Этимология

Түркі тілінен шыққан бұл атау "ірі қала немесе қорған" деген мағынаны білдіреді.

Тарих

Қаланың аса көне емес екені көрінеді, бірақ Александр Македонскийдің Мараканданы (Самарқандты) тонауынан кейін, Зеравшан аңғарының сол бөлігіндегі мәдени өмірдің орталығы қысқа мерзімге Батысқа, Катта Құрған төңірегіне ықпалдасқан болуы мүмкін. Ф. Ф. Поспеловтың мәліметінше, 1684 жылы жергілікті әулие Суфи Аллаяр және оның екі бауыры – Фархат Аталық пен Алла Назар би қазіргі орнында бекініс салған, ал қала кейін оның төңірегінде бой көтерген. Қазіргі Каттақұрған (оның ең көне бөлігі – "ескі қала") 17 ғасырдың соңғы тоқсанында (1683-1684) негірленген. Бұл Бухаралық Мангит әулетінің билігі тұсында Бек (жергілікті әкім) орналасқан жер болған. 1868 жылы Самарқандтың орыстарға түсуінен және Жоғарғы Зеравшан аңғарының Бұхарадан қосылуынан кейін, ол Ресейлік Түркістан мен Бұхара әмірлігі арасындағы шекаралық қалаға және аудан орталығына айналды. 1924 жылы екі мемлекеттік бірлестік те Кеңес үкіметі таратып, Катта Құрған жаңа Өзбек КСР-іне енгізілді. Қазір Самарқанд облысының екінші ірі қаласы болып табылады.

Демография

Каттакурганның басым бөлігі өзбек ұлтынан тұрады. Бұрын Каттакурганда көптеген орыстар тұрған, бірақ қазір жағдай өзгерді.

Ақпарат көздері және қосымша оқу

Ф.Ф. Поспелов "Самарқан облысы тарихына материалдар" Самарқан облысы анықтама кітабы X шығарылымы (Самарқан) (1912), 108–111 бб.
В.В. Бартольд Тарихи география бойынша еңбектер (Мәскеу) (2002) 197–198 бб., 287–288 бб.