Кіріспе

2006 жылы АҚШ-тың Халықаралық ғарыш станциясына (ХҒС) адамдармен жасалған ғарышқа ұшуы.

STS-116 – «Дискавери» ғарыш шаттлымен орындалған ХҒС-қа бағытталған ғарыш миссиясы. «Дискавери» 2006 жылдың 9 желтоқсанында 20:47:35 EST уақытында ұшырылды. 7 желтоқсандағы алдыңғы ұшыру әрекеті бұлтты ауа райына байланысты тоқтатылды. Бұл 2002 жылдың қарашасындағы STS-113 миссиясынан бергі алғашқы түнгі ұшыру болды. ХҒС бағдарламасы бұл миссияны ISS 12A.1 деп те атайды. Миссияның басты мақсаттары – Халықаралық ғарыш станциясының P5 трасс сегментін жеткізіп, орнату, станцияның қуат жүйесін жаңарту және ХҒС-14 экспедициясының экипажын алмастыру. Шаттл 2006 жылдың 22 желтоқсанында 17:32 EST уақытында Кеннеди ғарыш орталығына қолайсыз ауа райы салдарынан кестеден 98 минутқа кешігіп қонды. Бұл миссия Швеция үшін ерекше маңызды болды, себебі ол скандинавиялық астронавттың (Кристер Фуглесанг) тұңғыш ғарышқа ұшуы еді. STS-116 – НАСА оны Ares I ұшыруларына бейімдегеннен кейін 39B ұшыру алақанынан соңғы жоспарланған ғарыш шаттлының ұшырылуы болды. STS-400 Launch on Need миссиясы үшін резерв ретінде 39B алақаны шаттл ғана пайдаланылды, егер STS-125 миссиясының шаттлы зақымданса, Хаббл ғарыш телескопына қызмет көрсетудің соңғы миссиясының экипажын құтқару үшін. STS-116 аяқталғаннан кейін «Дискавери» техникалық қызмет көрсету кезеңіне кірді. Оның келесі миссиясы – 2007 жылдың 23 қазанында басталатын STS-120 миссиясы.

Экипаж жазбалары

Бастапқыда бұл миссия 8-ші экспедиция экипажын ХҒС-қа жеткізу үшін жоспарланған. Бастапқы экипаж құрамы:

Миссияның басты оқиғалары

STS 116 миссиясы Халықаралық ғарыш станциясының үшінші порттық болаттан жасалған сегментін, P5 конструкциясын жеткізіп, орнатты. STS 116 миссиясы Станцияға экспедиция 14 экипаж мүшесі Сунита Уильямсты (кейіннен әйел астронавт үшін ғарыштағы ең ұзақ уақыт рекордын орнатты) әкелді және Еуропалық ғарыш агенттігінің экспедиция 14 экипаж мүшесі Томас Райтерді (STS 121 арқылы ұшырылған) Станциядан қайтарды. Кристер Фуглесанг Швецияның алғашқы ғарышкері атанды. Оның ұшуы – екі ЕКА астронавтының бірдей ғарышқа ұшуының сирек оқиғасы болды. ISS-ке жіберілген үш SPHERES сынақ құрылғысының үшіншісі осы миссияда жеткізілді. 2006 жылдың қыркүйек айында STS 115 миссиясымен орнатылған P3/P4 күн батареясын қосу үшін ғарышкерлер Халықаралық ғарыш станциясының электр жүйесін толық қайта жаңартуды аяқтады. STS 118 миссиясымен басталатын Станциялық шаттлдың электр беру жүйесін (SSPTS) іске қосуға мүмкіндік беру үшін ISS Pressurized Mating Adapter 2 (PMA2) құрылғысына қосымша жаңартулар енгізілді. STS 97 миссиясымен орнатылған P6 күн батареясының жартысы, STS 115 миссиясымен орнатылған P4 жаңа массивінің күнге қарай айналуы және оны бақылауы үшін орын босату мақсатында жиналды. STS 116 миссиясы 39B алаңынан ұшырылған соңғы STS миссиясы болды. Алаң кейіннен алдағы Ares I ұшыруларына дайындалды. Бұл экипажында екі афроамерикалық болған алғашқы миссия еді.

Миссия туралы жазбалар

STS-116 миссиясының басты мақсаттарының бірі – ХҒС-14 экспедициясының экипаж мүшелерін алмастыру болғандықтан, STS-116 экипажы ұшу барысында өзгерді. ХҒС ұшу инженері Сунита "Суньи" Уильямс миссияның бастапқы кезеңінде STS-116 экипажының құрамында болды. Одан кейін ол ХҒС-14 экспедициясының экипажындағы ұшу инженері Томас Райтерді алмастырды, ал Райтер Жерге қайту үшін STS-116 экипажына қосылды.