Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Фит қышқылы – инозитолдің (әсіресе мио изомерінің) алты еселенген дигидрогенфосфат эфирі, сондай-ақ инозитол гексафосфаты, инозитол гексакисфосфаты (IP6) немесе инозитол полифосфаты деп те аталады. Физиологиялық pH деңгейінде фосфаттар ішінара иондалып, фитат анионын құрайды. (Мио) фитат анионы – түссіз зат, көптеген өсімдік тіндерінде, әсіресе қабықшада және тұқымдарда фосфордың негізгі сақталу түрі ретінде маңызды тағамдық қызмет атқарады. Бұл зат көптеген бұршақтарда, жармаларда және дәнді дақылдарда да кездеседі. Фит қышқылы мен фитат кальций, темір және мырыш сияқты диеталық минералдармен күшті байланысқа түсіп, олардың жіңішке ішекте сіңуін бөгеді. Төменгі инозитол полифосфаттары – алтыдан кем фосфат бар инозитол эфирлері, мысалы инозитол пента (IP5), тетра (IP4) және трифосфат (IP3). Олар табиғатта фит қышқылының ыдырау өнімдері ретінде кездеседі.
Phytic acid is a six fold dihydrogenphosphate ester of inositol (specifically, of the myo isomer), also called inositol hexaphosphate, inositol hexakisphosphate (IP6) or inositol polyphosphate. At physiological pH, the phosphates are partially ionized, resulting in the phytate anion. The (myo) phytate anion is a colorless species that has significant nutritional role as the principal storage form of phosphorus in many plant tissues, especially bran and seeds. It is also present in many legumes, cereals, and grains. Phytic acid and phytate have a strong binding affinity to the dietary minerals, calcium, iron, and zinc, inhibiting their absorption in the small intestine. The lower inositol polyphosphates are inositol esters with less than six phosphates, such as inositol penta (IP5), tetra (IP4), and triphosphate (IP3). These occur in nature as catabolites of phytic acid.
Ауыл шаруашылығындағы маңызы
Фит қышқылы 1903 жылы ашылған. Жалпы алғанда, фитат түріндегі фосфор мен инозитол қайталама жануарлар үшін биологиялық қолжетімді емес, себебі бұл жануарларда инозитол фосфат байланыстарын гидролиздеуге қажетті фитаза ферменті жоқ. Қаңқалы жануарлар фитатты қаңқа микроорганизмдері өндіретін фитаза арқасында қорыта алады. Көптеген коммерциялық шаруашылықтарда шошқа, құс және балық сияқты қайталама малға негізінен жүгері, бұршақ және соя сияқты дәнді дақылдар беріледі. Осы дәнді дақылдар мен бұршақтардан алынған фитат сіңірілмейтіндіктен, сіңбеген фитат асқазан-ішек жолы арқылы өтеді, нәтижесінде тыңайтқыштағы фосфор мөлшері артады. Дәнді дақылдарды өніп шығару арқылы берілетін жемдегі фит қышқылының мөлшерін азайтуға болады, бірақ бұл қоректік құндылығын едәуір төмендетпейді. Сонымен қатар, бірнеше дақыл түрлерінде фит қышқылының төмен мутанттық сорттары жасалған, олардың тұқымдарында фит қышқылының деңгейі күрт төмендеп, органикалық емес фосфор деңгейі артады. Дегенмен, осы сорттардың өніп шығуына қатысты мәселелер туындады. Бұл фит қышқылының фосфор мен металл иондарын сақтаудағы маңызды рөліне байланысты болуы мүмкін. Фитаттың түрлерін топырақты қалпына келтіру үшін, уран, никель және басқа да органикалық емес ластаушы заттарды бекіту үшін де пайдалануға болады.
Phytic acid was discovered in 1903. Generally, phosphorus and inositol in phytate form are not bioavailable to non ruminant animals because these animals lack the enzyme phytase required to hydrolyze the inositol phosphate linkages. Ruminants are able to digest phytate because of the phytase produced by rumen microorganisms. In most commercial agriculture, non ruminant livestock, such as swine, fowl, and fish, are fed mainly grains, such as maize, legumes, and soybeans. Because phytate from these grains and beans is unavailable for absorption, the unabsorbed phytate passes through the gastrointestinal tract, elevating the amount of phosphorus in the manure. The use of sprouted grains may reduce the quantity of phytic acids in feed, with no significant reduction of nutritional value. Also, viable low phytic acid mutant lines have been developed in several crop species in which the seeds have drastically reduced levels of phytic acid and concomitant increases in inorganic phosphorus. However, germination problems have reportedly hindered the use of these cultivars thus far. This may be due to phytic acid's critical role in both phosphorus and metal ion storage. Phytate variants also have the potential to be used in soil remediation, to immobilize uranium, nickel, and other inorganic contaminants.
Өсімдіктер
Көптеген жануарлар үшін сіңбейтін болса да, фитик қышқылы мен оның метаболиттері жас өсімдіктер үшін бірнеше маңызды қызметтер атқарады. Ең бастысы, фитик қышқылы фосфор қоры, энергия қоры, катиондар көзі және мио-инозитолдің (клетка қабырғасының алдындағы заты) көзі ретінде тамаша жұмыс істейді. Фитик қышқылы өсімдік тұқымдарында фосфордың негізгі сақталу түрі болып табылады.
Although indigestible for many animals as they occur in seeds and grains, phytic acid and its metabolites have several important roles for the seedling plant. Most notably, phytic acid functions as a phosphorus store, as an energy store, as a source of cations and as a source of myo inositol (a cell wall precursor). Phytic acid is the principal storage form of phosphorus in plant seeds.
Ин витро
Жануарлар жасушаларында миоинозитол полифосфаттары кең таралған, ал фитин қышқылы (миоинозитол гексакисфосфат) ең көп кездесетіні, оның концентрациясы сүтқоректілер жасушаларында жасуша түріне және даму кезеңіне байланысты 10-тен 100 мкМ-ға дейін ауыспайды. Фитин қышқылы жануарлардың тамағынан алынбайды, оны жасуша ішінде фосфат пен инозитолдан (әдетте бүйректерде глюкозадан түзіледі) синтездеу қажет. Жасушаішілік фитин қышқылының нақты жасушаішілік белоктармен өзара әрекеттесуі in vitro жағдайында зерттелді, және осы өзара әрекеттесулер аталған белоктардың активтілігін тежеуге немесе күшейтуге әкелетіні анықталды. Инозитол гексафосфат алты спиральді шоғырдың қалыптасуына және дамымаған HIV-1 Gag торабының құрастырылуына көмектеседі. IP6, Gag гексамерінің ортасындағы лизин қалдықтарының екі сақинасымен иондық байланыс жасайды. Протеолитикалық ыдырау IP6 өзара әрекеттесуі пісіп-жетілген капсид торының құрастырылуын күшейтетін балама байланыс орнын ашады. Осы зерттеулер IP6-ны HIV-1 құрастырылуы мен жетілуін қамтамасыз ететін табиғи кішкентай молекула ретінде анықтайды.
In animal cells, myo inositol polyphosphates are ubiquitous, and phytic acid (myo inositol hexakisphosphate) is the most abundant, with its concentration ranging from 10 to 100 μM in mammalian cells, depending on cell type and developmental stage. Phytic acid is not obtained from the animal diet, but must be synthesized inside the cell from phosphate and inositol (which in turn is produced from glucose, usually in the kidneys). The interaction of intracellular phytic acid with specific intracellular proteins has been investigated in vitro, and these interactions have been found to result in the inhibition or potentiation of the activities of those proteins. Inositol hexaphosphate facilitates the formation of the six helix bundle and assembly of the immature HIV 1 Gag lattice. IP6 makes ionic contacts with two rings of lysine residues at the centre of the Gag hexamer. Proteolytic cleavage then unmasks an alternative binding site, where IP6 interaction promotes the assembly of the mature capsid lattice. These studies identify IP6 as a naturally occurring small molecule that promotes both assembly and maturation of HIV 1.
Тіс дәрігерлігі
IP6 эндодонтикада, адгезивті, профилактикалық және регенеративті стоматологияда, сондай-ақ тіс материалдарының қасиеттері мен тиімділігін арттыруда пайдалануға мүмкіндік береді.
IP6 has potential use in endodontics, adhesive, preventive, and regenerative dentistry, and in improving the characteristics and performance of dental materials.