Кіріспе

Колумбияның кофе өсірушілерінің ұлттық федерациясы (lang es), қысқаша Колумбияның кофе өсірушілерінің федерациясы немесе Fedecafé – коммерциялық емес бизнес ұйымы, ол "Хуан Валдес" маркетингтік науқанымен кеңінен танымал. Федерация 1927 жылы Колумбия кофеінің өндірісі мен экспортын дамыту мақсатымен құрылған. Қазіргі уақытта ол 540 000-нан астам өндірушіні біріктіреді, олардың көпшілігі шағын отбасылық шаруашылықтар. Өндіріс пен кірістің айтарлықтай өсуіне көптеген факторлар әсер еткенімен, Колумбия кофе өнеркәсібінің дамуы мен жетістігі федерацияның бастапқыда құрылуын негіздеу үшін ұсынылған үш мақсатқа қатаң ұстануын көрсетеді: 1) өнеркәсіпті қорғау, 2) оның мәселелерін зерттеу және 3) оның мүдделерін ілгерілету. Федерация жергілікті университеттерге гранттар беру және федерация демешілік еткен зерттеу институттары арқылы кофе өндірісі саласындағы ғылыми-зерттеу жұмыстарын қолдайды. Сондай-ақ, экспорттық сапа стандарттарының орындалуын қадағалау үшін федерация өндірісті бақылайды. 1960 жылы іске қосылған, өте табысты Juan Valdez брендінің тұжырымы 100% колумбиялық кофеді басқа елдерден әкелінген кофе бұршақтарынан ажыратуға мүмкіндік берді. Бұл танымал брендтік кейіпкер 1960 жылдың 6 қаңтарында "Нью-Йорк Таймс" газетінің жексенбілік санында жарияланған толық беттік жарнамада дебют жасады, онда ауыл шаруасы (кампесино) өзінің есегі Кончитамен бірге кофе тасиды. 2019 жылдың қараша айында Федерация Америкааралық диалогтан әлеуметтік теңдік үшін ерекше лидерлік сыйлығын алды. Сыйлықты Колумбия вице-президенті Марта Лусия Рамирес табыс етті.

Колумбияға кофедің келуі

Алғаш рет Голландияның Шығыс-Индиясында өсірілген Coffea arabica түрі шамамен 1690 жылы Америкаға келді. Голландтар кофе тұқымдарын Суринамдағы колонияларына, одан кейін Француз Гвианасына және Бразилияға жіберді. Француздар оны басқа жолдармен Кариб теңізіндегі екі маңызды колониясы – Гваделупа мен Мартиникаға жеткізді. 1723 жылға қарай иезуиттердің «Ньюэва Гранада» (қазіргі Колумбия) аймағына кофе тұқымын алғаш рет әкелгені айтылады. Колумбияда кофе өсірудің алғашқы тәжірибелері 18 ғасырда тіркелген. 19 ғасырдың бірінші жартысында бірнеше кофе плантациялары құрылған болса да, кофе индустриясы жұмыс орындары, байлық және валюталық түсімді қамтамасыз ететін экономикалық күшке айналған кезең ғасырдың екінші жартысына келді. Латын Америкасының басқа елдерімен салыстырғанда Колумбияға кофе тұқымы кеш келді. Тарихшылардың мәліметінше, тұқымдар Кукута арқылы Венесуэланың Анд тауларынан келіп, Сантандер провинциясы бойынша тарады. Одан кейін оның өсіруі Кудинмарака және басқа провинцияларға тарады. Елімізге алғашқы кофе тұқымдарын кім әкелгенін ешкім нақты білмейді. Кейбір тарихшылар иезуит монахтарын, «Льянос Ориенталес», Валье-дель-Каука және басқа да аймақтарда жерлері болғандарды айтады. Басқалары Сантандер департаментінің солтүстігіндегі Салазар-де-лас-Пальмас шіркеуінің дін қызметкері Ромеро әке туралы айтады. Ромеро әке өз парталандарына жасаған күнәлары үшін өтелген жаза ретінде аулаларына кофе тұқымдарын отырғызуды міндеттеген туралы әңгімелер бар. Колумбияда кофе өсіруді дамыту, инвестициялау және кеңейту үшін ұлттық беделді тұлғалар мен бастамашылар тобы шықты, олар өздерінің жеке қабілеттерін және ресурстарын баяу нәтиже беретін және жоғары тәуекелді кәсіпке жұмсады. Әсіресе, Колумбияның іскер азаматы Карлос Пинсон Колумбияның қазіргі заманғы кофе экспорттау бизнесінің негізін қалаушы болды. Карлос Пинсонның кофе империясы қазіргі Кофе өсірушілер федерациясының алдағысы болды, ол экспорттық тапсырыстарды, сақтандыруды және көп жағдайда қаржыландыруды жүзеге асырды. 1870 жылдан бастап ірі кофе плантациялары гүлдене бастады, бұл елдің экономикасының халықаралық саудада және коммерцияда қарқынды дамуына әкелді. Колумбияның кофе индустриясы елдің экономикасын дамытудың қуатты локомотиві ретінде жұмыс істей бастады. 1879 жылы Колумбия Конгресі 29-заң ретінде белгілі болған Кофе заңын қабылдады, осы заң бойынша үкімет климаттық және топырақтық жағдайларына сәйкес провинцияларда кофе өсіруді ынталандыруға және демеушілік етуге міндеттенді. Осы шаралардың нәтижесінде Колумбияда кофе өндірісі күрт өсті, 1880 мен 1920 жылдар аралығында жылына 107 000-нан 2,4 миллион қапқа (бір қапқа 60 килограмм) дейін жетті. 1920 жылға қарай шағын фермерлер өнеркәсіпті дамытуға басқа топтардан гөрі үлкен үлес қосты. Олар ондаған жылдар бойы кофеді өсіріп, өңдеп, сатты, бірақ Колумбия үкіметі оларға көңіл бөлген жоқ. Ал ірі өндірушілер Колумбияның Ауыл шаруашылығы қоғамы (Sociedad de Agricultores de Colombia) арқылы үкіметке өз наразылықтарын білдіре бастады. 20 ғасырдың басында шамамен 750 кофе шаруашылықтары мен плантациялары болды. 1932 жылғы кофе санағына сәйкес, 1910 мен 1932 жылдар аралығында бұл сан 150 000-нан астам шаруашылыққа және плантацияға дейін өсті.

Кофе федерациясының тарихы

Колумбияда кофе өсірудің оңды дамуын ескере отырып, кофе дәнін экспорттаумен айналысатын маңызды кофе өсірушілер тобы нарықты реттеу үшін бірлестік құрды. Осылайша, 1904 жылы «Кофе өндірушілер қоғамы» (“Sociedad de Productores de Café”) атты ұйым құрылды. Жақсы ниеттеріне қарамастан, ол өнеркәсіпті және нарықты реттеуге қол жеткізе алмады. Бұл қиын міндет болды, себебі әлемдік жағдай өндірістің артық болуы, бағаның тұрақсыздығы және Бірінші дүниежүзілік соғыстың салдарынан күрделі еді. Кофе өнеркәсібі дами келе, өсірушілер, саудагерлер және экспорттаушылар оны ұйымдастыру және консолидациялау үшін саясат пен ережелерге келісе алмады. Кеңесулердің соңында, Екінші Ұлттық Кофе Өсірушілер Конгресі «Колумбияның Ұлттық Кофе Өсірушілер Федерациясын» (Federación Nacional de Cafeteros de Colombia) құруға келісті. Федерация коммерциялық емес ұйым және жеке меншік мекеме ретінде құрылды. 1928 жылы Антиокия Кофе Өсірушілер Комитеті (Comité de Cafeteros de Antioquia) құрылды – бұл алғашқы аймақтық комитет болды. Мариано Оспина Перес оның алғашқы президенті және қауымдастықтың алғашқы тіркелген мүшесі атанды. Жаңадан құрылған Колумбия Ұлттық Кофе Өсірушілер Федерациясының алғашқы директорлар кеңесі 1929 жылдың 3 тамызында Боготада өтті. Оның алғашқы мүшелері Мариано Оспина Васкес, Альберто Камило Суарес, Габриэль Ортис Уильямсон, Карлос Кабальеро, Хесус дель Коррал және Мариано Оспина Перес болды, үшінші оған ұлттық кофе өнеркәсібін ұйымдастыру ең маңызды және амбициялық міндеттерінің бірі болды. 1954 жылы Директорлар кеңесінің мүшелерін сайлау кезінде Оспина Перес Директорлар кеңесінің президенті болып тағайындалды. Федерацияға оралуы Колумбияның ең танымал кофе есімдерінің бірінің индустриядағы белсенді рөліне оралуын білдірді. Оспина Перестің жетекшілігімен Колумбияның Ұлттық Кофе Өсірушілер Федерациясы елдің кофе өнеркәсібін консолидациялады және оны әлемдік нарықта табысты түрде ілгерілетуге қол жеткізді. Колумбия әлемдегі ең жақсы Coffea arabica кофесінің ең ірі өндірушісіне айналды. Ол берік корпоративтік негіз салды және бүгінде Колумбия Кофе Федерациясы 500 мыңнан астам тәуелсіз кофе өсірушілер мен шағын фермерлерді біріктіріп, қолдау көрсетуде.

Қауіпсіздік кеңесінің басшылары

Колумбияның Кофе өсірушілер ұлттық федерациясының бас директорлары немесе директорлары тек қана бизнес-менеджерлер немесе әкімшілер ретінде емес, сонымен қатар жеке кәсіпорынды тиімді және нәтижелі басқару барысындағы қалыпты қызметтерінен өзгеше, кофе индустриясы үшін ұлттық саясатты жасауға және іске асыруға белсенді қатысады. Олар елдің макроэкономикалық саясатына айтарлықтай ықпал етуі мүмкін. Бас директорлар Banco de la República директорлар кеңесінде, Экономикалық және әлеуметтік саясат кеңесінде (Consejo de Política Económica y Social) және Халықаралық сауда және коммерция кеңесінде өкілдік етті. Бұдан әрі, олар халықаралық конференциялар мен форумдарда елді ұсынып тұратын дипломатиялық миссияларды басқарады, бұл сыртқы саясатқа да әсер ете алады.

Кофе федерациясының кәсіпорындары

Колумбияның кофе федерациясы кофе өсірушілерді одан әрі қолдау және оларға тиісті қызмет көрсету үшін түрлі кәсіпорындар құрып, дамытқан. Осы кәсіпорындардың ең маңыздылары – "Flota Mercanmte Grancolombiana", "Banco Cafetero" және "Compañia Agricola de Seguros". Бұл институттардың кейбіреуі қаржылық қиындықтарға тап болса да, ал біреуі сатылды, олардың қызметтері мен жұмысының мәнін сипаттау өзекті.

Гранколумбиялық сауда флоты

"Flota Mercante Grancolombiana" (Колумбияның теңіз жүк сауда флоты) 1946 жылы құрылды, мақсаты – колумбиялық кофе экспортына жаңа бағыттар ашу және артықшылықты бағалар ұсыну, осы арқылы бұл тауарды халықаралық нарықтарда қолжетімдірек және үнемдірек ету. Сол кезде "Grace Line" кеме қатынасы консорциумы теңіз тасымалы саласында үстемдік құрды және өте жоғары фрахт ставкалары болды. Әлемдік экономиканың жаһандануы және 90-шы жылдардағы теңіз тасымалы индустриясының өзара байланысы, теңіз бизнесін тиімдірек және бәсекеге қабілеттірек етті. Ірі кеме компаниялары стратегиялық одақтар мен серіктестер іздеді. Әлемдік нарықта бәсекелесу үшін "la Flota" 1996-97 жылдары "Transportacion Marítima Mexicana" мексикалық компаниясымен серіктестікке келді, ол теңіз тасымалында мол тәжірибеге ие болды. "Fondo Nacional del Café" "Transportacion Marítima Grancolombiana" деп аталған жаңа компанияның 40% үлесін сатып алды. Компания ақырында қызметтерін кеңейтіп, Кофе Федерациясының барлық мүшелеріне өндірістік тәуекелдер мен жауапкершілік, қорқыту (хеджирлеу), апаттар, автокөлік, өмір және денсаулық сақтандыруын ұсынды, төмен сыйақылар мен жоғары үстемелермен. Армениядағы жер сілкінісі кезінде компания ауыр шығынға ұшырады, себебі бұл аймақ кофе өндірушілердің шоғырланған орны болды. 20-шы ғасырда Колумбия әлемдегі жоғары сапалы, жуылған, жұмсақ кофе өндіруші және экспорттаушы ел ретінде танылды. Бұл жеке сектордың, кәсіби ұйымдардың және Федерация институттарының бірлескен күш-жігерінің нәтижесінде қол жеткізілген маңызды жетістік болды. Колумбиялық кофе өндірісі мен саудасының табысты моделі – тиімді жеке кәсіпкерлік пен үкіметтің сақталған макроэкономикалық саясатының үйлесімді комбинациясы. Бұл экономикалық модель Африка, Азия және Латын Америкасындағы елуден астам кофе өндіретін елдер үшін ұйымдастырушылық үлгіге айналды.

Федерацияның тауар таңбалары мен патенттері

FNC өзінің өнімдеріне бірнеше тауар белгісіне ие. Оның алғашқы тауар белгісі "Хуан Валдес" 1960 жылы USPTO-да тіркелді, ал "100% Колумбия кофесі" сөздік белгісі 1969 жылы тіркелді. "Хуан Валдес" атының әріптері мен стильдік дизайны Мадрид жүйесі арқылы халықаралық түрде қорғалған және көптеген елдерде, оның ішінде Еуропа елдері мен АҚШ-та тіркелген. USPTO-да тіркелген басқа тауар белгілеріне, мысалы, Buendia, Variedad Castillo және Juan O’Clock кіреді. Осы және тағы да басқа белгілер Еуропа елдерінде тіркелген. FNC кофе дәнінің зиянкесінен (кішкентай қоңыз) алынған белокқа қатысты өнертабысқа патент алу үшін USPTO-ға өтініш берді; осы өнертабыс бойынша PCT өтінім де берілді және FNC Еуропалық патент бюросында аймақтық кезеңге, ал Жапонияда ұлттық кезеңге өтті.