Кіріспе

Сұйық көлемнің ағылшын бірлігі

Тун (, tunellus, ) – ағылшын тіліндегі сұйық көлемнің бірлігі (салмақ емес), шарап, май немесе бал өлшеуге қолданылады. Әдетте үлкен ыдыс немесе резервуар, көбінесе 252 шарап галлоны сыйымдылықта болады, бірақ кейде басқа өлшемдер де (мысалы, 256, 240 және 208 галлон) қолданылған. Бұл 64 жүгері галлонынан тұратын квартаның атына негіз болды. 15 ғасырға дейін тонна 252 шарап галлонына дейін азайтылды, осылайша оны басқа кіші бүтін сандарға, соның ішінде жетіге бөлуге болады. 1507 жылғы бір ерте заманағы ағылшын тіліндегі мысалда тонна 240 галлон деп анықталған. 1706 жылы 231 куб дюймдық «Королева Анна» шарап галлоны қабылдағанда, тонна диаметрі мен биіктігі 42 дюйм болатын цилиндрдің көлеміне жуық болды. Бұл АҚШ-тың стандартты сұйық галлоны және тоннасы ретінде қабылданды. 1824 жылы империялық жүйе енгізілгенде, тонна Ұлыбританияда және колонияларда 210 империялық галлонға қайта анықталды. Империялық тонна кіші бүтін сандарға тең бөлінеді. Тоннаның нақты мөлшері де көп өзгерген жоқ. Стандартты тонналар кеме сыйымдылығын өлшеу үшін пайдаланылды. өлшемді тонна, бут, пуншеон, хогсхед, тиерс, баррель, рундлет салыстыру тонна бут пуншеон хогсхед тиерс баррель рундлет 123468141/211 1/223471/32/311 1/322 2/34 2/31/41/23/411 1/223 1/21/61/31/22/311 1/32 1/31/81/43/81/23/411 3/41/141/73/142/73/74/71 тарихи литрлер 950–960475–480316–320237–240158–160118–120 68–69 империялық анықтамалар галлон литрлер 210 954.6789 105477.33945 70318.2263 52 1/2 238.669725 35159.11315 26 1/4 119.3348625 1568.19135 АҚШ анықтамалары галлон литрлер 252 953.923769568126476.96188478484317.97458985663238.48094239242158.98729492831 1/2 118.29411825 1868.137412112

Анықтамалар

АҚШ салттық жүйесінде тон (символ: US tu) 252 АҚШ сұйық галлонына (шамамен) тең деп анықталады. Империялық жүйеде тон 210 империялық галлонға (шамамен) тең деп анықталады.

Қайта құрулар

Императорлық және АҚШ тонналары төмендегідей кішірек бірліктерге бөлінді. 1 тонна ≡ 2 түтік немесе құбыр ≡ 3 панчондар немесе терциандар ≡ 4 шарап шұңғылдары ≡ 6 қабаттар ≡ 8 шарап бөшкесі ≡ 14 дөңгелектер. Императорлық тоннаның конверсиясы келесідей: 1 императорлық тонна ≡ 210 императорлық галлон ≡ императорлық пинттер ≡ 954.6789 литр ≡ 0.9546789 текше метр ≈ куб дюйм ≈ куб фут ≈ АҚШ сұйық галлоны ≈ АҚШ сұйық пинттері. АҚШ тоннасының конверсиясы келесідей: 1 АҚШ тоннасы ≡ 252 АҚШ сұйық галлоны ≡ АҚШ сұйық пинттері ≡ 953.9237769568 литр ≡ 0.953923769568 текше метр ≡ 58212 куб дюйм ≡ 33.6875 куб фут ≈ императорлық галлон ≈ императорлық пинттер.