Кіріспе
Сингапур кабельдік жолы – Сингапурдағы гондола көлігі, Сингапур аралындағы Фабер тауынан (Фабер шыңы Сингапур) Кеппел порты арқылы Сентоса курорттық аралына әуе байланысын қамтамасыз етеді. 1974 жылдың 15 ақпанында ашылған бұл әуедегі арқан жол жүйесі, Барселонадағы Порт Велл әуе трамвайынан кейін әлемдегі екінші порты арқылы өтетін әуедегі жол болды (Порт Велл әуе трамвайы 1931 жылы ашылған). Дегенмен, бұл теңізден өтетін алғашқы әуе арқан жолы емес. Мысалы, 1964 жылы салынған Жапониядағы Авасима Кайдзё арқан жолы, қысқа бұғаздан аралға дейін өтеді. Бұл жүйе маңызды туристік орын болып табылады, себебі ол орталық бизнес ауданының панорамалық көрінісін ұсынады. 2020 жылы билет бағасы ересектер үшін 35 SGD, ал балалар үшін 25 SGD құрады.
The Singapore Cable Car is a gondola lift in Singapore, providing an aerial link from Mount Faber (Faber Peak Singapore) on Singapore Island to the resort island of Sentosa across the Keppel Harbour. Opened on 15 February 1974, it was the second aerial ropeway system in the world to span a harbour, after Port Vell Aerial Tramway in Barcelona, which opened already in 1931. However, it is not the first aerial ropeway system to span the sea. For instance, Awashima Kaijō Ropeway in Japan, built in 1964, goes over a short strait to an island. The system is a major tourist attraction, as it provides a panoramic view of the central business district. In 2020, a round trip ticket cost SGD35 for adults and SGD25 for children.
Тарих
Сингапур үкіметі 1968 жылы елдегі туризм жобаларының бас жоспарының бір бөлігі ретінде Фабер тауынан Сентосаға дейін кабельдік жол салу идеясын ойлап тапты. Төрт жылдан кейін, 1972 жылы 5,8 миллион долларлық жүйенің құрылысы басталды және ол 1974 жылдың 15 ақпанында сол кездегі вице-премьер-министр доктор Го Кэнг Суидің ресми ашылуымен пайдалануға берілді. Ашылған кезде жүйеде 43 кабина болды, олардың есіктерін кабина қызметкерлері қолмен ашып, жабатын. 1976 жылы кабиналардың саны 51-ге дейін артты. 1970 жылдардың соңында Американың танымал "Hawaii Five O" телешоуының эпизоды жүйеде түсірілді, ал 1970 жылдардың соңында кабельдік жолдарда әлемдегі алғашқы жаппай тойлар өтті. 1977 жылдың 27 наурызында үлкен ақау орын алды, куәгерлер қаңғып қалған кабельдік жолдан айқай естігендерін хабарлады. 1988 жылы жүйе 10 миллионшы жолаушысын қабылдады. 1989 жылы Сингапурда өткен "Miss World" байқауының қатысушылары, сондай-ақ 1990 жылы Оңтүстік-Шығыс Азия ойындарына келген спортшылар мен шенеуніктер осы жүйеден пайдаланды. 1994 жылы 11 миллионнан астам доллар жұмсалып, жүйенің кабиналары жаңаланды. Жаңа кабиналардың саны 80-ге жетті, бұл жүйенің сыйымдылығын екі бағытта сағатына 1400 жолаушыға дейін екі есеге арттырды. Жаңарту жұмыстары 25 күнге созылды, осы кезеңде жүйе жұмысын тоқтатты. Бір жылдан кейін, 1995 жылы, жүйе 20 миллионшы жолаушысын қарсы алды және екі жыл өткен соң, 1997 жылы 25 миллионшы келушісіне жетті. Сол жылы Маунт-Фабер және Сентоса станциялары да жаңартылды, ал Lego Сингапурға Сингапур кабельдік жолының дизайнында жасалған әлемдегі жалғыз толық өлшемді Lego кабинасын сыйға берді. 1999 жылдың қараша айында Сингапур кабельдік жол жүйесі әрқайсысы 30 000 доллар тұратын шыны түбі бар кабиналарды қосып, тағы бір әлемдік рекорд жасады. 2000 жылдың желтоқсанында тағы 6 осындай кабина қосылды, нәтижесінде жүйеде бүгінде барлығы 81 кабина бар. 2004 жылдың 16 наурызынан бастап бір апта бойы 30 жылдығын тойлау аясында жүйе "Аспаннан аман қалу" сынағын өткізді, онда Азияның түкпір-түкпірінен келген 34 екі адамнан тұратын команда (екі команда соңғы сәтте бас тартты) 24 сағат бойы кабельдік жолда ең ұзақ уақытқа шыдауға тырысты. 2009 жылдың 14 қыркүйегінде бүкіл жүйенің 36 миллион долларлық модернизациясы, заманауи монокабельді ажыратылатын гондола ретінде басталды және 2010 жылдың 21 шілдесінде қайта ашылды. Барлық кабиналар металлдан жасалған қара түсті машиналарға хромдалған әрлеумен (қазіргі дизайн) жаңартылды. 67 үлкен кабина бар, соның ішінде әлемдегі алғашқы 7* VIP шыны түбі бар кабинасы да бар. Екі кабель де үлкен кабиналарды орнату үшін 30 метрге көтеріліп, теңіз деңгейінен 120 метр биіктікке жетті. Бір кабинадағы орын саны да алтыдан сегізге дейін артты. Сондай-ақ, жаңа иілмелі орындықтар мен жаңа музыка жүйесі қосылды. 2015 жылдың 14 шілдесінде арал ішіндегі кабельдік жол – Сентоса желісі ашылды, оның ұзындығы 890 метр, ал ескі желі енді Маунт-Фабер желісі деп аталады. Екі желі де физикалық тұрғыда байланыспаған, сондықтан барлық келушілер Сентосаның бастапқы станциясынан Имбиа Лук аут станциясына дейін 3-5 минут жүріп өтуі керек. Жаңа желі Силосо Пойнтты Мерлион станциясымен байланыстырады, ал Мерлион станциясы Сентоса экспресімен де байланыс ұсынады. Жаңа 78 миллион долларлық желіде 51 сегіз орындық кабина бар және ол бір бағытта сағатына шамамен 2200 адамды тасымалдай алады. 2023 жылдың 1 мамыры мен 30 қыркүйегі аралығында, 50 жылдығына орай, жүйенің операторлары (Mount Faber Leisure Group) The Pokémon Company компаниясымен бірлесіп, Mount Faber Line кабиналарын Poké Ball дизайнымен қайта безендірді, ал интерьерде де Pokémon суреттері болды. 2024 жылдың 20 наурызында 50 жылдығын мерекелеу аясында жеті жаңа хромдалған шар тәрізді SkyOrb шыны түбі бар кабиналар Mount Faber Line паркіне қосылды.
Оқиғалар
1983 жылы 29 қаңтарда сағат 18:00-де Сингапур канат жолы жүйесінде ауыр оқиға болды, онда Панамада тіркелген «Eniwetok» мұнай платформасы әуе арқан жолының астынан өтіп, Jardine Steps станциясы мен Sentosa станциясы арасындағы су жолынан өтетін кабельге соқты. Нәтижесінде екі кабина теңізге құлап, жеті адам қаза тапты. Мұнай платформасы Кеппел-Уорфтан сүйретіліп әкетіліп жатқанда кабельге ілігіп, оны жыртып жіберді. Сондай-ақ, Фабер тауы мен Сентоса арасындағы төрт кабинада 13 адам тұтқындалып қалды. Бұл 1974 жылдың ақпан айында ашылған канат жолы жүйесінде болған алғашқы өлім-жәбір оқиғасы болды. Бұл апат жүйенің толық жабылуына шамамен жеті айға себепкер болды. 2010 жылы 20 жолаушы найзағайдың салдарынан датчиктер іске қосылып, канат вагондары кенеттен тоқтағандықтан 15 минутқа кабиналарында қамалып қалды. 2014 жылы Сентосада арал ішіндегі жаңа канат жолы салынып жатқанда бос кабина жолдан шығып, құлап кетті. Ешкім зардап шекпеді, бірақ басқа бір канат жолындағы қызметкер бірнеше сағатқа тұтқындалды. 2022 жылдың 27 шілдесінде жүйелік қатеге байланысты 18 адам Сентоса мен Маунт-Фабер арасындағы канат жолында қалып қойды.
Жүйе
Сингапур канат жолы жүйесі екі тәуелсіз желіден тұрады: Маунт Фабер желісі, Сингапурдың бас аралы мен Сентоса аралындағы Маунт Фабер және Сентоса станциялары арасында қызмет көрсетеді; және Сентоса желісі, Сентоса аралындағы Силосо Пойнт пен Мерлион станциялары арасында қызмет көрсетеді. Бұған қоса, кабельдік жолдың үстіндегі телефон сымына 27 қызыл бағыт белгілері орнатылған.