Кіріспе

Америкалық актриса Селия Файнман Адлер (6 желтоқсан 1889 – 31 қаңтар 1979) – "Идиш театрының бірінші ханымы" атанған американдық актриса.

Ерте өмір

Цирэле Адлер 1889 жылғы 6 желтоқсанда Нью-Йорк қаласында дүниеге келді. Ол Джейкоб Адлер мен Дина Штеттиннің қызы еді, екеуі де яһуди театрында актерлер болған. Кішкентай кезінен бастап оны Селия деп атаған. Ол Стелла Адлер, Лютер Адлер және Джейкоб Адлердің тағы бес баласының жартылай қарындасы болды. Стелла мен Лютерден айырмашылығы, олар Групп театрымен және кинодағы жұмыстарымен, сондай-ақ актерлік өнердің теорияшылары ретінде танымал болды, ол негізінен сахна актрисасы болды. Олар Лондонда танысып, үйленді, содан кейін Селия дүниеге келгенге дейін көп ұзамай Америка Құрама Штаттарына келді, бірақ олар театрға бірге жұмыс істеуді жалғастырды. Штеттин кейіннен актер және драматург Зигмунд Файнманға үйленді, ал Селияны анасы мен әкесі өсірді. Жұмысқа мұқтаж болған Штеттин Адлер труппасымен жұмыс істеуді жалғастырды және Селияны алты айлық кезінде сахнаға реквизит ретінде алып шықты. Селия төрт жасында әкесі мен әкесінің әйелімен бірге «Яһуди патшасы Лир» спектаклінде ойнады, бұл рөл драматург Яков Гордин оған арнап жазған еді. 1918 жылы ол Яһуди өнер театрына жұмысқа орналасты, ол маусым сайын отыз бес спектакль қойып, актерлердің өз сөздерімен ойнауына тәуелді болды. Адлер көбінесе жылап жүрген қыз немесе отбасын жоғалтқан ана рөлінде ойнады. Адлер, Пол Муни және Марлон Брандо сияқты актерлер Израильде еврей мемлекетін құруға деген адалдығы үшін Актерлердің теңдігінің ең төменгі жалақысынан артық төлем алудан бас тартты. Бұл спектакль бір айға созылуы керек еді, бірақ ол отыз аптаға созылды. Оның соңғы фильмі 1985 жылы түсірілген британдық деректі фильмі «Бадам мен жүзім» болды, онда Орсон Уэллс, Гершель Бернарди және Сеймур Речзайт сияқты актерлер архивтік кадрлармен бөлісті. Ол актер Лазар Фрид, театр директоры Джек Коун және кәсіпкер Нейтан Форманға арналған.