Хорватиядағы Нин қаласының тарихы мен мәдениеті

Кіріспе

Нин (хорв. Nin, лат. Aenona немесе Nona) – Хорватияның Задар жуының қаласы. Нин тарихи тұрғыдан ортағасырлық христиандық Нин діншілігінің орталығы ретінде маңызды болды. Нин сондай-ақ Дальмация княздарының резиденциясы болған.

География

Ниннің тарихи орталығы диаметрі 500 метр (ярд) болатын шағын аралда орналасқан. Нин Адриатика теңізінің шығыс жағалауындағы лагунада жатыр, төңірегінде табиғи құмды жағажайлар мен 16 ғасырда салынған екі тас көпір арқылы материкке қосылған.

Тарих

Тарихшылардың айтуынша, Нин аймағы 10 000 жыл бұрын қоныстанған. Қазіргі кездегі қала 3000 жыл бұрын дамыды және ол шығыс Адриатикадағы ең көне қалалардың бірі болып табылады. Нин аймағын ежелгі Жерорта теңізінің тұрғындары алғашқы болып мекендеген. Б.з.б. 9 ғасырдан бастап, римдіктер келгенге дейін, Либурния тайпасының иллириялық өркениеті болды, олар Аенона деп аталатын күшті теңіз және сауда орталығына ие болды (бұл орта ғасырларда Нонаға айналды). Бай археологиялық жағдайлар Грекия және эллиндік әлеммен тығыз теңіз байланысын көрсетеді: соңғы зерттеулерде рим вилласының еденінде өте жақсы сақталған византиялық мозаика табылды. Хорваттар Нинге 8 ғасырда келді. Бірінші хорват мемлекеттік қауымдастығы 9 ғасырда құрылды. Нин – Хорватияның алғашқы патшалық қаласы, оның даңқы 7-13 ғасырларда болды. 9 ғасырда Нин бірінші хорват епископының ордасы болды. Нин епископтары елдің діни, мәдени және саяси өмірінде маңызды рөл атқарды. Нин тарихымен байланысты маңызды билеушілер: князь Вишеслав, князь Бранимир, король Томислав, король Петр Крешимир IV, король Звонимир. 10 ғасырдың бірінші жартысында король Томислав таратып жібергенге дейін, Нин шіркеудің автономиялық хорват бөлімінің орталығы болды. Ниндік епископ Григорий (Гргур Нинский) – Далмациядағы 10 ғасырдағы шіркеу саясатының маңызды тұлғасы. Түрік соғыстары кезінде Нин шайқас алаңына айналды. Далмация Венецияға сатылғаннан кейін (1409), қала Венеция Республикасының бақылауына өтті. Қала экономикалық тұрғыдан пайдаланылды, бірақ әскери тұрғыдан қорғалмады. Кейін қала екі рет қиратылды. Біріншісі 1571 жылы, екіншісі 1646 жылы болды. Екі жағдайда да Венеция үкіметі қаланы өртеп, жүйелі түрде жоюға бұйрық берді, содан кейін оны тастап кетті, осылайша Османдықтар оны бекініс ретінде пайдалана алмады. 1646 жылғы қираудан кейін Нин ешқашан бұрынғы жағдайына келтірілмеді және бастапқы маңыздылығын жоғалтты. Ниннің экономикалық дамуы Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін басталды. 1969 жылдан бері Нин туристік мақсатқа ие қала ретінде дамып келеді. Нинь бүгінде тарихи және туристік қала, ол өзінің дамуын тарихи мұрасын бағалау арқылы іздейді. Соңғы жылдары көптеген ескерткіштер қалпына келтірілді. Ниннің Хорватия тарихындағы маңыздылығына байланысты, оны Хорватиядан және Еуропаның басқа жерлерінен туристер барып көреді. Олар әсіресе ескі қаланың екі символына келу үшін келеді: 9 ғасырдағы Қасиетті Крест шіркеуі, «әлемдегі ең кішкентай собор» деп аталады, және Тажылық шіркеуі. 1980 жылдан кейін Нин маңында жоғары қуатты орта толқындық хабар тарату станциясы салынды.

According to historians the area of Nin appears to have been settled 10,000 years ago. The present day town on the islet developed 3,000 years ago and is one of the older towns on the eastern Adriatic. The area of Nin was first colonized by immemorial people of the Mediterranean. Since the 9th century B. C. the civilization of the Illyrian tribe of Liburnians was present before the Romans came, who had a strong sea and trade center called Aenona (this morphed in the Middle Ages into Nona). The rich archeological finds prove strong sea links with Greece and the Hellenistic world: recent explorations revealed a rarity, a very well preserved Byzantine mosaic on the floor of a Roman villa. The Croats arrived in Nin in the 8th century. The first Croatian state community was formed in the 9th century. Nin was the first Croatian royal town, with its period of glory being from the 7th to the 13th centuries. In the 9th century Nin became the seat of the first Croatian bishop. Bishops from Nin played a great role in the country's religious, a cultural and a political sense. Significant rulers connected with the history of Nin include Prince Višeslav, Prince Branimir, King Tomislav, King Petar Krešimir IV, King Zvonimir. Up to the abolition and Latinization imposed by King Tomislav in the first half of the 10th century, Nin was the centre of the autonomous Croatian branch of the Church. The Bishop Gregory of Nin (Grgur Ninski) was an important figure in the 10th century ecclesiastical politics of Dalmatia. At the time of the Turkish wars, Nin found itself on the battle field. After the selling of Dalmatia to Venice (1409), the city came under the control of the Republic of Venice. The town was economically exploited but not protected militarily. Subsequently, the town was destroyed twice. The first destruction was in 1571 and the second in 1646. On both occasions, the Venice government gave an order to burn the town and destroy it systematically before abandoning it, so that the Ottomans could not use it as a stronghold. After the 1646 destruction, Nin was never restored to its former condition, and lost its original importance. The economic development of Nin began after World War II. Since 1969, Nin has been developing as a tourist destination. Nin today is a historical and tourist town which looks for its development in the valorization of its historical heritage. In recent years, many monuments have been restored. Because of the importance of Nin in the history of Croatia, tourists visit from Croatia and elsewhere in Europe. They come especially to visit two symbols of the old town: the church of Holy Cross from the 9th century, called “the smallest cathedral in the world”, and the coronation church. After 1980 near Nin a high power medium wave broadcasting station was built.

Азшылық кеңестері мен өкілдері

Тікелей сайланған азшылық кеңестері мен өкілдері жергілікті немесе өңірлік билік органдарымен кеңес беруге міндетті, олар азшылықтардың құқықтары мен мүдделерін қорғау, қоғамдық өмірге интеграциялану және жергілікті істерді басқаруға қатысу мәселелері бойынша жұмыс істейді. 2023 жылғы Хорватияның ұлттық азшылықтар кеңестері мен өкілдерінің сайлауында Хорватия сербтері Нин қаласының 15 мүшеден тұратын азшылық кеңесін сайлау үшін заң талаптарын орындады, бірақ кандидаттардың жетіспеуіне байланысты сайлау өткізілмеді.