Кіріспе

Тарфая (طرفاية Ṭarfāya) – Марокконың Атлантика жағалауында, Марокконың батысындағы Кейп Джуби деңгейінде орналасқан жағалау қаласы. Ол ел астанасы Рабаттан оңтүстік-батысқа қарай шамамен 890 км, ал Канар аралдарының алыс шығысында Лаайун мен Лансароттен 100 км қашықтықта жатыр. Колониялық дәуірде Тарфая Вилла Бенс деп аталған испан колониясы болды. 1958 жылы Марокконың басқа аймақтары тәуелсіздік алғаннан кейін бір жыл өткен соң басталған Ифни соғысынан кейін ол Марокко құрамына қосылды. Тарфая – Тарфая провинциясының орталығы және ірі қаласы. 2014 жылғы халық санауы бойынша, қаланың халқы 8027 адамды құрайды. ХХ ғасырда негісталған қала Марокко тарихында маңызды символдық рөл атқарады, оның тарихы 1975 жылғы қарашада өткен Жасыл марш дәуірінен бастау алады. Тарфая аймағының тарихы шетелдік державалармен (испан, португал, британ және француз) қарым-қатынастармен тығыз байланысты, оның жағалауында бірнеше шабуылдар жасалған. Осы мәдени ықпалдың нәтижесінде қаланың тарихында ерекше мәдени өлшем қалыптасты. Белгілі француз жазушысы және авиаторы Антуан де Сент-Экзюпери (1900-1944) өзінің шедевр туындысы – «Кішкентай ханзаданы» жазу алдында Тарфаяда екі жыл (1927-1928) тұрды. Бұл кітап кейін 300-ден астам тілге аударылды. Ол әуе почтасы пилоты қызмет еткен кезеңде осы жерде станция басқарушысы болып жұмыс істеді. 2004 жылы Тарфаяда Антуан де Сент-Экзюпери мұражайы ашылды. Тарфаяда Африкадағы ең ірі жел электр стансасы – Тарфая жел электр стансасы және 1882 жылы шотланд саудагері және саяхатшысы Дональд Маккензи құрған Касамар (Порт Виктория деп те аталады) сияқты бірқатар экономикалық жобалар жүзеге асырылуда. Бұл Атлантика жағалауының құмды төбелермен сатылатын кеңістігі. Мароккодағы ең төменгі нүкте (теңіз деңгейінен 55 метр төмен) Тарфая провинциясында орналасқан – Себха Тах. Тарфая сонымен қатар ЮНЕСКО Әлемдік мұра тізіміне үміткер Хенифис Ұлттық паркіне ең жақын қала болып табылады. Бұл экологиялық аймақ жыл сайын жүздеген көшпенді құстарға пана болады. Паркте 211 түрге жататын 20 000-нан астам құстың көбейіп, ұя салып, тамақтанатыны белгілі.

Тарих

1882 жылы Тарфая британдықтар тарапынан басылып алынды, сол кезде олар Каса-дель-Мар деп аталатын сауда бекетін салған. Қазіргі таңда ғимарат толыққанды қирау күйінде. Сахара тайпалары Сұлтан Хасан І-нің араласуын сұрады, ол 1895 жылы Кейп-Джуби шарты арқылы британдықтардың шығуын келісімге келтірді. 1912 жылы Тарфая аумағы, сол кезде Кейп-Джуби деп аталған, Испан Сахараның құрамына кірді. Үлкен Кейп-Джуби аймағы 1958 жылы Ифни соғысының аясында Мароккомен біріктірілді. 2014 жылдың желтоқсанында Африкадағы ең ірі жел электр стансасы – Тарфая жел электр стансасы қолданысқа енгізілді.

Аэропошталь

Тарфаяның Aéropostale компаниясымен байланысы 1927 жылы басталды. Францияның Тулуза қаласындағы штаб-пәтері негізінде құрылған әуепошта тасымалдаушы компаниясын француз өнеркәсіпшісі Пьер Жорж Латекоэр құрды. Ол Францияны Африкадағы француз колонияларымен байланыстыратын әуе жолын көздеді. Латекоэр авиацияның коммерциялық көлік және адамдар арасындағы байланыс құралы ретіндегі болашағына берік сенді. Жақын орналасқан Кейп Джуби әуежайы Aéropostale үшін маңызды жанармай құю және тоқтау орны болды. 1927 жылы жазушы-ұшқыш Антуан де Сент-Экзюпери осы әуежайдың басқарушысы болып тағайындалды. Ол 18 ай бойы сол жерде тұрып, кейде тұтқынға алынған ұшқыштарды босату үшін бүлікші мори тайпаларымен келіссөздер жүргізді, бұл туралы ол өзінің "Оңтүстік Пошта" атты алғашқы романында жазған. 2004 жылдың 28 қыркүйегінде Aéropostale, Сент-Экзюпери және оның ұшқыштарының есіне арналған музей ашылды. Бұл бастаманы "Тарфаяның достары" қауымдастығы, әсіресе Тулуза қаласы және еуропалық Airbus ұшақ құрастыру компаниясы қолдады. Мұражайды әйгілі авиация журналисі Бернард Шабберт ашты, оның әкесі де Aéropostale тарихымен байланысты болған.

Әуе қызметі

Қала Тарфая әуежайын күтіп ұстайды, оның IATA коды TFY.

Климат

Тарфаяның климаты шөлді (BWh/BWk).