Кіріспе

Американдық суретші және педагог (1905–1998)
суретші

Лоис Майлоу Джонс (1905–1998) – суретші және педагог. Оның туындылары Смитсоновтың американдық өнер мұражайы, Метрополитен өнер мұражайы, Әйелдер өнерінің ұлттық мұражайы, Бруклин мұражайы, Бостонның Көркем өнер мұражайы, Мускарелл өнер мұражайы және Филлипс коллекциясының қорындарында сақталған. Ол көбінесе Гарлем қайта жаралуымен байланыстырылады.

Ерте өмір және білім

Джонс Массачусетс штатының Бостон қаласында Томас Вриленд Джонс пен Кэролин Адамстың отбасында дүниеге келген. Оның әкесі құрылыс инспекторы болған, кейіннен Суффолк құқық мектебінде заңгерлік дәрежесін алған алғашқы афроамерикалық заңгерге айналды. Анасы косметолог болып жұмыс істеді. Джонстың ата-анасы оның бала кезінде сурет салуға және акварельмен бояуға деген құштарлығын қолдады. Олар Мартаның жүзім бағында үй сатып алды, онда Джонс өміріне және өнеріне үлкен әсер еткен адамдармен танысты, олардың ішінде мүсінші Мета Уоррик Фуллер, композитор Гарри Т. Берли және романист Дороти Уэст болды. 1919-1923 жылдары Джонс Бостонның Практикалық өнер мектебінде оқыды. Осы жылдары ол Бостон көркемсурет мұражайынан жылдық стипендия арқылы кешкі сабақтарға қатысты. Сонымен қатар, ол Грейс Риплиден костюм дизайны бойынша тәлім алды. Джонс өзінің алғашқы жеке көрмесін он жеті жасында Мартаның жүзім бағында өткізді. Рипли студиясында жұмыс істеген кезінде Джонс африкалық маскалардың ықпалымен тәжірибе жасауды бастады. Африкалық маскаларды зерттеу нәтижесінде Джонс Денишоу үшін костюм дизайндарын жасады. Ол дизайнды оқу үшін, жыл сайын Сьюзан Минот Лейн стипендиясын жеңіп алды. Ол Бостон нормалық өнер мектебінде кешкі курстарға қатысты, біліміне жету үшін. Көркемсурет мұражайының мектебін бітіргеннен кейін, 1928 жылы Бостонның Дизайн өнер мектебінен дизайн мамандығы бойынша магистратураны аяқтады. Содан кейін ол Бостондағы Ф.А. Фостер компаниясында және Нью-Йорктегі Шумахер компаниясында жұмыс істеді. 1928 жылдың жазында ол Говард университетіне қатысты, онда дизайнның орнына сурет салуға ден қоюға шешім қабылдады. Оның туындылары африкалық тамыры мен американдық тегіне деген мақтанышын көрсетеді.

1928-1936 жылдар

Джонс колледжді бітіргеннен кейін көп ұзамай педагогтік қызметке кірісті. Бостон мұражайының директоры оны жұмысқа алудан бас тартып, "өз жұртындағы" адамдары тұратын Оңтүстікте жұмыс іздеуді айтты. 1930 жылдардың басында Джонс өзінің дизайны мен өнер еңбектері үшін танылуға ұмтылды. Ол Уильям Э. Хармон қорымен бірге Пальмер мемориалдық институтының студентінің көмірмен салған суретін, "Негр жастары" (1929) шығармасын көрмеге шығара бастады. Осы кезеңде ол дизайннен алысырақ болып, портрет салуға көшті. Гарлем эпохасының суретшісі Аарон Дуглас оның "Эфиопияның өрлеуі" атты маңызды туындысына ықпал етті. Дуглас пен Джонстың суреттерінде африкалық стильдік элементтерді көруге болады. Джонс Африкадан шыққан нақты заттар мен дизайн элементтерін зерттеді. Джонс осы стильді өмірінің соңына дейін пайдаланды. Осы кезеңде ол кейде ақын Гертруда П. Макбраунмен бірлесіп жұмыс істеді; мысалы, Макбраунның "Шырақтар" өлеңі Джонстың суретімен бірге 1929 жылғы сәуір айындағы "Saturday Evening Quill" журналында жарияланды.

1937-1953 жылдар

1937 жылы Джонс Париждегі Académie Julian академиясында оқуға стипендия алды. Францияда бір жыл ішінде ол 30-дан астам акварель суреттерін жасады. Джонс «Фетиштер» суретін посткубистік және постпримитивтік стильде салған. Қара фонда бес африкалық маска айналып тұрады. Париждегі стипендиясы арқасында ол Музей де л’Омм мен галереяларда түрлі африкалық заттар мен маскаларды көріп, зерттеді. «Фетиштер» суретінде Сонгье Кифвебе мен Гуру Дан маскалары көзге түседі. Ол Лэнгстон Хьюз ұсынған мәтінмен «Париждік кедей әйел» суретін де аяқтады. Джонс «Арео, Жоғарғы Пиренейлер» суретін Францияға жасаған көптеген сапарларының бірінде, 1945-1953 жылдары салған. Францияда ол Селин Мари Табаримен бірге жазғы студияны бөлісті, және Табари оның көп жылдық серігі болды. Табари Джонстың суреттерін қазылар алқасының сыйлығына ұсынды, себебі афроамерикандық суретшілердің туындылары әрдайым қабылданбайтын еді. Джонс Табаримен бірге Францияның оңтүстігіне де саяхаттады. Олар жиі бір-бірін суретке түсірді. 1940 жылдары екеуі бірге өнер сабақтарын оқыды. Оның осы шағылысуын 1948-1953 жылдар аралығында Францияда және Америкада салған пейзаждар мен адамдардың портреттерінен көруге болады. Келесі 10 жыл ішінде Джонстың туындылары Филлипс Жинағында, Сиэтл өнер мұражайында, Ұлттық дизайн академиясында, Барнетт Аден галереясында, Пенсильванияның Линкольн университетінде, Говард университетінде, Нью-Йорктегі галереяларда және Коркоран өнер галереясында көрсетілді. 1952 жылы «Loïs Mailou Jones: Peintures 1937–1951» кітабы жарық көрді, онда Францияда салған жүзден астам суреті жарияланды. Говард университетінің философия профессоры және Гарлем Ренессансының негізін қалаушы Ален Локк Джонсты өзінің мұрасын суретке салуға ынталандырды. U St Northwest (Вашингтон, Колумбия округі) бойымен серуендегеннен кейін ол «Трагедия құрбаны (Медитация)» атты керемет суретін салған. Ол жолда жүрген адамды көріп, оны студиясында суретке түсуге шақырды. Ол линчтеу көрінісін бейнелегісі келді. Адам бұрын линчтелген адамды көрген және оның соңғы қалпын қайталап көрсеткен. Сурет 1940 жылдары көптеген афроамерикандық еркектердің сезінген өлімге бетпе-бет келуін бейнелейді. 1973 жылы Джонс Говард университетінен «Кариб теңізінің әйел суретшілері және афроамерикандық суретшілер» грантын алды. Сол жылы ол Колорадо мемлекеттік христиан колледжінің құрметті философия докторы атанды. Джонстың соңғы онжылдықтардағы африкалық тақырыптарға қайта оралуы 1960 жылдардағы АҚШ-тағы қара экспрессионизмінің өркендеуімен сәйкес келді. Африкалық маскалардың, фигуралардың және маталардың элементтерін өзінің жарқын суреттеріне шеберлікпен енгізе отырып, Джонс Гарлем Ренессансы мен осы тақырыптардың қазіргі заманғы көрінісі арасындағы байланысқа айналды. Билл Клинтон мен Хиллари Клинтон Ақ үй тұрғанда оның «Гей-Хедтегі желді күн» атты арал пейзажының бірін сатып алды. 1994 жылы Коркоран өнер галереясы «Лоис Майлоу Джонс әлемі» көрмесін өткізіп, бұрынғы нәсілдік кемсітушілігі үшін қоғамдық кешірім сұрады. 1998 жылы Джонс 92 жасында Вашингтондағы үйінде дүние салды. Ол Мартаның жүзім бағындағы Оук-Блаффс зиратына жерленді. Лоис Майлоу Джонс және Пьер Ноэль қоры Бостонның Көркемөнер мұражайында оның атындағы стипендияны және Говард университетінің Көркемөнер факультеті үшін стипендиялық қорды құрды. 2009 жылдың 14 қарашасынан 2010 жылдың 29 ақпанына дейін Солтүстік Каролина штатының Шарлотта қаласындағы Минт өнер мұражайында «Лоис Майлоу Джонс: Жанды түстермен өмір» атты ретроспективті көрме өтті. Саяхаттау көрмесінде Америка, Франция, Гаити және Африкадағы оның әртүрлі стильдері мен тәжірибелерін көрсететін 70 сурет қойылды. Джонс 2017 жылы жарық көрген «Танылмаған тұлға: жеті американдық әйел суретшіні қайта ашу» басылымында танымал болды. Ол 2018 жылы Колумб өнер мұражайының «I too sing America: the Harlem Renaissance at 100» көрмесіне және каталогқа енгізілді. Джонстың шәкірттерінің арасында Джорджия Миллс Джессап, Марта Джексон Джарвис және Дэвид Дрискелл болды.