Кіріспе

Борыштарды сот арқылы өндіріп алу

Атқару ордері - Англия мен Уэльстегі (тек) округтік соттарда қолданылатын атқару туралы жарлықтың бір түрі. Бұл сот шешімдерін орындаудың бір жолы болып табылады және округтік сот орындаушысына сотқа қарызкордың (әрі қарай – қарызкор) мекенжайына барып, сату үшін мүлікті алып қоюға құқық береді. Шотландиядағы ең жақын нұсқасы – борыш немесе басқа да төленбеген соманы өндіріп алуды талап ететін талапкердің (кредитор) пайдасына шотландтық сот шерифінің (Шотландия заң бойынша үкім) арқылы жүзеге асырылатын төлем талабы болып табылады.

Процедура

Сот шешімін орындау ордерін беру туралы өтінішті сот шешімін орындау ордерін беруші (бұдан әрі – кредитор) сот шешімі тіркелгеннен кейін кез келген уақытта бере алады. Өтініш сот шешімінің белгіленбеген сомасына дейін, сондай-ақ ордерді алу шығындарына қоса берілуі мүмкін. County Court-та 50 фунт стерлингтен (егер борышкер Шотландияда болса 600 фунт стерлингтен) 5000 фунт стерлингке дейінгі борышты өндіріп алу үшін атқару ордері шығарылуы мүмкін. Егер талап етілген сома 600 фунт стерлингтен асса, онда бақылау ордерін пайдалану арқылы Жоғары сотта орындауға болады. Ордердің құны өтініш сомасы, сот төлемақысы және кредитордың шығындары (болған жағдайда) есебінен есептеледі. Ордер тек 5000 фунт стерлинг немесе одан аз сомадағы сот қарызы бойынша ғана сұралуы мүмкін болғандықтан, заңды сыйақы өндірілмейді. Ордерді берумен бірге сот істі борышкердің жергілікті сотына жібереді және борышкерге ордер туралы хабарлама жібереді. Қазіргі таңда борышкерге ордер сомасын төлеу үшін жеті күн беріледі; егер жауапкер осы мерзімде төлесе, ордер күшін жояды және ақша сот арқылы кредиторға жіберіледі. Егер жауапкер төлемесе, сот орындаушысы, әдетте он бес жұмыс күні ішінде жауапкердің мекенжайына барып, төменде көрсетілген шектеулерге сәйкес, қалған қарызды өтеу үшін аукционға сатуға болатын мүлікті анықтауға тырысады. Мұндай мүлік әдетте алып қойылып, сақталады, сақтау шығындары белгіленбеген сомаға қосылады. Мүлік әдетте резервтік бағасыз аукционға шығарылады, ал түскен сома (аукционшы төлемақысы шегерілгеннен кейін) кредиторға төленеді. Егер белгіленбеген сома әлі де болса, сот орындаушысы тағы да келіп, қосымша мүлікті немесе активтерді алып қоюы мүмкін. Мүлікті алып кетудің орнына сот орындаушысы борышкерден төлем қабылдай алады немесе борышкерге ақша жинау үшін кейінірек қайта оралуға келісе алады. Егер борышкер кейін төлеуге келіссе, сот орындаушысы төлем кепілі ретінде мүлікті уақытша иеленуге алады.

Кіру құқығы

Ордер сот орындаушысына мүлiктiң түріне және сот орындаушысы бұрын борышкерге сәтті барып келген-келмегеніне қарай, кіруге шектеулі құқықтар береді.

Тұрғын үй мүлкі

Сот орындаушысы жоғары соттың мәжбүрлеп кіруге құқық беретін қаулысы болмаса, тек бейбіт жолмен ғана кіре алады. Мәжбүрлеп кірген кезде олармен бірге құлыпшы және полиция қызметкері болуы міндетті, ал сот орындаушысының өзі мәжбүрлеп кіруге құқығы жоқ. Құлыпшы құлыпталған есікті бұзуға құқылы, ал егер борышкер кіруге кедергі келтірсе, полиция қызметкері оны алып тастауға немесе сот орындаушысы оны алып тастау үшін орынды күш қолдануға құқылы. Бейбіт кіру – борышкерді ашық есіктен итеруге, ашық терезеден кіруге (бұрынғы заң рұқсат еткенімен), қоршауларды немесе құлыпталған қақпаларды асып өтуге болмайтындығын білдіреді. Сот орындаушысы тек құлыпталмаған есіктен немесе құлыпталмаған қақпадан ғана кіре алады. Жерге (мысалы, баққа) кіру сот орындаушысына мүлікті мәжбүрлеп кіруге рұқсат бермейді. Сот орындаушысы мүлікке кіру үшін рұқсат алуға міндетті емес. Егер сот орындаушысы бұрын кірген болса және төлемді немесе сатуға арналған заттарды алу үшін қайта келсе, ол тұрғын үйге кіруге құқылы, тіпті егер тұрғындары кіргізбесе де. Мұндай жағдайда сот орындаушысы мәжбүрлеп кіруге құқылы.

Кәсіптік үй-жайлар

Егер үй-жайға тұруға арналған бөлек орын болмаса және сот орындаушысының борышкердің мүлкі ішінде бар деген сенімді себебі болса, ол бизнес үй-жайларына күшпен кіруге құқылы.

Әрекетті тоқтату

Сотталушы ордерді тоқтата тұру туралы өтініш бере алады; бұл өтініште себептер көрсетілуі керек, мысалы, бөліп-бөліп төлеу туралы ұсыныс, және әдетте белгілі бір мөлшерде төлем жасау талап етіледі. Сот кредиторды өтінішпен таныстырады және одан ордерді тоқтата тұруға келісімі бар-жоғын сұрайды, егер келіспесе, себебін және ұсыныс болған жағдайда, қандай шарттарды қабылдайтынын хабарлауын талап етеді. Егер ордерді тоқтата тұруға қарсылық білдірілсе, сот өтінішті тыңдауға белгілейді. Сот ордерді тоқтата тұру қажеттігіне және тоқтату шарттарына қатысты шешім қабылдайды. Сот тараптар ұсынған төлем шарттарымен міндетті түрде байланысты емес.

Әрекеттің қолданылу мерзімі

Уоррант берілген күннен бастап бір жылға дейін жарамды. Кейбір жағдайларда, уорранттың мерзімін бір жылдан артыққа ұзарту үшін төлем жасауға болады, бірақ кредитор сотқа мұндай ұзартуға жеткілікті негіздерді ұсынуы керек, және ерекше жағдайлар болмаса, уорранттың мерзімі біткенге дейін өтініш беру қажет.