Кіріспе

Карл Денхам – «Кинг Конг» франшизасындағы ойдан шығарылған кейіпкер. Ол 1933 жылы шыққан «Кинг Конг» және «Конгтың ұлы» фильмдерінде, сондай-ақ 2005 жылғы «Кинг Конг» қайта түсірілімінде және 2004 жылғы «Конг: Бас сүйек аралының патшасы» атты суреттелген романнан кездеседі. 1933 жылғы фильмдерде Роберт Армстронг, ал 2005 жылғы қайта түсірілімде Джек Блэк осы рөлді ойнады. «The Mighty Kong» фильмінде оның дауысын Дадли Мур берген. Денхамның оқиғадағы міндеті – кейіпкерлерді алып жануар Конгпен кездесетін Бас сүйек аралына жеткізу арқылы оқиғаны бастау. Содан кейін Денхам Конгты Нью-Йорк қаласына әкеліп, оны ойын-сауық ретінде көрсетуге тырысады, бірақ ол қашып қала мазасыздық тудырады. 1976 жылғы қайта түсірілімде Фред Уилсон атты ұқсас кейіпкер бар, оны Чарльз Гродин сомдады.

Қасиеттері

Алғашқы "Денхам" Кинг Конгтің авторы Мериан Куперге негізделген. Екеуі де қауіпті аймақтарда табиғатты түсіріп, танымал болған батыл адамдар еді. Бір жағынан, Денхамның "Кинг Конг" фильміндегі саяхаты, Купердің деректі фильмдерден көркем әңгіме айтуға ауысқандағы қадамымен сабақтас. Батыл және тәуекелге баратын түпнұсқа Денхам адал, ол өз адамдарын қауіпке тігеді, бірақ өзінен көп талап қоймайды. "Конгтың ұлы" фильмінде ол жасағандарына өте қайғырып, Конгты жоққа шығарғанына мұңайады.

2005 жылғы қайта жасау

2005 жылғы қайта түсірілген фильмде Денхам бұрынғыдан гөрі әлдеқайда аз мейірімді және одан да алаяқ болып бейнеленеді. Ол өзінің фильмін жасау үшін жалған айтуға, ұрлауға және алдауға дайын, оның нәтижесінде басқаларға қандай зиян тиерімен еш алаңдамайды. Ол адамдарды тек қана өзіне пайдалы болғанда ғана бағалайды және адам (немесе кез келген басқа да) өміріне ешқандай құрмет көрсетпейді. Ол аштықтан азап шегіп жатқан Эннге тамақ сатып алуға себеп – оны фильміне қажет етуі. "Жұмырқа аралының" жергілікті тұрғындарынан қаза тапқан әріптесінің отбасына фильмнен түскен табысты сыйға тартуға уәде берген соң, Денхам сол сөздерді өзінің операторы Герб үшін қайталайды, бірақ Гербті Венетозавр өлтіреді, себебі Денхам Гербтің өмірінен гөрі камераның қауіпсіздігін маңыздырақ санады.

Инкарнациялар

Денхамның екі бейнесі де өз фильмдерін түсіру үшін кез келген қиындыққа дайын, тіпті түсіру үшін ашылмаған "Бас сүйек аралына" дейін барады және қауіпті жағдайға қарамастан, қажетті түсірілімдерді алуда батылдық көрсетеді. 1933 жылғы нұсқада Денхам көбінесе камераны өзі ұстайды, себебі басқа операторлар үлкен жануарларды түсіре алмайды, олар шабуылдан қорқады. 2005 жылғы нұсқада да ол Бронтозаврлардың тобын сенімді түрде түсіреді, ал оның бас актёрі қорқып, үрейленеді.

1933 жылғы фильмдер

Фильм режиссері ретінде Денхам бірқатар жетістіктерге қол жеткізді, бірақ оған фильмдерінде әйел болса, оның фильмдері одан да табысты болатынын жиі айтқан. Сондықтан ол келесі деректі фильміне қатысуға актриса іздейді, бірақ тәуекелдерге байланысты ешбір агент оған ешкімді жібермейді. Тіпті оның әдеттегі агенті Уэстон да көмектесе алмады. Соңында ол көшеде Энн Дарроуды кездестіреді. Алғашында ол Денхамның ықыласына күдікпен қарайды, бірақ Денхам оған жұмыста ешқандай "жамандық" болмайтынын уәделейді. Денхам "Череп аралының" картасын алғаннан кейін келесі фильмін сонда түсіруге шешім қабылдады. Ол құдай немесе рух Конг туралы аңызды естіген және оның негізінде фильм түсіргісі келді, себебі аңыздың қандай да бір шындыққа жақын болуы мүмкін деп сенді. Алайда ол фильмнің мазмұны мен бағыты туралы құпия сақтайды, кеме Череп аралына жеткенше экипажынан жасырады. Саяхат барысында Денхам Джек Дрисколлдың Эннға деген сезімі күшейгенін байқап, фильмнің тақырыбына романтикалық желі қосуды ұсынады: "Әдемі бетке қараған бір қатал адамның көзі ұшып, жүрегі жібіп кетеді". Аралға жеткен соң Денхам жергілікті тұрғындармен бейбіт қарым-қатынас орнатуға тырысады, олардың "дос" деген сөзін үйренеді. Бірақ бұл әрекеті сәтті болмайды. Жергілікті тұрғындар Эннді тұтқынға алып, Конгқа тапсырады. Денхам Дрисколл және экипаж мүшелерімен бірге оны құтқаруға шығады. Іздеу кезінде Денхам мен оның командасы түрлі динозаврларға кездеседі, және Денхам оларды танитын бірінші адам болады. Қауіптерден аман қалғаннан кейін Денхам фильм түсіру жоспарынан бас тартады және Конгты тұтқынға алып, Нью-Йоркке әкелуге шешім қабылдайды. Ол бұл идеяның өте табысты болатынына сенімді. Конг қашып, Нью-Йорк қаласында қирап жүргенде, ол Аннді қайтадан ұрлап алады, бірақ ұшақтар оны құртады. Конгтың денесін көрген Денхам полиция қызметкерінің "ұшақтар оны өлтірді" деген сөзіне келіспейді: "Жоқ, жоқ, бұл ұшақтардың еңбегі емес. Сұлулық – ғана Аждаһаны өлтірді". Конгтың оқиғасынан кейін Денхамның жағдайы нашарлайды. Оған қарсы көптеген сот процестері ашылады, бір ай ішінде ол жартылай банкротқа жақын қалады. Соңында ол ескі досы, Череп аралына барған кеменің капитаны Капитан Энглехорннан көмек сұрайды. Ол да қаржылық қиындыққа тап болғандықтан, екеуі бірге қаладан қашып, жаңа өмір бастауды шешеді. Саяхаттап жүргенде олар бір аралға жетеді, онда Денхам Хильда Петерсен есімді әдемі жас әйелді кездестіреді, ол жергілікті тұрғындарға ән шырқап береді. Денхам Хильдаға бірден қызығады, бірақ жақын арада оның жаңа мақсаты пайда болады. Нильс Хеллстром (ол оған Череп аралының картасын берген адам) аралда қазына бар екенін айтады. Хеллстром Хильданың әкесінің өлімінен кейін қашып құтылу үшін жалған айтады, бірақ Денхам мен Энглехорн оған сенеді және Череп аралына қайтуға дайындалады. Көтерілістен кейін Денхам, Хильда, Энглехорн, Хеллстром және қытай аспазы Чарли аралда қалады, онда жергілікті тұрғындар оларды көріп қуанбайды және оларды қуа жөнеледі. Аралдың басқа бөлігіне қонғаннан кейін Денхам тағы бір алып маймылды (бірақ бұл жолы ол әлдеқайда кішкентай) табады, ол Конгтың ұлы болып көрінеді. Денхам мен Хильда маймылмен достық қарым-қатынас орнатады, ол оларға көп қиындықтарды жеңуге көмектеседі. Соңында Денхам аралда қазына табады, бірақ ол мұхитқа батып бара жатқанын да байқайды. Олар қауіпті түрде қашып құтылады, бірақ "Кішкентай Конг" Денхамды құтқару кезінде суға батып кетеді. Денхам табысты төрт бөлікке бөлуді жоспарлаған (Денхам, Хильда, Энглехорн және Чарли), бірақ Хильда оны үш бөлікке жеткізуге көндіреді, яғни ол Денхаммен бірге болатынын білдіреді.

2005 жылғы қайта жасау

2005 жылғы фильмде Денхам банкротқа ұшыраған, екіталай кинорежиссер және Нью-Йорктегі барлық студиялар оны қынжырлап мазақ етеді, оларға таңғажайып табиғи жануарлар туралы кадрларды ұсынғанына қарамастан. Ол адал көмекшісі Престонмен бірге жаңа жобасына актриса іздестірді, соңында Энн Дарроуды тапты. Түпнұсқадағыдай, ол бастапқыда Денхамды жезөкше іздеп жүргенін ойлады, бірақ Денхам жұмыстың "жамандыққа" бармайтынына сендірді. Денхам "Бас сүйек аралының" картасын алды және келесі фильмін сонда түсіруді шешті. Бұл студиясының қолдауын жоғалтқан түсірілім алаңында түсіру жоспарларынан бас тартуды білдірді. Олар түсірген кадрларын басқа студияларға сатуға келіседі. Бұл Денхемді аралға жету үшін қажетті жабдықты ұрлауға итермелейді. Алайда ол экипажына Сингапурға бара жатқанын қате айтты және шындықты тек сценарист Джек Дрисколлға мойындады, ол әлі де сценарийді жазып жатқан болатын. Аралға жеткеннен кейін Денхам жергілікті балаға дәмді шоколад беріп, олармен бейбіт қарым-қатынас орнатуға тырысады. Бірақ жергілікті тұрғындар шабуылдайды, экипаждың екі мүшесін өлтіріп, Денхамды және экипажды кемеге қайтарады. Сол түні Энн жергілікті тұрғындар тарапынан тұтқынға алынып, Конгқа тапсырылады. Аралға оралғаннан кейін Денхам Конгты командадан бірінші болып көреді. Денхам, Дрисколл және басқа экипаж мүшелері құтқару миссиясына шығады. Ол алғашқы динозавр шабуылын камераға түсіреді және су батпағындағы экипаж мүшесінің өлімін бейнелейді (бұл кездейсоқ болды: ол камераның жұмыс істейтінін тексеру үшін іске қосты, ал батпақтан соңғы шыққан экипаж мүшесі көз алдында қаза тапты). Ол сондай-ақ кеңейтілген нұсқадағы Феррукутустың шабуылынан (ешкім өлмейді, бірақ кейбіреулері жарақат алады), ашулы Бронтозаврдың қашуынан, кеңейтілген нұсқадағы батпақтың сапарынан және бүркеме алқаптан және жәндіктердің орнынан аман қалады. Осы уақытта ол түсірген барлық кадрларды жоғалтады, бұл оны шабуылдаған жәндіктерге ашуланып, қысқа уақытқа ашуға толы күйге түсіреді, осының арқасында ол тірі қалады. Жәндіктердің орнынан аман қалғаннан кейін Денхам жоспарын фильм түсіруден Конгты тұтқындауға және оның камерасы Конг пен бүркеме алқапта жойылғаннан кейін Нью-Йоркке әкелуге өзгертеді. Ол Энглехорнды Конгты тұтқындау үшін қалған хлороформды пайдалануға көндіреді, олар тірі жануарларды ұстайтынын еске салады. Ол Конгты көрсету арқылы үлкен байлыққа ие болады деп күтеді және экипажға оны қалай бөліседі деген туралы қайшы уәделер береді. Конг соңында қашып, Нью-Йорк қаласынан өтеді, Эннді тұтқынға алады және ұшақтармен өлтіріледі. Конгтың денесіне жеткенде, Денхам жанындағы адамдардың ұшақтар оны құлатқандығын айтқанын естиді. Ол Конгқа соңғы рет қарап: "Бұл ұшақтардың емес. Сұлулық – аңды өлтірді". Сол жылы жарық көрген "Конг әлемі: Бас сүйек аралының табиғи тарихы" кітабында Денхам соттан құтылу үшін Конгтың ашу-ызасын оны ұстай алмаған хромды болат тізбектерін жасаған компанияға табады. Денхам 1935 жылы ғылыми экспедицияны жетектеу үшін Бас сүйек аралына оралады, ал келесі он жылда жеті экспедицияға қатысады, арал теңізге батып кетуінен бұрын қашып үлгереді.

Конг: "Қалқан аралының патшасы"

М. Купердің мұрагерлік мүлкімен рұқсат етілген "Конг: Баш сүйегі аралының патшасы" - Д. В. Лавлейстің 1933 жылғы фильмнің романдауын алдынан және кейінен жазған туынды, сондай-ақ "Конгтың ұлы" фильмінің бар екендігін ескермейтін роман (роман ондаған жыл бұрын көпшілікке тараған, бірақ фильмдер олай болған жоқ). Оқиғада 1957 жылы әлі де бар "Баш сүйегі аралы" суреттеледі және Денхамның әйелі мен ұлы болғаны, бірақ ол Конгқа қатысты сот процестерінен және қылмыстық айыптаулардан қашу үшін оларды тастап кетуге мәжбүр болғаны айтылады. Романның басты кейіпкері – Денхамның ұлы Винсент, ал Карл тек оқиғаның басында және соңында ғана кездеседі. Роман Денхамның өміріне, мысалы, оның туған жылына (1896) қатысты толыққанды мәліметтер қосады.

Карл Денхэмнің алып жындылары

Франк Дж. Делло Стриттоның 2019 жылғы романы «Карл Денхэмнің алып есімдері»нде, қартайған Денхэм Индонезиядағы шағын Коток аралында уединода өмір сүреді. Екі турист оған кездесіп, келесі екі жыл ішінде Денхэм Конгқа дейінгі, Конг кезіндегі және Конгтан кейінгі өмірі туралы әңгімелейді. Жастық шағында ол профессор Челленджермен және Теодор Рузвельтпен Амазонкаға саяхаттаған, сондай-ақ Скоп маймыл процесін жамылған газет тілшісі болып жұмыс істеген. Конгтан кейін ол АҚШ заңдарынан қашу үшін жасырынуға мәжбүр болды, бірақ Карл Майя мен оның командасымен Амазонканың Қара лагунасына, ал Том Френд пен Джон Ролласонмен бірге Йетиді іздеу үшін Гималайға барды. Оқиға оның соңғы саяхатына аттануымен аяқталады.

Кастинг

2005 жылғы қайта түсірілімін қарап шыққан киносыншы Роджер Эберт Армстронгтың ойыны режиссер Сесил Б. Демилдің еске түсіретінін, ал Джек Блэктің Орсон Уэллстің еске түсіретінін айтты. Эберт басқа сыншылар Джек Блэктің "нағыз батыр бола алмайтыны" үшін сынға алғанын да атап өтті, бірақ ол Дэнхамға "құшақты бұлшықтар" қажет емес режиссер екенін айтып, актерлерді таңдауды қорғады.