Жасыл қоңырбас – мал азырауы және биоәртүрлілікті арттыру мүмкіндігі
Onobrychis viciifolia
Онбрыхыс – мал шаруашылығында маңызды астық шөп. Нематодалармен күресуге табиғи құрал ретінде қайта жанданып келеді. Түрлері мен пайдасы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Onobrychis viciifolia, сондай-ақ O. sativa немесе жалпы сайнфоин деп аталады, 1950 жылға дейін қоңыржай аймақтарда маңызды жемдік бұршақтар болды. Жасыл революция кезінде оның орнына жоғары өнімді люцерна мен кондық түрлері келді. Ішек құрттарына қарсы қасиеттерінің арқасында, жалпы сайнфоин шағын малдың ішегіндегі нематодтардың паразиттік инфекциясын бақылау үшін дәрі-дәрмектерге табиғи балама болып табылады. Осы себепті O. viciifolia соңғы жылдары ғылыми зерттеулердің назарына қайта оралды.
Species of flowering plant in the bean family Fabaceae
Onobrychis viciifolia, also known as O. sativa or common sainfoin has been an important forage legume in temperate regions until the 1950s. During the Green Revolution it was replaced by high yielding alfalfa and clover species. Due to its anthelmintic properties, common sainfoin is a natural alternative to drugs to control nematode parasitism in the guts of small ruminants. This is the main reason why O. viciifolia returned to the scientific agenda in recent years.
Биологиялық, экологиялық және биохимиялық қасиеттері
Onobrychis туысына 54 түрлі түр кіреді, олардың ішінде O. viciifolia ең маңызды агрономиялық түр болып табылады. O. viciifolia-ның екі түрлі шаруашылық типі белгілі. Бір рет шабуға арналған типке кесуден кейін вегетативті өсу тән, оның тегі Еуропадан шыққан. Екінші, немесе екі рет шабуға арналған типте кесуден кейін генеративті өсу байқалады. Таяу Шығыста пайда болған екі рет шабуға арналған тип, бір рет шабуға арналған типтен ірі болады. Атмосферадан симбиотикалық азотты бекіту қабілеті жағынан қарапайым сайнфоин басқа бұршақ тұқымдастарға қарағанда арнайы емес. O. viciifolia тамырларын отарлауға ризобия тұқымдастарының салыстырмалы түрде кең спектрі қабілетті. Жалпы сайнфоин ашық тозаңданатын өсімдік, негізінен нектармен қоректенетін жәндіктермен тозаңданады. Сондықтан O. viciifolia агроэкожүйелерде биологиялық әртүрлілікті арттыруға мүмкіндік беретін перспективті дақыл болып табылады. Осы тозаңдану биологиясы селекциялық бағдарламаларда белгілі бір қиындықтарға алып келеді, нәтижесінде тіркелген сорттардың саны аз. Жалпы сайнфоин жапырақтарында конденсирленген таниннің жоғары деңгейі бар. Бұл көрсеткіш трифоль немесе люцернаға қарағанда бес есе жоғары болуы мүмкін. Әсіресе ешкі және қой шаруашылығында O. viciifolia-мен тамақтандыру синтетикалық препараттарға перспективті балама немесе толықтыру болып табылады. Жалпы сайнфоиннің қырауға және құрғақшылыққа төзімділігі люцерна немесе басқа трифоль түрлеріне қарағанда жоғары. Алайда, O. viciifolia басқа жемшөптік бұршақ тұқымдастарға қарағанда су батқыруға төзімсіз. Сондықтан, су өткізбейтін сазды топырақтардан аулақ болу керек. Сондай-ақ қышқыл топырақтар жалпы сайнфоинды өсіруге қолайлы емес. Тұқымдық дайындау және себу процедурасы дәнді дақылдарды өсіру сияқты бірдей тәсілмен және бірдей техникамен жүзеге асырылады. Көктем мен жаздың соңы аралығында арамшөпсіз тұқымдық төсекке бір шаршы метрге 800-ге жуық тұқым себу керек. Отырғызу жылында жалпы сайнфоинды жылына екі рет шабуға болады. Содан кейін өсу маусымында төрт рет шабуға болады. Ыдырау шығындарын азайту үшін сақтықпен шабу маңызды. Жалпы сайнфоинды малға сена, гранула немесе силос түрінде сақтауға және беруге болады.
The genus Onobrychis comprises 54 different species of which O. viciifolia is of greatest agronomic importance. Two different agricultural types of O. viciifolia are known. The single cut type is characterized by a vegetative regrowth after cutting and its origin is in Europe. A generative regrowth after cutting is typical for the second or the double cut type. Originated in the Middle East the double cut type grows larger than the single cut type. In terms of symbiotic nitrogen fixation from the atmosphere, common sainfoin is not as specific as other legumes. A relatively broad range of rhizobia genera is able to colonize the roots of O. viciifolia. The common sainfoin is an open pollinating plant, mainly pollinated by nectar feeding insects. Therefore, O. viciifolia is a promising crop to enhance biodiversity within agro ecosystems. This pollination biology leads to certain difficulties in breeding programs resulting in a low number of registered cultivars. The leaves of common sainfoin contain high levels of condensed tannins. This content can be more than five times higher than in clover species or alfalfa Especially in goat and sheep production systems feeding of O. viciifolia is a promising alternative or complement to synthetic drugs. Frost and drought tolerance of common sainfoin is higher than in other forage legumes such as alfalfa or different clover species. In contrast, O. viciifolia is much more intolerant to water logging than other forage legumes. Therefore, clayey soils with a bad drainage should be avoided. Also acidic soils are not appropriate for the cultivation of common sainfoin. Seedbed preparation and sowing procedure are done in a similar manner and with the same machinery as for cereal cultivation. Around 800 seeds per square meter should be sown on a weed free seedbed between spring and late summer. In the year of establishment common sainfoin can be cut twice a year. Afterwards up to four cuts per growing season are possible. Careful mowing is important to minimize disintegration losses. Common sainfoin can be stored and fed to animals in the form of hay, pellets or silage.