Кіріспе

Америкалық ЦРУ офицері және жазушы (1952 жылы туған)

ЦРУ офицері

Роберт Букер Бэр (11 шілде 1952 жылы туған) – американдық автор және бұрынғы ЦРУ офицері, негізінен Таяу Шығыс аймағында қызмет еткен. Time журналының барлау жөніндегі тілшісі. Ол сегіз тілде сөйлейді, ЦРУ-ның «Карьералық барлау медалімен» марапатталған және халықаралық қатынастар, тыңшылық және АҚШ-тың сыртқы саясаты мәселелері бойынша жиі пікір білдіретін сарапшы және автор. Ол «Хитлерді іздеу» реалити-шоуының жүргізушісі болды. Қазір CNN арнасында барлау және қауіпсіздік жөніндегі сарапшы қызметін атқарады. Оның «See No Evil» кітабы режиссер Стивен Гаганмен бейімделіп, «Сириана» фильмінің негізі болды, онда Джордж Клуни Роберт Бэрдің кейіпкерін сомдады.

Ерте өмір

Бейр Лос-Анджелесте дүниеге келген. 9 жасында ата-анасы ажырасып, ол Колорадо штатының Аспен қаласына көшіп, кәсіби шаңғышы болуды армандады.

Мансап

Баер Мадрас пен Нью-Делиден бастап, Үндістанда, содан кейін Бейрутта, Ливанда, Дамаскте, Сирияда, Хартумда, Суданда, Парижде, Францияда, Душанбеде, Тажикстанда, Мароккода, бұрынғы Югославия республикасында және Ирак Күрдистанындағы Салах аль-Динде 21 жыл бойы ЦРУ-да қызмет еткен кезеңдегі өкілдіктерде жұмыс істеді. 1990 жылдардың ортасында Баер Ирак президенті Саддам Хусейнге қарсы оппозицияны ұйымдастыру миссиясымен Иракқа жіберілді, бірақ ол Ирак басшысын өлтіруге сөз байласты деген күдікпен ФБР тергеуін бастан өткерді. Баер Агенттік қызметінде болған тәжірибесін баяндайтын "Зұлымдықты көрме" атты кітабын жазды. Кристофер Линчтің (Dog Ear Publishing) "ЦРУ және ФБР қарсы барлауы: Менің кеңсемнен көрініс" кітабында Баердің алғашқы кітабының жариялану алдындағы ЦРУ-ның тексеру процесінің даулы бөліктері сипатталған. "Зұлымдықты көрме" кітабына жазылған рецензиясында Сеймур Херш Баерді "Таяу Шығыстағы ең жақсы жедел офицер деп санайтынын" айтты. Кітапта Баер ЦРУ операторы ретіндегі тәжірибесі арқылы Таяу Шығысты талдайды. 2004 жылы ол британдық "New Statesman" апталығының тілшісіне ЦРУ-ның терроризм күдіктілерімен қалай айналысатыны туралы: "Егер сізге терең тергеу қажет болса, тұтқынды Иорданияға жібересіз. Егер оларды азаптауды қаласаңыз, Сирияға жібересіз. Егер біреудің жоғалып кетуін қаласаңыз – оны ешқашан қайта көрмеу үшін – Мысырға жібересіз" деді. Ол Колорадо штатындағы Сильвертон қаласына зейнетке шықты.

Комментарийлер

2002 жылдың қаңтар айында Баер 11 қыркүйектегі шабуылдар туралы The Guardian газетінде былай деп жазды: "[Б]ин Ладен шабуылдарды өз Аль-Каида желісі арқылы ғана жасады ма? Осыған қатысты мен әлдеқайда сенімді және нақты айта аламын: жоқ". Кейін ол былай мәлімдеді: "Әлемдік сауда орталығын біздің жарылғыш заттарымызбен құлатты дегенге сенбеймін, сондай-ақ Пентагонға әуе кемесі емес, ракета соқты дегенге де сенбеймін. Мен ЦРУ-да мансабымның барлық кезеңінде құпия жоспарлар жасауға тырыстым, бірақ осы істе аса шебер болмадым, және әрине, 9/11-ді ұйымдастыра алмадым. Менмен бірге жұмыс істеген кәсіби мамандар да оны іске асыра алмаған болар еді". 2008 жылы "We Are Change.org" ұйымының өкілдері Лос-Анджелесте оны тікелей эфирде сұхбатқа алып, 9/11-ге дейінгі барлау туралы сұрақтар қойды. Баер: "Мен Сан-Диегодағы брокеріне (11 қыркүйектің 10 күні) 'Менің барлық ақшамды сат, ертең жағдай нашарлайды' деген жігіттің танысымын. Оның інісі Ақ үйde жұмыс істейді!" деді. 2009 жылдың маусым айында Баер Иран президенті Махмуд Ахмадинежадтың даулы сайлауы мен оған байланысты болған наразылықтарға пікір білдірді. "Батыс медиасы көп жылдар бойы Иранды Иранның либералды орта таптарының, интернет пен американдық музыкаға құмар, Батыс баспасөзімен, тіпті Париж немесе Лос-Анджелесге билет алуға қаржысы жететін адамдармен сөйлесуге дайын интеллигенцияның тар көзқарасы арқылы қарап келеді. Бірақ олар шынайы Иранды бейнелей ала ма?" Баер ұзақ жылдар бойы ПФЛП-GC ұйымының Pan Am 103 рейсін құлатқаны туралы теорияны қолдап келді. Кейін ол Иранның осы жарылыстың артында тұрғанын айта бастады. 2009 жылдың 23 тамызында Баер ЦРУ-дың Pan Am 103 рейсіне жасалған жарылыстың Иранның ұйымдастырғанын бастапқыда-ақ білгенін және оны дәлелдейтін құпия іс қағазы сотта кінәлі деп танылған ливиялық бомбалашы Абдельбасет әл-Меграхидің соңғы апелляциясында дәлел ретінде ұсынылатынын мәлімдеді. Баердің сөзіне қарағанда, бұл Меграхидің апелляциясын қайтарып алып, оның орнына мейірімділікпен босатылуына себеп болған, себебі бұл ақпарат сотта жария етілмеуі керек еді.

Жеке өмір

Баер екі рет үйленген. Бірінші некесінен оның екі қызы мен бір ұлы бар. Екінші әйелі – әріптес ЦРУ операторы Дейна Уильямсон болған.

Кітаптар мен ақпарат құралдары

2015–2017 жылдары Баер «Гитлерді аулау» (2015–2017) және «JFK құпиясы ашылды: Освальдты іздеу» бағдарламаларында пайда болды. Роберт Баер ешқашан «Ақ үйдің құпиясы» деген атпен кітап жазған немесе оны насибаттаған емес, бірақ ол кітапты Канадада насибаттау туралы жасалған жалған сұхбат 2012 жылдан бері интернетте таралып келеді. Бұл жалған сұхбатта АҚШ Югославияның күйреуіне кінәлі деп айыпталды.