Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Смильян – Хорватияның Батыс Лика таулы аймағындағы ауыл. Ол Госпичтің солтүстік-батысында орналасқан және Загреб-Сплит тас жолынан он бес шақырым қашықтықта жатыр. 2011 жылғы мәлімет бойынша, халқы 418 адамды құрайды. Смильян – серб өнертапқышы және инженері Никола Тесланың туған жері.
Smiljan is a village in the mountainous region of Western Lika in Croatia. It is located northwest of Gospić, and fifteen kilometers from the Zagreb Split highway; its population is 418 (2011). Smiljan is the birthplace of Serbian inventor and engineer Nikola Tesla.
География
Ол он сегіз шашыраңқы елді мекеннен тұрады (Бачинак, Богданич, Човини, Дебело Брдо, Дражица, Колаковица, Ковачевичи, Льютача, Милковича Варош, Миляча, Мишкулин Брдо, Подкрчмар, Расовача, Росулье, Смильян, Смильянское Полье, Ваганак). Смильян курорты Велебит-Лика жазығының орталық бөлігінде, Крчмар төбесінің етегіндегі даланың батыс шетінде орналасқан. Ол он екі ауылдан тұрады, олар кеңістіктік және функционалдық бірлік құрайды. Айналасында Богданич, Смильян және Крчмар төбелері, тарихқа дейінгі кесенелер, Киелі Анастасия, Киелі Марк және Киелі Вит шіркеулері орналасқан. Өзінің атын Веквац төбесінде орналасқан Смильян бекінісінен алған.
It consists of eighteen scattered hamlets (Baćinac, Bogdanić, Čovini, Debelo Brdo, Dražica, Kolakovica, Kovačevići, Ljutača, Milkovića Varoš, Miljača, Miškulin Brdo, Podkrčmar, Rasovača, Rosulje, Smiljan, Smiljansko Polje, Vaganac). Smiljan resort is located in the central part of the Velebit Lika plain, on the western edge of the field at the foot of the hill Krčmar. It consists of twelve villages which makes the spatial and functional unit. In the surroundings are Hill forts Bogdanić, Smiljan and Krčmar, prehistoric tombs, the churches of St. Anastasia, St. Mark and St. Vitus. It got its name from the fort Smiljan which ruins are located at hill Vekavac.
Тарих
Смильян жеріндегі ең көне қоныстану іздері Орта және Кейінгі қола дәуіріне дейін жетеді. Миляц төбесінде бұрын некрополь орналасқан, онда Яподия мәдениетінің көптеген қалдықтары табылды. Смильян атауының шығу тегі толыққанды белгісіз. Көбінесе ол "смилье" (smilje) – геликрисум өсімдігінің атынан туындаған деп есептеледі. Алайда, хорват тіл білгірі Петар Шимунович Смильянның әкесінен тараған атау екенін айтқан. Тағы бір гипотеза "миля" (milja) сөзіне негізделген, хорват тілінде "миль" деген мағынаны білдіреді, және Miljača төбесі сияқты басқа топонимдерде де кездеседі, бұл жақын жердегі сауда жолымен байланысты екенін көрсетеді. Смильян аймағы 1527–1686 жылдар аралығында Осман империясының билігінде болды, содан кейін графтар Джерко Рукавина мен Дужам Ковачевич Осман билігін осы аймақтан ығыстырды. Осыған дейін Осман әмірлері Ризван мен Зенкович, Госпич маңындағы Новиден Смильян, Бужим және Трновацта жерлерге иелік еткен. 1700 жылғы шіркеу тізілімінде Ұлы түрік соғысы кезінде қоныстанған 17 серб православие отбасысы тіркелген. Лика мен Крбавадағы ауылдар мен шағын елді мекендер діни сенім бойынша бөлінген, сол кезде серб православие халқы Селиште, Льютача және Богданич шағын елді мекендерінде тұрған. 1708 жылы Рим-католик шіркеуі, Кармель тауындағы Әйел қасиетті орын, құрылды. Бұл жерде Таза ұғымның шағын шіркеуі бар. 1765 жылы серб православие шіркеуі, Әулие Петр мен Павел шіркеуі салынды; қазір ол Госпичтегі приходтың бөлімшесі болып табылады. Католик шіркеуі, Кармель тауындағы Әйел қасиетті орын шіркеуінің қайта құрылысы 1860 жылы басталды және 1864 жылы аяқталды. 1830 жылы кішкентай мектеп ашылды. Осы кезеңде Усташе Смильянда концлагерь құрды, одан 5000 тұтқын өтті. Лагерь Госпич қаласының маңындағы Усташе концлагерлерінің кең желісінің бір бөлігі болды.
The oldest traces of settlement on the ground of Smiljan are dating from the Middle and Late Bronze Age. On the hillfort Miljac once was situated necropolis, and were found numerous remains of Iapodian culture. The origin of the name Smiljan is not fully certain. It is commonly believed to be derived from smilje, the name for the Helichrysum plant. However, Croatian linguist Petar Šimunović believed Smiljan is patronymic in origin. Another hypothesis focuses on milja, Croatian for "mile", present in other toponyms such as Miljača hill, which suggests a connection with a nearby merchant road. The area of Smiljan was controlled by the Ottoman Empire between 1527–1686, after which the Ottoman rule was expelled from those parts by counts Jerko Rukavina and Dujam Kovačević. Until that time the Ottoman aghas, Rizvan and Zenković, from Novi near Gospić had estates in Smiljan, Bužim and Trnovac. A 1700 church register listed 17 Serbian Orthodox families in the village, who had settled during the Great Turkish War. Villages and hamlets in Lika and Krbava were divided according to religious confession, Serbian Orthodox minority lived in the hamlets of Selište, Ljutača and Bogdanić at that time. In 1708 the Roman Catholic parish of Our Lady of Mount Carmel was founded. There is a small chapel, Immaculate Conception of the Virgin Mary. The Serbian Orthodox church of St. Peter and Paul was built in 1765; it is now a branch of a parish in Gospić. The re construction of the Catholic parish church of Our Lady of Mount Carmel was started in 1860, and finished 1864. In 1830 a minor school was founded. During the same period, the Ustaše also established a concentration camp in Smiljan through which 5,000 inmates passed. The camp was part of a wider network of Ustaše concentration camps centred around the town of Gospić.