Кіріспе

Вирустар туысы Tombusviridae – бір тізгілі оң мағыналы РНК өсімдік вирустарының туысы. Осы туыста үш кіші туыс, 17 туыс және 95 түр кездеседі. Атауы томаттың бұташар вирусынан (TBSV) шығарылған.

Геном

Отбасыдағы барлық вирустардың сегменттелмеген (монопартитті) сызықты геномы бар, тек Диантовирустардың геномы екі бөліктен тұрады. Геномның ұзындығы шамамен 4,6–4,8 кб, 5' қақпағы мен поли(А) құйрығы жоқ, және ол 4–6 ашық оқу жазылған кадрларды (ORF) кодтайды. Полимераза репликация үшін қажетті екі өнімді құратын ORF1 ішінде оқуды жалғастыру болатын "Amber stop" кодонын кодтайды. Вируста геликазаны кодтаушы ген жоқ.

Құрылымы

РНК икосаэдрлік (T=3) капсидке капсулаланған, ол 27–42К өлшемді бір қабатты белоктың 180 бірлігінен тұрады; вирионның диаметрі 28–35 нм, және ол қабықшамен оралмаған.

Өмірлік цикл

Вирустың көбеюі цитоплазмалық және лизогендік болып табылады. Жасұшаға ену, жасұша қабығына тікелей ену арқылы жүзеге асырылады. Көбею, оң тізгілі РНК вирусы көбею үлгісіне сәйкес келеді. Оң тізгілі РНК вирусының транскрипциясы, субгеномдық РНК транскрипциясының ерте тоқтату моделін пайдалана отырып, транскрипцияның әдісі болып табылады. Трансляция ақаулы сканерлеу, -1 рибосомалық қадамдардың жылғаюы, вирусқа тән басталу және тоқтатуды жобау арқылы жүзеге асырылады. Вирус жасұшадан түтікшелер арқылы бағытталатын қозғалыс арқылы шығады. Өсімдіктер табиғи жасұша болып табылады. Жұғу жолдары механикалық, тұқым арқылы және тікес контакт арқылы таралады. ), олардың ішінде қосымша РНК тізгісінің синтезіне бастау орнын реттейтін негізгі промотор тізбегі бар. Бұл механизм РНК-ға тәуелді РНК полимеразамен танылады деп есептеледі, ол геномның ішінде кодталған. Tombusviridae вирустарының репликация орталығында пайдалану үшін жасұшаның метаболизмі ферменті GAPDH-ты пайдалануға бейімделгені анықталды. GAPDH (−) РНК тізгісіне байланысып, оны репликаза кешенінде ұстап тұрады, соның нәтижесінде синтезделген (+) РНК тізгілері экспортталып, жасұшада жинақталады. GAPDH деңгейін төмендету вирус РНК-ның жиналуын азайтып, (+) РНК көшірмелерінің артық мөлшерін жойды.