Кіріспе

"Рейчел, Рейчел" – Пол Ньюманның 1968 жылы түсірген американдық драмалық фильмі. Фильмді Пол Ньюман өндірді және режиссерлік етті, ал басты рөлді оның әйелі Джоанн Вудворд сомдады. Эстель Парсонс пен Джеймс Олсон да фильмде ойнады. Сценарийі Стюарт Стерн канадалық автор Маргарет Лоренстің 1966 жылғы "Құдайдың әзілі" романы негізінде жазылған. Фильмде Коннектикут штатының шағын қаласындағы мектеп мұғалімінің 30-ға жуық жасындағы сексуалдық оянуы мен тәуелсіздігі туралы айтылады. Фильм төрт "Оскар" сыйлығына ұсынылды ("Ең үздік фильм", "Ең үздік бейімделген сценарий", Вудвордқа "Ең үздік әйел актер" және Парсонсқа "Ең үздік әйел қосалқы актер") және екі "Алтын глобус" сыйлығын жеңіп алды: "Ең үздік режиссер" және "Ең үздік әйел актер" (драма).

Сюжет

Рейчел Камерон - ұялшақ, 35 жастағы, тұрмысқа шықпаған мұғалім. Ол Коннектикут штатының шағын қалашығында әкесі ие болған жерлеу үйінің үстіндегі пәтерде жесір анасымен бірге тұрады. Мектеп жазғы демалысқа шығады, Рейчел де анасымен бірге үйде әдеттегідей жайғы демалыс күндерін күтеді. Бірге оқытатын салтбасты және ең жақын досы Калла Макки Рейчелді қайта жандану кездесуіне қатысуға көндіреді, онда қонақ уағыздаушы Рейчелді Исаның сүйіспеншілігіне деген қажеттілігін білдіруге шақырады. Рахиланың бұл оқиғадан көңілі толқып, ол осыншама көп сезімдерін білдіреді, тіпті ұялады. Калла Рейчелді жұбатуға тырысады және кенеттен оны құмарлықпен сүйеді. Рейчел шоққа ұшырап, үйіне қашады, содан кейін Калладан аулақ жүре бастайды. Ник Казлик, Рейчелдің орта мектептегі сыныптасы, қазір Бронкстағы қала ортасындағы мектепте сабақ береді, қысқа сапарға келеді. Фильмде Никтің алғашқы пайда болуы Рейчелдің балалық шағына оралған кезде, ол мен Рейчел оның өлі егіз інісі Рейчелдің әкесі жерлеу үйіне себетте әкелінгеннен кейін сөйлескен кезде. Көп жылдан кейін ересек Рейчелді алғаш көрген кезде Ник Рейчелдің қарсылық білдіретін қарапайым өтпе жасайды, бірақ Калламен болған оқиғадан кейін ол оның обайына беріліп, алғашқы жыныстық тәжірибесін алады. Махаббатты құмарлықпен шатастырып, ол Никпен болашақты жоспарлай бастайды, ол оған Рашельдің ұлы деп ойлаған өзіне ұқсас жас жігіттің суретін көрсетіп, оны жұмсақ түрде қабылдамауға тырысады. Кейіннен Рейчел Никтің анасына телефон арқылы оның ешқашан үйленбегенін біледі. Фотосуреттегі бала дәл Никке ұқсаған, ол Никтің егіз інісі болса керек, ол өлгеннен кейін қайғысын жасы үлкенге дейін көтереді, мүмкін оны жақын қарым-қатынас жасаудан сақтаған шығар. Рахила жүкті екеніне сеніп, қаладан кетіп, баланы тәрбиелеуді жоспарлайды. Калланың көмегімен ол Орегоннан мұғалімдік жұмыс табады, бірақ жаз аяқталмас бұрын, ол өзінің жүкті емес екенін және оның симптомдары игілі кистаның нәтижесі екенін біледі. Операциядан кейін Рэйчел анасына Орегонға көшетінін (онда оның әпкесі күйеуі мен балаларымен тұрады) және егер ол қаласа, анасы онымен бірге бола алатынын айтады. Анасы онымен бірге жүруге келіседі. Рейчел болашаққа үмітпен қарайды, ол өзінің таңдау жасайтындығын, жыныстық ләззат бере алатынын және оны алуға болатынын, өмірді күтіп отырудың орнына, оны белсенді түрде қабылдауға болатындығын біледі. Автобуста жүргенде ол жағажайда кішкентай баланың қолын ұстап жүргенін елестетеді.

Өндіріс

Фильм Пол Ньюменнің режиссерлік дебютін таңбалады. Ол 1967 жылдың тамызында Коннектикут штатының Бетел, Дэнбери, Джорджтаун және Рединг сияқты әртүрлі аймақтарында түсірілді. Ньюман мен Вудвардтың қызы Нелл Поттс флэшбек сахналарында Рейчелдің бала кезін сомдайды.

Қабылдау

Қазіргі заманғы «Нью-Йорк Таймс» газетінің шолуында сыншы Рената Адлер «Рейчел, Рейчел» фильмін «ұзақ уақыттан бері жазылған ең жақсы, ең маңызды актерлік жұмысы бар американдық фильм» деп атап, «Режиссура көбінесе сезімтал және сыпайы, бірақ кейде фильм сезімталдыққа немесе тіпті мақтанға толы болып кетеді. Рейчелдің көзқарасымен осы қаладағы өмірдің сапасын беру мүмкін емес, себебі мелодрама мен жасандылыққа ұшырап, пропорцияны жоғалтуға болады. Адал бейнеленген ұсақ-түйек трагедиялар аздап ұятты. Егер бұл дәуір иронияға төзімді болса, онда фильм американдық киноның Бальзагындай толыққанды жұмыс істеуі мүмкін еді» деп жазды. «Time» журналы: «Стьюарт Стерн жиі романға тым жақын келеді, бейімделуі керек жерлерде көшіріп алады. Рейчел көруге тиіс монологтармен ауырлатылған. Кемшіліктеріне қарамастан, «Рейчел, Рейчел» фильмнің күшті жақтарына ие. Фильмнің классикалық деңгейге жетуіне Джоан Вудвордтың шеберлігі көмектеседі. Оның өнерінде ең ұсақ деталь да маңызды. Ол әлемді қоршалып алған жануардың шаршаған көздерімен қарайды. Оның әдемі әрі тартымды қимылы – уақыт, диета және сәнмен күрестің белгісі. Оның дауысы әлсіз күшпен дірілдейді, студентке бұйрық бере алады, бірақ анасының қалауына қарсы тұра алмайды. Есептеу бойынша, бұл оның ең жақсы рөлі». «Variety» басылымы «Рейчел, Рейчел» фильмін «ерекше фильм» деп сипаттап, «өте баяу дамиды» деді және «Диалог өте аз, бірақ олардың көпшілігі өте жақсы. Бірақ бұл артықшылық фильмнің визуалды сипатын кемшілікке айналдырады, уақыт өте келе ол артық, жасанды және шаршататын болып көрінеді. Режиссура нашар. Егер Вудворд болмаса, фильм толыққанды сәтсіздікке ұшырар еді». Rotten Tomatoes сайтындағы шолуларға сәйкес, 12 сыншының 92%-ы фильмге оң баға берген, ал орташа бағасы 10-нан 7,1. Metacritic сайтында фильмге 9 шолу бойынша 100-ден 74 бал берілген, бұл «жалпы алғанда оң пікірлер» дегенді білдіреді.

Үй медиасы

Warner Home Video фильмді Region 1 DVD форматында 2009 жылдың 17 ақпанында жарыққа шығарды.