Мольердің "Les Précieuses ridicules" комедиясы – париждік әйелдердің әдемі сөздерге құмарлығын сатиралайтын пьеса. 1659 жылы жарық көрген туынды, Мolière-ді танымал етті.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Les Précieuses ridicules (le pʁesjøz ʁidikyl, Абсурдты Précieuses немесе Әдепсіз әйелдер) – Мольердің прозадағы бір актілік сатирасы. Ол précieuses-ке, яғни өткір зейінді, әңгімелесуге, сөз ойындарына құмар, бір сөзбен айтқанда, préciosité (әдепсіздік, құндылыққа тырысу) билік еткен әйелдерге бағытталған. Одан лирикалық комедия және фильм жасалды. "Күлкілі әйелдер" – Мольер мен оның труппасын жылдар бойы провинциялар бойынша гастрольдеуден кейін париждіктер назарына түсірген әдепті комедия. Пьесаның Париждегі тұсаукесері 1659 жылдың 18 қарашасында Théâtre du Petit Bourbon театрында өтті. Осыған дейін провинцияларда қойылмаған. Ол үлкен жетістікке ие болды және Мольер мен труппасына XIV Людовик патшаның қолдауын әкелді. "Күлкілі әйелдер" бүгін де сәтті қойылады.
Les Précieuses ridicules (le pʁesjøz ʁidikyl, The Absurd Précieuses or The Affected Ladies) is a one act satire by Molière in prose. It takes aim at the précieuses, the ultra witty ladies who indulged in lively conversations, word games and, in a word, préciosité (preciousness). It was adapted into a lyric comedy and a film. Les Précieuses ridicules is a biting comedy of manners that brought Molière and his company to the attention of Parisians, after they had toured the provinces for years. The play received its Paris premiere on 18 November 1659 at the Théâtre du Petit Bourbon. It seems not to have been staged before that in the provinces. It was highly successful and attracted the patronage of Louis XIV to Molière and company. Les Précieuses ridicules still plays well today.
Сюжет
Магдалон мен Катос – провинциядан келген, махаббат пен зиялылық ойындары іздеп Парижге келген екі жас қыз. Магдалонның әкесі және Катостың ағасы Горгибус оларға өте лайықты екі жас жігіттің бәйлігін жасауға шешім қабылдайды, бірақ екі әйел оларды қарапайымсыз деп тауып, оларды күлдіреді. Сол жігіттер "Лес Пресиус" есімді әйелдерден кек алуға ант етеді. Сахнаға Маскарилл келеді, ол өзін әлемге танымал, тәжірибелі адам ретінде көрсетеді. Магдалон оған ғашық болады. Содан кейін Жоделет атты тағы бір жас жігіт пайда болады, оған Катос ғашық түседі. Бірақ бұл екі жігіт – Маскарилл мен Жоделеттің алдаушы екені және олардың нағыз кім екені белгілі болады: бұрынғы екі жігіттің қызметшілері, олардың махаббатына мойын бұрмағандар. Қортындысында Горгибус пен "Лес Пресиус" алданып қалғандарына өкінеді. Провинцияда осы жас қыздардың париждік әуесқойлығына күлді, ал Парижде олардың мақтаншақты провинциялық тәжірибесіздігі мен өздеріне деген сенім күлкі ошағына айналды.
Magdelon and Cathos are the aspiring précieuses, two young women from the provinces who have come to Paris in search of love and jeux d'esprit. Gorgibus, the father of Magdelon and uncle of Cathos, decides they should marry a pair of eminently eligible young men but the two women find the men unrefined and ridicule them. The men vow to take revenge on les précieuses. On stage comes Mascarille, a young man who pretends to be a sophisticated man of the world. Magdelon falls in love with him. Next on stage comes another young man, Jodelet, with whom Cathos falls in love. It is revealed that these two men, Mascarille and Jodelet, are impostors whose real identities are as the valets of the first two men who were scorned and rejected. As the curtain falls, Gorgibus and les précieuses are ashamed at having fallen for the trick. In the provinces, the young ladies' Parisian pretensions attracted mockery, while in Paris, their puffed up provincial naiveté and self esteem proved laughable.
Опералық бейімдеу
Композитор Феличе Латтуада және либретто авторы Артуро Россато мәтін негізінде "Le preziose ridicole" деп аталатын комедиялық опера жазды. Оның тұңғыш қойылымы 1929 жылдың 9 ақпанында Милан қаласындағы "Театралла Скала" театрында өтті.
Composer Felice Lattuada and librettist Arturo Rossato wrote a commedia lirica based on the text, entitled Le preziose ridicole. It was premiered at Teatro alla Scala, Milan, on February 9, 1929.
Фильм
Леонс Перре 1934 жылы фильмге түсірген нұсқасын жасады.