздігі және техникалық қызмет көрсету шығындарын ескермеу болды. Нәтижесінде Муни 249 көлік сатып алды: алғашқы екі кезеңде 175 вагон, қосымша 44 вагон және 2021 жылы тағы 30 вагонға келісімшарт жасалды.

Дизайн

Siemens жаңа Muni вагондарын S200 SF деп атады, ал SFMTA оларды LRV4 деп атайды. Олар сағатына дейін жылдамдықпен қозғалады. S200 SF вагонының ұзындығы 75 фут (23 м), ені 8 фут (2 м), биіктігі 11 фут (3 м) (пантограф түсірілгенде), ал салмағы – қазіргі Бреда вагондарымен салыстыруға болатын өлшем мен салмаққа ие.

Қызмет тарихы

Siemens компаниясы S200 SF толық көлемді макетін 2015 жылдың 16 маусымында Сан-Францискода ресми түрде таныстырды. Алғашқы пойыз 2017 жылдың 13 қаңтарында Сакраментодағы Siemens зауытынан Сан-Францискоға жеткізілді. 2017 жылдың қараша айының басында сынақ пойыз CPUC реттеуші тексеруден өтті және #2006 нөміріндегі пойыз 2017 жылдың 17 қарашасында Дубос және Чирк станцияларында лента кесу рәсімінен кейін жол ақысы төленетін қызметке кірген алғашқы LRV болды. Алғашқы 68 пойыз Muni паркін 219 пойызға дейін кеңейту үшін пайдаланылды және парк 2019 жылдың қазанында осы санды жеткен кезде, жаңа Siemens пойыздары қабылдана бастағанда Breda пойыздары қызметтен шығарылды.

Тарифтер мен операциялар

Муни метросы апта ішінде шамамен сағат 5-тен сағат 1-ге дейін, ал сенбі күні сағат 7-де және жексенбі күні сағат 8-де жұмыс істейді. L және N желілерінің көп бөлігінде түнгі қызмет автобустармен қамтамасыз етіледі, бұл автобустар сол маршрут нөмірін сақтайды. Муни қазіргі уақытта Сан-Францискода тұратын төмен және орташа кіріс көзі бар аға буынға барлық Муни көлік қызметтеріне, соның ішінде канат жолдарына тегін қол жеткізуді қамтамасыз ететін «Аға буынға тегін Муни» бағдарламасын жүзеге асыруда. «Тегін Муни» 65 және одан жоғары жастағы, Сан-Францисконың Clipper картасын иеленген барлық аға буынға қол жетімді, егер олардың отбасының жылдық жалпы табысы Bay Area аймағының орташа табысының 100 пайызынан кем болса (қабілеттілік деңгейлері бағдарламаның веб-сайтында жарияланады). Тіркелу автоматты түрде жүргізілмейді. Бағдарламаға қатысу үшін қабілетті аға буын Clipper картасын иеленуі немесе алуы керек және өтінішті онлайн немесе пошта арқылы жіберуі керек. Муни автобустары сияқты, Муни метросы да төлемді растау жүйесі бойынша жұмыс істейді; жол төлемі жасалғаннан кейін жолаушыға 120 минут бойы кез келген автобуста, тарихи трамвайда немесе метро вагонында саяхаттауға жарамды билет беріледі. Төлем тәсілдері түсу орнына байланысты. Қаланың оңтүстігінде және батысындағы жер үсті бөліктерінде жолаушылар вагонда алдыңғы есіктен кіруі керек және билет алу үшін операторға жол төлемін жасауы керек; билеті бар немесе күндік, апталық немесе айлық абонементі бар жолаушылар метро вагонының кез келген есігінен кіре алады. Метро станцияларында кіру есіктері орнатылған, ал жолаушылар әдетте платформаға кіру үшін билет сатып алады немесе Муни қызметкеріне көрсетеді. Адамсыз Муни қызметкерінің кабинасына жақын орналасқан кіру есіктері жолаушыда жарамды абонемент немесе сканерленбеген ауысу купоны болған жағдайда автоматты түрде ашылады. Мунидің бақылау инспекторлары жолаушылардан төлемді растау үшін кез келген уақытта вагондарға отыра алады. Барлық вагондар әр кіреберіс жанында Clipper картасын оқуға арналған құрылғымен жабдықталған, оны жолаушылар төлем жасау үшін карталарын тигізуге пайдалана алады. Карталардың өзі төлемді растау ретінде қолданылады; бақылау инспекторлары төлем жасалғанын тексеруге арналған портативті карта оқу құрылғыларын алып жүреді. Метро станцияларында жолаушылар платформаға кіру үшін кіру есіктерінде карталарын тигізеді.

Muni Metro runs from approximately 5 am to 1 am weekdays, with later start times of 7 am on Saturday and 8 am on Sunday. Owl service, or late night service, is provided along much of the L and N lines by buses that bear the same route designation. Muni currently operates a Free Muni for Seniors program that provides low and moderate income seniors residing in San Francisco free access to all Muni transit services, including Muni's cable cars. Free Muni is open to all San Francisco senior Clipper card holders, ages 65 and over, with a gross annual family income at or below 100 percent of the Bay Area median income level (qualifying income levels are posted on the program's web page). Enrollment is not automatic. To participate in the program, a qualified senior must have or obtain a Clipper card and submit an application either online or by mail. Like Muni buses, the Muni Metro operates on a proof of payment system; on paying a fare, the passenger will receive a ticket good for travel on any bus, historic streetcar, or Metro vehicle for 120 minutes. Payment methods depend on boarding location. On surface street sections in the south and west of the city, passengers must board at the front of the train and pay their fare to the train operator to receive their ticket; those who already have a ticket, or who have a daily, weekly, or monthly pass, can board at any door of the Metro streetcar. Subway stations have controlled entries via faregates, and passengers usually purchase or show Muni staff a ticket in order to enter the platform area. Faregates closest to an unmanned Muni staff booth open automatically if a passenger has a valid pass or transfer that cannot be scanned. Muni's fare inspectors may board trains at any time to check for proof of payment from passengers. All cars are also equipped with Clipper card readers near each entrance, which riders may use to tag their cards to pay their fare. The cards themselves are then used as proof of payment; fare inspectors carry handheld card readers that can verify that payment was made. In subway stations, riders instead tag their cards on the faregates to gain access to the platforms.