Кіріспе

Поляк жеңіл көп мақсатты тікұшағы

PZL SW 4 Puszczyk (ағылш. tawny owl) – PZL Świdnik компаниясы өндірген поляк жеңіл, бір қозғалтқышты көп мақсатты тікұшақ. Ұзақ дамыту жолынан өткеннен кейін SW 4 2002 жылы қолданысқа енгізілді, ал оның негізгі пайдаланушысы Польша Қарулы Күштері болды. PZL Świdnik және корпоративтік компания AgustaWestland SW 4-ті SW 4 Solo – пилотсыз басқарылатын көлік құралына дейін жетілдірді. 2016 жылдан бастап бұл модель AW009 ретінде азаматтық операторларға ұсынылып келеді, ал SW 4 атауы әскери нарықта қолданылады. 1981 жыл шамасында PZL Swidnik компаниясында жаңа 4-5 орындық жеңіл көп мақсатты тікұшақты әзірлеу жұмыстары басталды. 2002 жылдың мамырына дейін екі прототиптің барлығы 640 сағатқа жуық ұшу тәжірибесі жинақтады. 2007 жылғы 27 қыркүйекте Еуропалық авиациялық қауіпсіздік агенттігінен (EASA) типтік сертификат алынды. Rolls Royce моделінің сертификациясын қабылдағаннан кейін PZL Swidnik Pratt & Whitney Canada PW200 қозғалтқышымен жабдықталған, өзгертілген SW 4 үшін жеке қайта сертификаттау процедурасын жүзеге асырды.

Дамыту

SW 4 жоспарланғандай, азаматтық және атқарушы тасымалынан бастап, медициналық эвакуация, полиция, шекаралық күзету міндеттері мен әскери ұшқыштарды даярлау сияқты түрлі мақсаттарда қолданылуы күтілді. Дегенмен, бірнеше жыл бойы Польша әскери күштері осы модельдің жалғыз тұтынушысы болды. Польша қызметінде 24 SW 4, әскери атауы Puszczyk, «Демблиндегі Ұшқыштарды даярлау және білім беру орталығында» (Ośrodek Szkolenia Lotniczego w Dęblinie) Миль Ми-2 тікұшақтарын алмастырып, оқу роторлық ұшағы ретінде пайдаланылды. 2004 жылғы қаңтарда Индонезиялық ғарыш компаниясы (IAe) Индонезия Ұлттық полициясынан тапсырыс түскен жағдайда SW 4 үшін жергілікті құрастыру желісін құру мақсатында тәуекелді бөлісу туралы келісімді келісуде болды. 2005 жылғы қазан айында PZL Świdnik компаниясы Rolls Royce компаниясымен SW 4-тің 250C20R қозғалтқышының күшті нұсқасын пайдалану мүмкіндігін талқылап жатқанын мәлімдеді. Сонымен қатар, SW 4-тің ұзартылған, екі қозғалтқышты модельді әзірлеу жұмыстары белсенді түрде қаралып жатқаны және бұл қазіргі модельдің экспорттық сатылымына байланысты болатыны хабарланды. 2009 жылғы ақпан айында Rolls Royce компаниясы PZL Świdnik компаниясымен SW 4-тің болашақ түрлерінде жаңа әзірленген Rolls Royce RR500 қозғалтқышын пайдалану мүмкіндігін талқылап жатқанын мәлімдеді. PZL Świdnik компаниясының бас компаниясы AgustaWestland SW 4-ті PZL Świdnik SW 4 Solo тікұшағының негізі ретінде таңдады. 2011 жылы пилотсыз және пилотты режимде жұмыс істей алатын демонстрациялық үлгіні әзірлеу жұмысы басталды. SW 4 Solo алғаш рет 2012 жылы Польшада өткен MSPO көрмесінде «SW 4 Solo» RUAS/OPH платформасы (Роторлық ұшқышсыз әуе жүйесі/Пилотсыз тікұшақ) ретінде көрсетілді. 2013 жылы AgustaWestland компаниясы Ұлыбританияның RWUAS (Rotary Wing Unmanned Air System) қабілеттілік концепциясын демонстрациялау (CCD) бағдарламасының аясында SW 4 Solo-ны әзірлеу үшін Корольдік Әскери-теңіз күштерінен келісім алды. SW 4 Solo-ны әзірлеуге Италия Қорғаныс министрлігінің Әуе қарулануы жөніндегі бас басқармасы, Италияның Ұлттық әскери зерттеу жоспары аясында қолдау көрсетіп келеді. 2015 жылғы қыркүйек айына дейін SW 4 Solo жалпы 26 демонстрациялық ұшуды орындады, оның ішінде кемеде интеграциялаудың симуляциялық сынақтары да болды. 2015 жылғы қарашада AgustaWestland SW 4 Solo-ның «сатуға дайын» екенін мәлімдеді. 2006 жылы PZL Świdnik компаниясы Қытайдың Jiujiang Hongying Technology Development Ltd. компаниясымен келісімге келді, оның мақсаты – Қытайдың Цзюцзян қаласында SW4 тікұшақтарын құрастыру желісін құру болды. 2008 жылғы желтоқсанда Қытайдың Азаматтық авиация басқармасы SW 4 тікұшағына типтік сертификат берді. 2010 жылғы ақпан айының соңында Қытайда бірлесіп өндірілген алғашқы SW 4 тікұшағының алғашқы ұшуы өтті. Сол айда PZL Swidnik компаниясы 150 тікұшақ өндіру туралы келісімді жариялады, олардың ішіндегі SW 4 тікұшақтарының саны нақты көрсетілмеді, бірақ олар Қытай нарығы үшін Цзюцзянда өндірілетін болды. 2015 жылғы наурызға дейін Қытай тұтынушыларына 5 бірлесіп өндірілген SW 4 тікұшағы жеткізілді. 2016 жылғы ақпан айында азаматтық нарыққа арналған SW 4 тікұшағының жаңартылған моделі, AW009 деп аталды, Heli Expo көрмесінде таныстырылды. Бұл коммерциялық нұсқадағы өзгерістердің арасында ұшу қасиеттерін жақсарту, бақылауды күшейту, массалық дірілді жұтатын құрылғыны орнату, үлкен AgustaWestland AW119 Koala тікұшағымен ортақ Genesys Aerospace шыны пилот кабинасын пайдалану, гидравликалық жүйелерді жақсарту және жаңартылған Model 250 C30R қозғалтқышын орнату мүмкіндігі қарастырылды.

Дизайн

SW 4 бір 335 кВт (450 а.к.) (283 кВт/380 а.к. максималды үздіксіз қуаты) Rolls Royce Model 250C20R/2 турбошақты қозғалтқышымен қамтамасыз етілген, ол роторлық ұшақтың үш қанатты бас роторын және екі қанатты құйрық роторын итермелейді. Балама қозғалтқыш 460 кВт (615 а.к.) Pratt & Whitney Canada PW200/9 турбошақты қозғалтқышы түрінде ұсынылады. Бас ротор толық буыны бар, ал бас және құйрық роторларының қанаттары композиттік материалдардан жасалған. SW 4 гидравликалық басқару жүйесін пайдаланады, роторлық ұшақ ұшуды тамаша басқару мүмкіндігіне ие деп жарнамаланады және күндіз де, түнде де көру шарттарында ұшуға қабілетті. SW 4 пилотты қоса алғанда, бес адамға дейін апатқа төзімді орындықтарда тасымалдай алады; жолаушыларға сыртқы ортаны жақсы көруге және жайлылыққа мүмкіндік беріледі, сонымен қатар вибрацияны жұтатын қосымша жүйе де ұсынылады.