Кіріспе
Инвалидтік арбадағы адамдарға әртүрлі биіктіктегі аймақтарда қозғалуға мүмкіндік беретін еңіс. Инвалидтік арбаға арналған пандус – бұл баспалдақтардың орнына немесе олармен қатар орнатылатын еңіс жазықтық. Пандустар инвалидтік арбаларды, сондай-ақ коляскаларды, арбаларды немесе басқа да дөңгелекті заттарды итермелейтін адамдарға ғимаратқа оңай кіруге немесе әртүрлі биіктіктегі аймақтар арасында жүруге мүмкіндік береді. Инвалидтік арбаға қолжетімділік үшін пандустар ежелгі Грецияда-ақ болған болуы мүмкін. Инвалидтік арбаға арналған пандус тұрақты, жартылай тұрақты немесе көшіруге арналған болуы мүмкін. Тұрақты пандустар бекітілуі үшін бұрандалар немесе басқа құралдармен орнатылады. Жартылай тұрақты пандустар жердің немесе бетон плитканың үстіне қойылады және көбінесе уақытша пайдалану үшін қолданылады. Тұрақты және жартылай тұрақты пандустар әдетте алюминийден, бетоннан немесе ағаштан жасалады. Көшіруге арналған пандустар көбінесе алюминийден жасалады және көлікті жеңілдету үшін жиналмалы болады. Көшіруге арналған пандустар негізінен үйлерде және ғимараттарда қолданылады, бірақ бос тұрған немесе адам отырған инвалидтік арбаны жүктеу үшін фургонмен де қолдануға болады, егер құрылғы мен жолаушыны оңай ұстауға болады. Пандустар тиімді болу үшін мұқият жобалануы керек. Көптеген елдерде заңмен пандустың ең аз ені мен ең көп еңісі белгіленеді. Жалпы алғанда, инвалидтік арбадағы адамдар үшін еңіс аз болғанда көтерілу оңай және мұзды ауа райында қауіпсіз. Дегенмен, олар көбірек орын алады және жоғары көтерілу үшін ұзақ қашықтыққа жүруді талап етеді. Сондықтан кейбір жағдайларда лифт немесе инвалидтік арбаны көтеруге арналған басқа құрылғыны орнату дұрыс. Көптеген елдерде жаңа ғимараттарды салу кезінде, оларға мүгедектердің кіруі үшін пандустар мен басқа да жабдықтарды орнату құрылыс нормаларымен міндетті болып табылады. Халықаралық деңгейде Біріккен Ұлттар Ұйымының Мүгедектердің құқықтары туралы конвенциясы елдерді "мүгедектердің өмірдің барлық салаларына толыққанды қатысуына және тәуелсіз өмір сүруіне мүмкіндік беру" үшін шаралар қабылдауға міндеттейді. Басқа талаптармен қатар, ол елдерді қолжетімділік үшін "ең төменгі стандарттар мен нұсқауларды" белгілеуге шақырады.
A wheelchair ramp is an inclined plane installed in addition to or instead of stairs. Ramps permit wheelchair users, as well as people pushing strollers, carts, or other wheeled objects, to more easily access a building, or navigate between areas of different height. Ramps for accessibility may predate the wheelchair and are found in ancient Greece. A wheelchair ramp can be permanent, semi permanent or portable. Permanent ramps are designed to be bolted or otherwise attached in place. Semi permanent ramps rest on top of the ground or concrete pad and are commonly used for the short term. Permanent and semi permanent ramps are usually of aluminum, concrete or wood. Portable ramps are usually aluminum and typically fold for ease of transport. Portable ramps are primarily intended for home and building use but can also be used with vans to load an unoccupied mobility device or to load an occupied mobility device when both the device and the passenger are easy to handle. Ramps must be carefully designed in order to be useful. In many places, laws dictate a ramp's minimum width and maximum slope. In general, reduced incline rises are easier for wheelchair users to traverse and are safer in icy climates. However, they consume more space and require traveling a greater distance to go up. Hence, in some cases it is preferable to include an elevator or other type of wheelchair lift. In many countries, wheelchair ramps and other features to facilitate universal access are required by building code when constructing new facilities which are open to the public. Internationally, the United Nations Convention on the Rights of Persons with Disabilities mandates nations take action to "enable persons with disabilities to live independently and participate fully in all aspects of life." Among other requirements, it compels countries to institute "minimum standards and guidelines " for accessibility.
Көлік құралдарының пандустары
Автобустар, трамвайлар, таксилер, жеңіл автокөліктер және микроавтобустар сияқты көлік құралдарында барлығына кіру және шығуды жеңілдету үшін пандус болуы мүмкін. Бұл пандустар орнатылған немесе көшіруге арналған түрде жасалуы мүмкін. Көптеген ірі автокөлік компаниялары жаңа көліктерге портативті пандустар мен мүмкіндігі шектеулі адамдарға арналған жабдықтарға жеңілдіктер ұсынады. Автобустар мен трамвайларға кіру үшін қайырылатын пандус қолданылуы мүмкін.