Кіріспе
Colutea туысы – бұршақ тұқымдасына (Fabaceae) жататын, шамамен 28 түрі бар, жапырақты гүлді бұталар туысы. Биіктігі 2–5 метрге жетеді, Оңтүстік Еуропа, Солтүстік Африка және Оңтүстік-Батыс Азияда өседі. Жапырақтары қауырсын тәрізді, ашық жасылдан көкшіл-сұр жасылға дейін болады. Гүлдері сарыдан қызғылт сарыға дейін, бұршақ пішіндес және жаз бойы шоғырлар түрінде гүлдейді. Олардан кейін тартымды, ісіңкі тұқымдық қабықшалар пайда болады, олар жасылдан қызыл немесе мыс түске өзгереді. Colutea arborescens, көпіршікті сенна деп белгілі – Джон Джерард ескерткендей, бұл нағыз сенна емес, "біз басқаларды есімдегенімен, оны жалған сенна деп атадық, бұл атау оған сай емес" – Жерорта теңізінің туатын өсімдігі; оның гүлдері сары түсті. Оның биіктігі мен ені 5 метрге дейін жетеді. Басқа түрлеріне сұр жапырақтары мен мыс гүлдері бар Colutea orientalis жатады.
Colutea is a genus of about 28 species of deciduous flowering shrubs in the legume family Fabaceae, growing from 2–5 m tall, native to southern Europe, north Africa and southwest Asia. The leaves are pinnate and light green to glaucous grey green. The flowers are yellow to orange, pea shaped and produced in racemes throughout the summer. These are followed by the attractive inflated seed pods which change from pale green to red or copper in colour. Colutea arborescens, known as bladder senna—John Gerard cautioned, however, that they are not true senna, "though we have followed others in giving it to name Bastard Sena, which name is very unproper to it"—is indigenous to the Mediterranean; it has yellow flowers. It has a height and spread of up to 5 m. Other species include Colutea orientalis, with grey leaves and coppery flowers.
Өсіру және пайдалану
Colutea arborescens Ұлыбританияда кеңінен өсіріледі. Ол 1568 жылға дейін, әдетте дәрілік мақсаттар үшін әкелінген, бірақ қазір көбінесе әдемі тұқымдық қабықшалары үшін өсіріледі, олар кептірілген композицияларда қолданылады. Вирджинияда Томас Джефферсон оны өсірген және ол Леди Джин Скипвиттің өсімдіктер тізімінде кездеседі, бірақ АҚШ бақшаларында бұл өсімдік көбінесе қарапайым қызығушылық тудырады. Colutea arborescens ауыр немесе сазды топыраққа қарағанда кедей, құмды топырақта жақсы өседі. Ол Ұлыбританияда табиғи түрде таралып, теміржол жанындағы жақсы дренажға ие жерлерде бекініп қалды. Оны тұқымнан көбейту оңай. Ол көбінесе зиянкестерге төзімді, бірақ ылғалды ауа-райында бақша құрттары жапырақтарын жеу үшін өсімдікке өрмелеп шығады. Colutea × media (C. arborescens × C. orientalis) гибриді де мыс түсті гүлдері үшін өсіріледі. Colutea түрлері кейбір Lepidoptera түрлерінің дернәсілдерінің тамақтануына пайдаланылады, оның ішінде Coleophora colutella да бар. Синай және Негев бедуиндері аштық шағында Colutea istria тұқымын жейтін.