Кіріспе
Джозеф Дж. Роммның 2004 жылғы кітабы «Сутегі туралы шу: Климатты сақтау үшін күрес – фактілер мен қиялдар» – Джозеф Дж. Роммның 2004 жылы Island Press баспасында жарық көрген, ал 2005 жылы жаңартылған кітабы. Кітап неміс тіліне «Der Wasserstoff Boom» деп аударылған. Ромм таза энергия, жаңа буын көліктер, энергия қауіпсіздігі және парниктік газдарды азайту жөніндегі сарапшы. 200-ден астам басылым, оның ішінде «Scientific American», «Forbes» журналы және «The New York Times» газеті осы кітапқа сілтеме жасады. «Library Journal» журналы кітапты 2004 жылғы ғылым және технология саласындағы ең үздік кітаптардың бірі деп атады. Кітаптың негізгі идеясы – сутегі көліктік мақсаттарда экономикалық тұрғыдан тиімді емес, сонымен қатар сутегін өндіру және тасымалдау кезінде бөлінетін парниктік газдар, контейнердің көлемі мен салмағына шаққандағы төмен энергия сыйымдылығы, отын жасушаларының құны және жанармай құю инфрақұрылымының құны себепті жаһандық жылуды азайтуға да көмектеспейді. Автор 2030 жылға дейін сутегімен жүретін көліктерді енгізуге жасалатын күш-жігер көмірқышқыл газы сияқты жылуды ұстап тұратын парниктік газдардың шығарындыларын азайтуға бағытталған барлық күш-жігерді тежеп тастайды деп санайды.
The Hype About Hydrogen: Fact and Fiction in the Race to Save the Climate is a book by Joseph J. Romm, published in 2004 by Island Press and updated in 2005. The book has been translated into German as Der Wasserstoff Boom. Romm is an expert on clean energy, advanced vehicles, energy security, and greenhouse gas mitigation. Over 200 publications, including Scientific American, Forbes magazine and The New York Times, have cited this book. The book was named one of the best science and technology books of 2004 by Library Journal. The thrust of the book is that hydrogen is not economically feasible to use for transportation, nor will its use reduce global warming, because of the greenhouse gases generated during production and transportation of hydrogen, the low energy content per volume and weight of the container, the cost of the fuel cells, and the cost of the infrastructure for refueling. The author argues that a major effort to introduce hydrogen cars before 2030 would actually undermine efforts to reduce emissions of heat trapping greenhouse gases such as carbon dioxide.
Кітаптың сипаттамасы
Сутегі туралы шу – ғаламдық жылыну мен АҚШ-тың шетелдік отын импортына тәуелділігін осы проблемаларға ұсынылған гипотетикалық сутегі экономикасымен шешуге болмайды, сондай-ақ "мемлекеттік саясат пен бизнес инвестициялары сутегімен жүретін көліктердің жақын немесе орта мерзімде маңызды коммерциялық табысқа жетеді деген сенімге негізделмеуі керек" деп мәлімдейді. Кітап отын жасушаларының қалай жұмыс істейтінін түсіндіреді және олардың әртүрлі түрлерін салыстырады. Содан кейін отын жасушаларын көліктен басқа салаларда сатудағы қиындықтарды қарастырады және оның көліктен гөрі оңайырақ және ертерек іске асырылуы мүмкін екенін айтады. Одан әрі сутегінің тарихы мен оны өндіру әдістері сипатталады. Кітапта сутегі өндірудің ең көп таралған және тиімді әдісі – булы метанды реформалау қарастырылады, ол табиғи газды сумен реакцияға түсіру арқылы жүзеге асырылады және көп мөлшерде СО2 (парниктік газ) шығарады. 2019 жылға дейін сутегінің 98% осы әдіспен немесе одан да көп парниктік газ шығаратын әдістермен (мысалы, көмірді газдандыру) өндірілді, бұл Romm электролиз сияқты балама әдістердің тиімсіздігіне байланысты деп есептейді. АҚШ-та сутегімен отынмен жабдықтау инфрақұрылымының құны жарты триллион АҚШ долларына бағаланады, ал кітап жанармай құю станцияларында пайдалану үшін сутегіні сұйыту және қысуға қажетті қосымша энергия және қоршаған ортаға тигізетін шығындарды сипаттайды. Кітапта отын жасушаларымен және сутегімен жұмыс істейтін ішкі жану қозғалтқыштары бар көліктердің болашақтағы құнының өзгеруі, сондай-ақ оларды қабылдаудың мүмкін болатын стратегиялары талқыланады. Содан кейін парниктік эффект мәселесі қарастырылып, сутегінің парниктік газ шығарындыларын азайтуға көмектеспеуінің төрт себебі ұсынылады: Ішкі жану қозғалтқыштарының тиімділігі үздіксіз жақсарып келеді. Сутегі көбінесе қазба отынын жағу арқылы өндіріледі, сондықтан ол отын айналымының бөлігі ретінде СО2 және басқа парниктік газдарды бөліп шығарады. Отын жасушалары бәсекелес технологияларға қарағанда әлдеқайда қымбат болуы мүмкін. Сутегі өндіруге қолданылатын отын электр станцияларының ең тиімсіздерін алмастырса, парниктік газ шығарындыларын одан да көп азайтуға болады. Кітап Исландия мен Калифорниядағы пилоттық жобаларды сипаттайды. Қорытындысында кітап сутегінің көлік құралы үшін отын ретінде кеңінен қолданылуына көп уақыт қажет екенін және жаһандық жылынумен күресудің басқа стратегияларын, соның ішінде энергияны сақтау тәсілдерін сипаттайды.
Internal combustion engines continue to improve in efficiency. Since hydrogen is likely to be made from combustion of fossil fuels, it produces CO2 and other greenhouse gases as part of the fuel cycle. Fuel cells are likely to be much more expensive than competing technologies. Fuels used to make hydrogen could achieve larger reductions in greenhouse gas emissions if used to replace the least efficient of the electric power plants. The book then describes pilot projects in Iceland and California. In its conclusion, the book states that hydrogen will not be widely available as a transportation fuel for a long time, and describes other strategies, including energy conservation techniques, to combat global warming.
Сыни қабылдау
"Гидроген туралы шу" кітабы Library Journal журналымен 2004 жылғы ең үздік ғылым және технология кітаптарының бірі деп аталды. Экологиялық қоғамдастықтың "ТерраГрин" бюлетені Роммның "жақын болашақтағы автомобиль – гибридтік көлік" деген пікірімен келіседі және Тойотаның озық технологиялар тобының кітапты жақсы қабылдағанын көрсетеді. San Diego Union Tribune газетінің 2004 жылғы шолуында Роммның "ашық логикасы" Ұлттық ғылым академиясы жариялаған беделді зерттеуге ұқсас қорытындыларға жететіні айтылды. Кітапты қарастырған UC Davis-тің үш ғалымы оның негізгі қағидаларымен келісті, бірақ Ромм дереккөздерді таңдап пайдаланғанын, мысалы, ең жоғары бағаланған шығындарды келтіріп, жаңа буын бензиндік көліктердің тиімділігін тым жоғары бағалап, және пікірталас тудырған, рецензияланбаған зерттеулерге басымдық бергенін мәлімдеді. Ромм және профессор Эндрю А. Франк "Гибридтік көліктерге қызығушылық артып келеді" деген мақаланы 2006 жылғы Scientific American журналының сәуір айындағы санында жариялады, онда олар электр желісіне қосыла алатын гибридтік көліктердің (Plug-in гибридтік электрлік көліктер) сутектік жанармашталғыш көліктерге қарағанда автомобиль өнеркәсібінде стандартқа айналатынын дәлелдеді.