Кіріспе

Грекияның рок-музыка жанрына құрметі және оған қосқан үлесі. Рок-н-ролл 1960 жылдардың ортасында Грекияға келді. Бұл саладағы грек рок орындаушылары Павлос Сидиропулос, Димитрис Пуликакос болып табылады. Әлемдік деңгейде танымал грек рок-топтары: Aphrodite's Child, Socrates Drank the Conium және The Last Drive.

1970 жылдар

Грекияда рок музыкасының алғашқы өрбуі 1970-ші жылдардың басында болды, дәл сол кезде Грекия әскери диктатура билігінде еді. Топтардың арасында «Сократ Conium ішті» (англоязық прогрессивті рок), Nostradamos, Exadahtylos (саяси/сатирикалық лирикасы бар), Pelóma Bokioú (грек лирикасымен Santana сияқты латын рок-музыкасы), Poll (вокалдық гармониясы бар, грек лирикасымен фольклор), Axis (Парижде орналасқан тағы бір грек тобы) болды. Костас Турнас – грек рок-музыкасының пионері. Ол 1970-ші жылдарда көптеген хиттердің авторы және орындаушысы, сондай-ақ ұзақ мансабы мен бүгінге дейін жалғасып келе жатқан хиттер тізбегінің иесі. Оның 1972 жылғы прогрессивті психоделикалық жеке рок-операсы «Aperanta Horafia» (Шексіз далалар) грек рок-музыкасының маңызды туындысы және сол кезде Грекияны билеген хунтаға қарсылық актісі деп есептеледі. Турнас Роберт Уильямс пен Ставрос Логаридеспен бірге, аңызға айналған Poll тобының негізін қалаушылармен бірлесіп, үлкен жетістікке жеткен және Афинаның музыкалық аренасын дүркілдеткен музыкалық толқынды құрды. Олардың музыкасы жастардың рухына үн қосты және грек рок-музыкасының тарихында мәңгі сақталатын әндерді жасады. Диктатураның құлауынан кейін, үкімет оңшыл болғанына қарамастан, прогрессивті ойлаудың мәдени үстемдігі орнады. Оңшыл консерваторлар мен коммунистік солшылдар (ККЕ) үшін де рок – «импортталған» (ксеноферто – ξενόφερτο) музыка түрі болды, олардың орнына Теодоракистің шығармалары немесе қарапайым грек халық музыкасы сияқты жергілікті дәстүрлерге негізделген музыканы қолдады. Онжылдықтағы ең танымал рок-артистердің бірі – Паулос Сидиропулос, ол грек лирикасымен рок-музыканы біріктіре білді, әсіресе Spiridoula тобымен және 1978 жылғы «Flou» альбомымен бірлескен жұмысында. Грек лирикасымен тәжірибе жасаған тағы бір маңызды музыкант – Николас Асимос, ол онжылдық ішінде өзінің алғашқы заңсыз жазбаларын жасады. Грек рок-музыкасы 1970-ші жылдардың соңында қайта жанданды, алғашқы панк және жаңа толқын топтары, сондай-ақ кейбір ескі артистер пайда болды. Exadahtylos тобының бұрынғы солисі Димитрис Пуликакос 1976 жылы LP шығарды.

1980 жылдар

1980 жылдардың басында сахнада музыкалық байыту болды, өйткені көбірек топтар гүлденді, бірақ өнер түрлеріне қатысты кеңінен цензура кейінгі жылдары біртіндеп тоқтады. Бұл дәуірдің бір мысалы – Mousikes Taxiarhies – Μουσικές Ταξιαρχίες (грек тілінде «Музыкалық бригадалар»), фронтмені Цимис Паноусис. Топтың лирикалық мазмұны әзіл-сықақ пен сәл сатиралықтан бастап Грекияның саяси өміріне қатысты сынға дейін болды. Дегенмен, топ бай музыкалық мазмұнмен музыка ойнады; роктан басқа регги мен фанк сияқты көптеген әсерлердің қоспасы. Pavlos Sidiropoulos онжылдықта «Aprosarmostoi» тобын құрып, олармен өзінің ең жақсы альбомдарының кейбіреулерін шығарды. 1981 жылдың басында грек халық музыкасының тамырлары мен рок элементтерін алғаш рет біріктірген жаңа Fatme тобы құрылды. Олардың фронтмені әлі күнге дейін үлкен танымалдыққа ие әнші-күйші Никос Портокалоглу болды. Василий Папаконстантину өзінің мансабын 1970 жылдары бастаса да, 1980 жылдардың басында ғана ол үлкен танымалдылыққа ие болды және ең табысты грек рок әншілерінің бірі болды. Василий Папаконстантину әлі де белсенді және ол сәтті альбомдарды шығаруды жалғастыруда. 1980 жылы «Синдром» гитарист Никос Гиннис және барабаншы Панос Кацикиотис (Чико), гитарада Билл Коровесис және бассыда Костас Теодоракос, сонымен қатар перкуссияда Костаспен құрылды. Олардың алғашқы альбомы Συνδρομο Ριζες рок пен фанк араласқан, Talking Heads сияқты дыбыс шығаратын, бұл топ үшін шабыт болды. Никос Гиннис грек рок сахнасында Зографтың Васка жеке мектебіндегі концертте (ол кезде рок концерттердің көпшілігі ұйымдастырылды) көрінді, керемет жергілікті топпен гитара солосы ретінде (Ник Куртис барабаншы ретінде Факьола ағайындыларының тобы) және АҚШ-тан жаңа оралғандықтан, оның гитарада ойнау шеберлігі көп болды. Nikos Ginis және Syndromo әндерінің көпшілігінде героин туралы нұсқамалар бар еді (барлық мүшелері сол кезде героин қолданған), және бұл өз материалдарын орындаған аз топтардың бірі болды. Тағы бір атауға лайық топ – бұл PUMSVC (Pneumonoultramicroscopicsilicovolcanoconiasis, немесе қысқаша Pneumonokoniasis) клавишашы Джим Кавакопулос пен гитарист Джордж Алахузос (грек австралиялық) құрған Зографуадағы прогрессивті рок-топ. Бұл топ аймақта әйгілі болды, өйткені ол тікелей орындауға қабілетті 3–4 топтың бірі болды. Кейіннен Георгий Алахузос басқа топ құрды, бірақ оның басты қызығушылығы – киноға арналған арнайы эффекттер, ол Грекиядағы ең жақсылардың бірі болды. 1979 жылы Зографуда шыққан тағы бір топ – бұл ПУМСВК-мен біріккен Дальтон ағайындар. Джордж Хатзакос пен Джаннис Джизман да сөзге лайық, өйткені олар сол кездегі әрбір концертті ашып, жеке өнер көрсеткен алғашқы кантри / фолк / рок музыканттарының бірі болды. «Эрогендік аймақтар» 1979 жылы Джордж Каливиотис, Джордж Сойлис, Стратос Хатзиниколау құрды және таралу алдында 2 концертте өнер көрсетті. Екінші буынмен бірге сахнада Christophoros Krokidis және Spyros Pazios сияқты ең үздік электр гитарашылары да пайда болды, олар бүгінгі күнге дейін әртүрлі жобаларда белсенді. 1980 жылдардың ортасында «The Last Drive» деп аталатын топ пайда болды, оның Грекиядағы және халықаралық сахнадағы үздік орындары сахнаға қатты әсер етті. 1985 жылы қазіргі грек рок-музыкасының дүниеге келуі болды, бұл Салоникиден шыққан топтардың арқасында: Trypes өзінің алғашқы альбомымен және екі жылдан кейін 1987 жылы Мора Сти Фотия – Μωρά στη Φωτιά (Бейбилер отта) атты трио тобы, оның есімі Брайан Иноның «Бейби отта» әнінің атауына негізделген. Топ жаңа толқын, панк, жұмсақ және қатты роктың үйлесімін ойнайды. Сол дәуірдің аңызға айналған топтарының бірі En Plo (Εν Πλώ – еркін аударғанда «Көмектің жолында») болды. En Plo, 1985 жылы Афинада Нтинос Садикис, Христос Политис және Димос Заманоспен бірге жиналды. Әртүрлі топ мүшелерінің өзгерістерінен және демо-таспалардан кейін 1989 жылы олар өздерінің дебюттік альбомын шығарды. «En Plo» әнін Андреас Кристофилис шығарды, оны Лондонда ремикстеп, 1001 данада Penguin Records атенейлік лейблі шығарды. Олардың дыбысында дәстүрлі халық музыкасының элементтері мен қатты бұрмаланған гитаралар қараңғы сөздермен біріктірілді. Мұқабасы да әсерлі болды, оның ішкі бөлігінде Андреас Кристофилис қолжазбалары мен әндері бар, ал сыртқы мұқабасы етті орауыштан жасалған және оған 4AD эстетикасына ұқсас кішкентай карта бекітілген. Бұл альбомды көптеген адамдар грек рок музыкасының ең сирек кездесетін он альбомының бірі деп санайды. Алайда, көптеген адамдар 80-ші жылдардағы Грекиядағы ең маңызды рок-топ Лефки Симфония деп айтар еді. Топ 1984 жылы Афинада құрылды. Мүшелері: Теодорис Димитриу (вокал), Такис Бармпагалас (бұрынғы «Forwand Music Quintet») (гитара), Диоген Хацистефанидис (басс) және Спирос Харисис (барабан). 1985 жылдың қазанында олар «Triple Action Studios III» компаниясымен алты трек жазуға келісімшартқа отырды, ал келесі жылы «EMI» компаниясынан «Secret Gardens» атты алғашқы lp шығарды. 1986 жылы Михалис Василиу (бұрынғы «273 °C», «Alternative Solution 3») тобына қосылды, ол екі жыл бойы топта ойнады. 1987 жылы олар «Winter Watercolors» тобымен бірге Барселонаға сапар шекті, онда «Biennale» көрмесіне қатысты. Осы жылы испандық «Ips & Co.» компаниясы көрмеге қатысқан барлық топтардың жинағын шығарды, ол «Biennal '87» деп аталды және олардың «Rain Is Falling Hard» трегін қамтыды. 1988 жылы «EMI» компаниясынан «Echo of desire» альбомы шықты, онда он ән болды. «Looking Back» әні топтың алғашқы видеоклипі болды, ол «MTV» арнасында көрсетілді және арнада ойналған алғашқы грек видеоклипі болды. Топ құрамындағы көптеген өзгерістерден кейін топ 1997 жылы тарады.

En Plo тек бір рет, Green on Red тобына қолдау көрсету үшін Rodon Club-та тікелей өнер көрсетті. Сәл кейінірек, топ «421» әнін жазып, дебюттік альбомынан төрт тректі ремикстеп, 1991 жылы жаңа EP шығаруға тырысты, бірақ ол ешқашан іске аспады. Шамалы көлемдегі ақ лейблдік түсірмелер бар деген қауесет бар, бірақ ешкім оларды көрген жоқ. Тағы бір шығарылымнан (7'сингл) кейін, En Plo тарап кетуге шешім қабылдады. 2011 жылы Alltogethernow Records олардың дебюттік альбомын қайта шығарды. Осы кезеңде рок жанрының басқа да поджанрлары пайда болды: хэви метал, панк-рок және инди-рок танымалдылыққа ие болды. Грек метал-топтары, мысалы Spitfire (Traditional Heavy metal) және блэк метал дыбысының пионерлері Rotting Christ және Varathron 1980 жылдары пайда болды.

1990 жылдар

1990 жылдары грек рок-мәдениетінің ең гүлденген кезеңі болды. Xylina Spathia, Trypes және Stereo Nova топтары бұл дәуірге басымдық жасады. Грек рок тарихында алғаш рет грек топтарының үлкен концерт алаңдарындағы өнер көрсетулеріне билеттер сатылып түгелді. Мыңдаған жанкүйерлер осы топтарды қолдады; бұл кезеңде Грекия музыка жағынан өмір сүруге тамаша орын болды. Содан кейін Diafana Krina, Endelekheia, The Flowers Of Romance, Nama, Pyx Lax, Katsimihas Brothers, Giorgos Dimitriadis және Oi Mikroi Iroes, Giorgos Dimitriadis жеке орындаушы ретінде, thirty ντέρτι, Manolis Famellos және Oi Podilates, Ypogeia Revmata сияқты топтар да пайда болды.

Trypes және Xylina Spathia 2000 жылдардың басында тарап кетті. 1990 жылдары хэви металл топтары да құрыла берді, олардың ішінде симфониялық дед-металл тобы Septic Flesh ең маңыздыларының бірі саналды.

2000 жылдар

2000-шы жылдары грек рок музыкасына қызығушылық азайды, бірақ өткен онжылдықтардың танымал рок-орындаушылары өз танымаллығын сақтап қалды. Осы кезеңде ағылшын тіліндегі музыкаға жаңа қызығушылық пайда болды, нәтижесінде Raining Pleasure сияқты топтар әлемдік деңгейде танымал болды. Сонымен қатар, Trypes тобының бұрынғы солисі Яннис Агелакас өзінің Oi Episkeptes тобымен бірнеше альбом шығарды, грек рогын халық музыкасымен ғана емес, сонымен қатар джаз және реггимен үйлестірді. Firewind тобы онжылдық ішінде төрт альбом шығарып, халықаралық деңгейде танылды. Топтың гитарисі Гас G, Оззи Осборнның бұрынғы гитарисін ауыстырып, оның тобымен бірге өнер көрсетті, ал клавишші Боб Катсионис жеке альбомдар жариялады. Septic Flesh тобы қайта құрылып, Communion альбомын жазды, ол жағымды пікірлер мен танылуға ие болды. Сонымен қатар, Корфу қаласындағы Kore рок/поп тобының "Cheap Pop for the Elite" альбомы да жоғары бағаланды. Ydro тобы андеграунд рок/поп сахнасында сүйікті орындаушыларға айналды. 2000-шы жылдарда металкор/хардкор панк/скримо/дейткор стилінде ойнайтын металл топтарының шағын қауымдастығы пайда болды.

2010 жылдар

2010 жылдары грек андеграунды сахнасында ауыр рок музыкасының үлкен өрбуі болды. Оннан астам топ ауыр, стонер, оңтүстік, гранж рок сияқты түрлерде ойнай бастады, ал Planet of Zeus және 1000mods Nightstalker есімдерімен танымал болған топтардың мұрасын жалғастырып, Еуропа бойынша үздіксіз гастрольдік сапарлар жасады. 2010 жылы грек қыздарынан құралған New Wave Punk тобы Barb Wire Dolls, Родни Бингенхаймердің Лос-Анджелестің "Әлемге әйгілі" KROQ радиостанциясындағы "Rodney on the Roq" бағдарламасында "California" әніне үнемі эфир бергеннен кейін Грекиядан Лос-Анджелеске көшіп келген алғашқы топ атанды, бұл ән өздері шығарған "Punk The Fussies!" EP-сінде жарық көрді.