Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Тура палуба – терминнің бастапқы мағынасына сәйкес, ұшқыш үйі алдыңғы жағында, ал қозғалтқыштары артқы жағында орналасқан, арасында үздіксіз жүк қоймасы бар кеме. Бұл конструкция жүк көлемін арттыру және АҚШ/Канада Ұлы көлдеріндегі көлдік жүк тасымалдағыш кемелерді тиеу-түсіруді жеңілдету үшін жасалды. Тура палубалы кемелерді негізінен Upper Lakes Shipping (ULS) сияқты канадалық флоттар меншіктендіреді. Бір ерекшелігі – 730 футтық американдық көлдік жүк кемесі Эдвард Л. Райерсон (сағатына 19 миль жылдамдығы үшін «Fast Eddie» деп аталды). 1960 жылы суға түсірілген ол, 1986-1988 жылдары өнеркәсіптік құлдырауға байланысты қысқа мерзімге тоқтатылды. 1998 жылы ұзақ мерзімді сақтауға қойылды және 2006 жылы қайтадан флотқа қосылды, бірақ 2009 жылдан бері Супериор көліндегі Фрейзер кеме құрылыс алаңында тұр. Эдвард Л. Райерсон – Ұлы көлдердегі американдық флоттағы екі тура палубалы жүк тасымалдаушы кемесінің бірі (екіншісі – Джон Шервин). «Райерсон» – GE 9,900 а.к. қуаттылығы бар бу турбиналық қозғалтқышпен жабдықталған соңғы американдық бу кемесі, өздігінен түсіру құрылғысы жоқ соңғы кеме және Манитовок, Висконсин кеме құрылыс алаңында салынған соңғы көл кемесі. Өзін-өзі түсіру құрылғысы жоқ тура палубалы кемелер жүк тиеу-түсіру үшін порталды крандар немесе Хулетт түсіргіштерін пайдаланады. Бұл алыптар жүк қоймасынан жүкті бір-бірлеп шығару үшін шұңқырлы қапшық және қарсы салмақ жүйесін қолданады. Өзін-өзі түсіру жабдықтары әдетте палубада орналасқан бум түрінде болады. Бум әдетте кеменің артқы жартысына, алға қарай орналастырылады. Бум кеменің екі жағына да бұрылады, конвейерлік жүйе іске қосылады және түсіру процесі басталады. Бум – жүк түсірудің тиімді әдісі және кемеге жағалауда түсіру құралдары жоқ порттарға кіруге мүмкіндік береді. Бұл сондай-ақ жүктердің әртүрлілігін арттырады, демек, әр маусымда көбірек сапарлар жасауға мүмкіндік туады. Көптеген тарихи тура палубалы кемелер өздігінен түсірушілерге айналдырылды немесе қызметтен шығарылды. Мысалы, 1980 жылы James Norris бумен жұмыс істейтін тура палубалы кемесі өздігінен түсірушіге айналдырылды, бірақ 2008 жылға дейін будан дизельге ауыстырылмады. Ең үлкен тура палубалы кеме – 806 футтық Джон Шервин 1981 жылдан бері өз күшімен жүзбеді, ал 2008 жылы оны дизельдік өздігінен түсірушіге айналдыру әлемдік экономикалық дағдарысқа байланысты тоқтатылды. Кейбір өздігінен түсірушілердің сыртқы түрі тура палубалы кемеге ұқсас болуы мүмкін. Мысалы, 1000 футтық Stewart J. Cort кемесінің артқы палубасында шаттл бумы бар. Шаттл бумы арнайы осы мақсатта жасалған доктардағы бункерлерге жету үшін ұзартылуы мүмкін.
A straight decker according to the original meaning of the term is a ship built with its pilothouse forward and engines aft to provide a continuous hold in between. This design originated to increase cargo capacity and facilitate loading and unloading of lake freighters on the U. S./Canadian Great Lakes routes. Straight deckers are mainly owned by the Canadian fleets, such as Upper Lakes Shipping (ULS). One exception is the 730 foot U. S. lake freighter Edward L. Ryerson (nicknamed 'Fast Eddie' because of her 19 mph speed). Originally launched in 1960, she had a short layup from 1986 to 1988 due to a downturn in the industry. She went into long term layup in 1998 and joined the fleet once again in 2006, but has been laid up since 2009 at Lake Superior's Fraser Shipyard. The Edward L. Ryerson is one of only two remaining straight deck bulk carriers still part of the American fleet on the Great Lakes, the other being the John Sherwin. The Ryerson was the last U. S. laker to be built as a steamer (with a GE 9,900 shp cross compound steam turbine engine), the last to be built without a self unloader, and the last lake boat to be constructed at the Manitowoc, Wisconsin, shipyards. Straight deckers without self unloading gear are loaded and unloaded by gantry cranes or Hulett unloaders. These giants use a clamshell bucket and counterweight system to scoop the cargo out of the holds, one scoop load at a time. Self unloading equipment is usually in the form of a boom on deck. The boom is usually positioned on the back half of the vessel, pointing forward. The boom is swung out to either side of the vessel, a conveyor system is started, and the offloading process begins. The boom is a much more efficient method of unloading and allows the boat to serve a wider variety of ports which have no shore side unloading gear. This also allows a greater variety of cargoes to be hauled and, therefore, the opportunity to run more trips each season. Many historic straight deckers have been converted to self unloaders or retired from service. For instance, the steam powered straight decker James Norris was converted to a self unloader in 1980, but by 2008 still had not been converted from steam to diesel. The largest straight decker, the 806 foot John Sherwin, has not sailed under its own power since 1981, and its conversion to a diesel self unloader in 2008 was suspended because of the world economic downturn. Some self unloaders can have a rather straight decker look. For example, the 1000 foot Stewart J. Cort has a shuttle boom inside the aft deckhouse. The shuttle boom can be extended to reach hoppers on the docks, specially designed for the purpose.
Тарих
ХХ ғасырдың басында Ұлы көлдердегі кенді және ірі жүк тасымалдайтын кемелерде жаңа конструкция басым бола бастады. Бұрынғыдай кеме ортасында емес, жаңа жоба бойынша палуба үйлері кеменің алдыңғы және артқы бөліктеріне орналастырылды. "Тіке палуба" деген атау олардың арасындағы кең, тегіс жүк кеңістігіне сілтеме жасайды. Бұл конструкция жүк көлемін арттыруға және тиеу-түсіруді жеңілдетуге мүмкіндік берді. Өзін-өзі түсіре алатын кемелер кейіннен пайда болды, содан кейін терминнің жалпы мағынасы өздігінен түсіру құралдары мен қабілеті жоқ көлде жүк тасымалдайтын кемелерді білдіретін болды.
Early in the 20th century, a new design was becoming prevalent on Great Lakes ore/ bulk cargo freighters. Instead of locating the pilothouse and deckhouses in the center of the ship, the new design placed deck houses at the extreme front and back of the boat. The name "straight deck" referred to the large flat cargo hold expanse in between. This design permitted higher capacity and easier loading and unloading. Self unloaders were developed later and then the common meaning of the term evolved to mean a lake carrier without self unloading equipment and capability.