Кіріспе

Тұтқасы және тоқымы бар терең ыдыс.

Америкалық ағылшын тілінде "pitcher" – сұйықтықтарды сақтау және құю үшін қолданылатын ыдыс. Солтүстік Америкадан тыс ағылшын тілді елдерде "jug" – тұтқасы және сұйықтық құюға арналған аузы мен тоқымы бар кез келген ыдыс. Америкалық "pitcher" басқа елдерде "jug" деп аталады. Әдетте, "pitcher"-дің тұтқасы болады, ол құюды жеңілдетеді. "Ewer" – кез келген түрдегі "pitcher" немесе "jug" үшін ескі сөз, бірақ көбінесе ваза тәрізді, әсемделген, тұғыры мен кеңейтілген тоқымы бар ыдыстарды сипаттау үшін қолданылады. Бұл сөз қазіргі кезде күнделікті тұрмыста қолданылатын қарапайым ыдыстарды сипаттау үшін сирек қолданылады. Атақты "ewer" мысалы – Америка кубогы, ол Америка кубогының желкендік регатасының жеңімпаз командасына табыс етіледі. Қазіргі британ ағылшын тілінде "pitcher" сөзі тек американдық үлгідегідей, барлар мен мейрамханаларда пивоны ыдыспен сату кезінде ғана қолданылады.

Этимология

"Күштік тастаушы" (pitcher) сөзі 13 ғасырдағы орта ағылшын тіліндегі "пичер" сөзінен шыққан, ол саз ыдысты білдіреді. "Пичер" сөзі көне француз тіліндегі "пишие" сөзімен байланысты, ол "бишие" сөзінің өзгертілген түрі, яғни ішетін ыдыс. Сөздің тамыры орта ғасырлық латын тіліндегі "бикариум" сөзіне дейін жетеді, ол грек тіліндегі βῖκος: bîkos сөзінен алынған, яғни саз ыдыс деген мағынаны білдіреді. Голланд тіліндегі "beker", неміс тіліндегі "Becher", ағылшын тіліндегі "beaker" және итальян тіліндегі "bicchiere" сөздерімен салыстырыңыз.

Ежелгі мысалдар

Грек вазаларының типологиясында құмыра немесе тостаған пішіндері әртүрлі оенохоэ және ольпе түрлерін қамтиды. Құбылыс кітабында құмыра туралы алғашқы айтылым Рабиқа Ыбырайымның қызметшісіне сумен толтырылған ыдыс әкелген кезде кездеседі. Билер кітабында Гидеон үш жүзге бөлінген үш отрядқа шамдары бар бос құмыраларды ұсынады. Марқ және Лұқаның жақсы жаңалықтарында Иса екі шәкіртіне Иерусалим қаласына барып, су құмырасын (грекше: κεράμιον ὕδατος – кера́мион ху́датос) көтеріп жүрген адамды кездестірулері туралы айтады және оларды Соңғы Тоқсанға арналған бөлме табу үшін оны іздеп баруға бұйырады. Каирдегі Ислам өнері мұражайында сақталатын Марван ибн Мұхаммедтің құмырасы 8 ғасырға дейін сонады. Тан дәуірінде жылтыратылған қыштан жасалған құмыраларда парсы маталары мен металл өнімдерінің суреттері бейнеленген, бұл халыққа толы қытай қалаларындағы мәдени әртүрліліктің артуын көрсетеді. Бұрын жоғары топтар үшін бағалы болған құмыралар, ақырында әдеттегі нәрсеге айналды.

Идиоматикалық қолданысы

"Кішкентай құмыралардың құлағы үлкен" деген мақал ересектерге балалар көрінетіндей бейжай емес екенін ескертеді.