Кіріспе

Айрис Мердоктың романы. «Кітап және бауырластық» – Айрис Мердоктың 23-ші романы, алғаш рет 1987 жылы жарық көрді. Кейбір сыншылар оны оның ең жақсы романдарының бірі деп санайды. Роман 1980-ші жылдардағы Англиядағы Оксфорд университетінің түлектерінің тобының тарихын баяндайды. Аталмыш кітап – топ мүшесі жазуға тиіс марксизм туралы теориялық еңбек. Университетті бітіргеннен кейін достар осы кітапты жазуды «бауырластық» деп атап, қаржыландыруға келісіп білді, бірақ ешқандай жазбаша жұмыс көрінбей, стипендия төленуін жалғастыра бергендіктен алаңдаушылықтары арта түсті.

Сюжет

Дэвид Краймонд, кітап жазуға міндеттелген, достарының еске алу кешінде қайта пайда болады. Оның күтпеген оралуы топты жағдайды түзеу үшін түсініктеме талап етуге итермелейді. Олар өздерінің бұрынғы марксистік нанымдарынан қаншалықты алыс кеткендерін және философиялық бағдарының жоғалғанын көреді. Краймонд кітаптағы жұмыстың ілгерілеуін уәделегенде, оның ықпалы осы топ мүшелерін хаосқа жетелеп апарады.

Негізгі кейіпкерлер

Дэвид Краймонд, кітапты жазуға тиіс. Шотландиялық жұмысшы отбасында дүниеге келген ол Оксфордта топпен танысып, марксистік идеологиядағы шағын теоретикке айналды. Джерард Херншоу, Оксфордтағы алғашқы топтың мүшесі, мемлекеттік қызметте сәтті мансаптан зейнетке шығып, қазір «бауырластықтың» де-факто басшысы. Дженкин Райдерхуд, Оксфорд түлегі, қазір усақ-түйекке көңіл бөлмейтін, азаттық теологиясымен қызығатын мектеп мұғалімі. Дункан Камбус, Оксфордтың тағы бір түлегі және бұрынғы дипломат. Жан Ковиц, Нью-Йорктегі бай банкирдің қызы, Оксфордта бірге оқыған, қазір Дунканмен қиын жағдайдағы некеде. Роза Куртланд, шағын аристократиялық әулеттің мұрагері және қайтыс болған досының қарындасы; қазір де осы топтың құрамында. Тамар Херншоу, Джерардтың қызы, анасының қаржылық және эмоционалдық мәселелерімен күресіп жатыр. Гулливер Аш, Лондон колледжін бітіріп, кейіннен топқа тартылған, қазір әлеуметтік алаңдаушылыққа ұшыраған жұмыссыз жазушы және суретші. Лили Бойн, кедей отбасында туған, бірақ неке арқылы байлыққа ие болған, Краймонд пен оның төңірегіндегі топқа қызығушылық танытады.

Негізгі тақырыптар

Краймонд – Мёрдоктың «байтұмар» архетипінің классикалық мысалы: харизмасы арқасында басқаларды өзіне адануға шабыттандыратын жұмбақ кейіпкер. «Кітап және бауырластық» романы идеялар мен шебер суреттелген кейіпкерлерді, бір-бірімен ерекше эмоционалды байланыста бейнелейді. Роман ерекшелігі – романның барлық маңызды кейіпкерлері таныстырылатын Оксфордтағы әсем кештің егжей-тегжейлі, кең көлемді басталу сахнасы. The London Review of Books журналы кейіпкерлердің көпшілігінің жоғарғы орта тапқа жататындығын және Мёрдоктың осы әлеуметтік топтың шектерін анықтау қабілетін атап көрсетеді, ал New York Times кітапты «сауаттылықты қоғамдық байланыс ретінде марапаттайтын керемет туынды» деп сипаттайды.

Марапаттар мен ұсыныстар

"Кітап және бауырластық" 1987 жылғы Букер сыйлығының тізіміне ілікті.