Джон Лоуэлл кім? Американдық кәсіпкер, меценат және Лоуэлл институтының негізін қалаушы. Әкесі – мақта фабрикаларының ізашары, әулетінің тарихы мен білімі туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Джон Лоуэлл кіші (11 мамыр 1799 – 4 наурыз 1836) – американдық кәсіпкер, ерте меценат және өсиеті арқылы Лоуэлл институтын құрған адам.
John Lowell Jr. (May 11, 1799 – March 4, 1836) was an American businessman, early philanthropist, and through his will, founder of the Lowell Institute.
Отбасы
Лоуэлл 1775-1817 жылдары өмір сүрген, Бостон аймағының тоқыма өнеркәсібінің негізін қалаушылардың бірі Франсис Кэбот Лоуэлл мен Патрик Трейси Джексонның қарындасы Ханна Джексонның ұлы болды. Оның әкесінің әкесі және осы атпен танымал судья Джон Лоуэлл (1743–1802), "Ескі судья" атымен белгілі, 1782 жылы Конфедерация Конгресінде қызмет етті, ал кейіннен Джордж Вашингтон мен Джон Адамс президенттері оны федералды сотқа тағайындады. Бостон қалалық мектептерінде білімін алғаннан кейін, жас Лоуэлл әкесімен бірге Еуропаға сапар шегіп, Эдинбургтегі жоғары мектепке орналастырылды. 1813 жылы, 14 жасында ол Америкаға оралып, Гарвард колледжіне қабылданды. Денсаулығының нашарлығына байланысты екі жылдан кейін колледжді тастап, отбасының сауда фирмасында жұмыс істеді, Индияға, Шығыс Үндістанға және Англияға кемемен саяхат жасады.
Lowell was the son of pioneer industrialist Francis Cabot Lowell (1775–1817), one of the founders of the Boston region's textile industry, and Hannah Jackson, sister of Patrick Tracy Jackson, another industrial pioneer. His grandfather and namesake, Judge John Lowell (1743–1802), referred to as The Old Judge, served in the Congress of the Confederation in 1782 and was appointed later to federal benches by presidents George Washington and John Adams. After receiving his early education in the Boston public schools, young Lowell was taken by his father to Europe and placed at the high school of Edinburgh. In 1813, at the age of 14, he returned to America and entered Harvard College. Plagued with ill health, he left college after two years and entered his family's mercantile firm, sailing before the mast to India, the East Indies, and England.
Мансап
Саяхаттарынан денсаулығы жақсарған Лоуэлл өзін бизнеске арнады, ал бос уақытында кітаптар жинау, оқу және саясатпен айналысты, Бостон қалалық кеңесінде және Массачусетс штатының сенатында қызмет етті. 1820-1830 жылдар Жаңа Англиядағы қарбалас кезең болды, ол қарқынды саяси және діни қақтығыстармен ерекшеленді. Бұл қақтығыстар экономикалық және діни құрылымдарға қарсы шыққан халықтық демократия мен жаңадан пайда болған капиталистік элита арасындағы күрес еді. Элита сайлауларда көбінесе жеңіліске ұшырағанымен, өз байлықтарын саяси емес жолдармен саяси мақсаттарына жету үшін пайдалануды үйренді. 1820 жылдары унитарийлік элита мен евангелисттік қалалық халық арасындағы қақтығыс күшейді, өйткені Лайман Бичер сияқты танымал дін қызметкерлерінің ізбасарлары Гарвард пен Бостон Афинеумы сияқты элита бақылауындағы институттарға ашық қарсылық көрсетті, олар үшін жас адамдар мен шеберлердің қоғамдары, лицейлер, дебаттық клубтар және тыйым салу топтары сияқты түрлі ерікті бірлестіктерді пайдаланды. Элитаның мәдени беделінің үздіксіз төмендеуі Лоуэлл мен оның замандастарын қатты алаңдатты. 1830 және 1831 жылдары Лоуэлл отбасында қайғылы оқиғалар орын алды, оның әйелі мен екі баласы дүниеден өтті. Жүрегі ауырған Джон Лоуэлл бизнестен зейнетке шығып, қайғысын жеңілдету үшін батыс штаттарына, содан кейін Еуропа, Таяу Шығыс, Африка және Азияға саяхат жасады. 1832 жылы Еуропаға аттанған алдында ол өсиетнама жазып, онда өзінің өмірбаяншысы айтқандай, "өзінің кең байлығының үлкен бөлігін Бостон қаласындағы лекциялар курстарын мәңгілікке қолдауға жұмсауға" міндеттенді. Келесі төрт жыл ішінде Лоуэлл Франция, Нидерланды, Бельгия, Италия, Грекия, Түркия, Армения, Парсы және Мысырды аралап, Нилден Қартумға, Эфиопия арқылы Үндістанға барды. Бостоннан кетер алдында "Бостон азаматтарының рухани, зияли және дене тәрбиесін немесе білімін дамыту үшін философия, табиғат тарихы, өнер және ғылым салаларында Бостонда өткізілетін қоғамдық лекцияларды ұйымдастыру және қолдау" мақсатындағы мұраны қалдырған болатын, бірақ "Теба руиндарының арасында" жазылған және кейін Мысырдан жіберген хаттарында сенім туралы ойларын одан әрі дамытты. Ол дін және аймақтың материалдық өркендеуіне үлес қосатын тақырыптарға басымдық бергенімен, сенімдісіне "заманның қажеттіліктері мен талғамына сай кез келген тақырып бойынша лекциялар ұйымдастыруға" еркіндік берді. Лоуэлл Мысыр шөлінен түйемен өте жатқанда ауыр сырқатқа шалдығып, 1836 жылдың 4 наурызында Үндістанның Бомбей қаласына келгеннен кейін көп ұзамай қайтыс болды.
Returning from his voyages with invigorated health, Lowell devoted himself to business and, in his leisure time, to book collecting, reading, and politics, serving on the Boston Common Council and in the Massachusetts State Senate. The 1820s and 1830s were a turbulent period in New England, marked by intense political and religious conflict between an insurgent popular democracy, which challenged economic and religious establishments, and an emergent capitalist elite which, though almost invariably defeated at the polls, was learning to use its wealth to advance its political agenda through non political means. Conflict between the Unitarian elite and the evangelical urban masses intensified in the 1820s, as followers of popular ministers like Lyman Beecher openly challenged elite controlled institutions like Harvard and the Boston Athenaeum using a variety of voluntary associations—young men's and mechanics societies, lyceums, debating clubs, and temperance groups. The continuing erosion of the elite's cultural authority was deeply troubling to Lowell and his contemporaries. Within a few short months in 1830 and 1831, tragedy struck Lowell's household, with the deaths of his wife and two children. Heartbroken, John Lowell retired from business and attempted to assuage his grief with travel, first to the western states and subsequently in Europe, the Middle East, Africa, and Asia. Before departing for Europe in 1832, he wrote a will in which, according to his biographer, "he set aside a large portion of his ample property to be expended, forever, in the support of those courses of lectures in the city of Boston." Over the course of the next four years, Lowell traveled through France, the Netherlands, Belgium, Italy, Greece, Turkey, Armenia, Persia, and Egypt, down the Nile to Khartoum, through Ethiopia, and ultimately to India. Although the bequest providing for "the maintenance and support of public lectures, to be delivered in Boston, upon philosophy, natural history, the arts and sciences, or any of them, as the trustee shall, from time to time, deem expedient for the promotion of the moral, and intellectual, and physical instruction or education of the citizens of Boston" had been set forth before his departure from Boston, "– in a codicil to his will written "amidst the ruins of Thebes" and, subsequently, in letters written from Egypt, he further amplified his ideas about the trust. Although he expressed a preference for lectures on religion and on topics that would contribute to the material prosperity of the region, he ceded to his trustee discretion to "establish lectures on any subject that, in his opinion, the wants and taste of the age may demand". Lowell became gravely ill during a camel trip across the Egyptian desert and died on March 4, 1836, shortly after arriving in Bombay, India.
Лоуэлл институты
Үлкен масштабтағы қайырымдылық көмек көрсетулер XIX ғасырдың басында Америкада салыстырмалы түрде жаңалық болғанымен, көрнекті ғалымдар мен зиялылардың танымал лекцияларын ұсынатын элиталық мекеме туралы идея жаңа емес еді. Жастығының көп бөлігін Англияда өткізген Лоуэлл, сөзсіз, Корольдік институтпен таныс болған – бұл институт негізгі ғылыми зерттеулерді, сондай-ақ танымал лекциялар мен демонстрацияларды демеушілік еткен. Лицей қозғалысының жақтасы Лоуэлл 1830 жылы Бостонның «Пайдалы Білімді Тарату Қоғамының» негізін қалаушы мүшесі ретінде халыққа білім беру мәселесіне қызығушылық танытқан. 1835 жылы Мысырға саяхаттап жүргенде ауырған Джон Лоуэлл кіші өсиетнамасын қайта қарап, Бостонда философия, табиғат тарихы, өнер және ғылым салаларында тегін қоғамдық лекцияларды қаржыландыру үшін траст құрды. Бұл траст – немесе ол Лоуэлл институты деп белгілі болды – ерекше басқару тәртібіне ие болды: өзінің ізбасарын тағайындауға өкілетті жалғыз сенімді, және Лоуэллдің өсиетнамасында айтылғандай, «әрқашан менің атасы Джон Лоуэллдің еркек ұрпақтарын, егер сенімді лауазымын атқаруға және Лоуэлл есімін тасуға лайықты болса, басқалардың бәрінен артық таңдайтын болсын». Осы ерекше шектеуге (немесе, мүмкін, соның нәтижесінде) Институт өте инновациялық қайырымдылық күшіне айналды. Трасттың қолдауымен өткізілген алғашқы лекцияны Йель университетінің геологы Бенджамин Силлиман 1839 жылдың желтоқсан айында оқыды. Институт негізін қалаушының бірінші туысы Джон Амори Лоуэллдің (1798–1881) сенімділік тағайындалуы кезінде гүлденді. Лоуэлл – ерекше қаржылық және зиялық қабілеттері бар адам еді. Оның сенімділік мерзіміндегі Лоуэлл лекцияларының тізімі ғылым, әдебиет, саяси экономика, философия және теология салаларындағы ең танымал халықаралық тұлғалардың нағыз пантеоны болды, олардың ішінде Ұлыбританияның ең танымал геологы сэр Чарльз Лайелл, швейцариялық натуралист Луи Агассиз және романістер Чарльз Диккенс және Уильям Мейкпис Такерей бар. Лекциялар соншалықты танымал болды, көпшілік билеттер таратылған Old Corner кітап дүкенінің терезелерін қиратты, ал кейбір лекциялық циклдар халықтың сұранысы бойынша қайта оқылды.
Although large scale philanthropic gestures were a relative novelty in early nineteenth century America, the idea of an elite institution providing popular lectures by eminent scientists and scholars was not. Having spent much of his youth in England, Lowell was undoubtedly familiar with the Royal Institution – an entity that sponsored basic scientific research and popular lectures and demonstrations. Lowell, a supporter of the Lyceum movement, first showed interest in providing education for the public as a founding member of the Boston Society for the Diffusion of Useful Knowledge in 1830. After becoming ill while traveling through Egypt in 1835, John Lowell Jr. revised his will to create a trust to fund free public lectures in Boston on the subjects of philosophy, natural history, and the arts and sciences. The trust—or Lowell Institute, as it came to be known—had an unusual mode of governance: a single trustee who was empowered to appoint his successor and who was, in the language of Lowell's will, "always choose in preference to all others some male descendant of my grandfather, John Lowell, provided there be one who is competent to hold the office of trustee, and of the name of Lowell." Despite this odd restriction (or perhaps because of it), the Institute proved to be an extraordinarily innovative philanthropic force. The first lecture supported by the trust, by Yale geologist Benjamin Silliman, was offered in December 1839. Under its first trustee, the founder's first cousin, John Amory Lowell (1798–1881), the Institute flourished. Lowell was both a man of extraordinary financial acumen and a man of high intellect. The list of Lowell Lecturers during his tenure was a veritable pantheon of the most internationally celebrated figures in science, literature, political economy, philosophy, and theology, including Britain's most celebrated geologist, Sir Charles Lyell, Swiss naturalist Louis Agassiz, and novelists Charles Dickens and William Makepeace Thackeray. The lectures were so immensely popular that crowds crushed the windows of the Old Corner Bookstore where the tickets were distributed and certain series had to be repeated by popular demand.