Кіріспе

Унао – Үндістанның Уттар-Прадеш штатындағы қала. Ол Унао ауданының әкімшілік орталығы және Канпур мен Лакхнаудың арасындағы Лакхнау бөлімінің бір бөлігі. Унао – үш өнеркәсіптік аймағы бар ірі өнеркәсіптік қала. UPSIDC-де елдегі ең ірі былғары экспорты осы қалада. Мысалы, Mirza International, қазір Redtape Industry, Model Tannery, Omega Tannery, Model Exim, Calico Trends, Super Tannery, Amin Tannery және Rahman Industries сияқты компаниялар бар. Қала былғары өнімдерімен, былғары фабрикаларымен, шыбық торымен, Зардози өнерімен және химия өнеркәсібімен танымал. Унао – көптеген тарихи ғимараттар мен құрылыстарға ие тарихи қала. Унаоның жаңа серік қаласы – Транс-Ганга қаласы, аймақ Канпур-Лакхнау қарсы магниттік аймағына кіретіндіктен, Унаоны маңызды өнеркәсіптік және инфрақұрылымдық орталыққа айналдыру мақсатында салынып жатыр. Унао ауданы – штаттың Орталық Ганг жазығының бір бөлігі, аумағы 4558 км². Қала Канпур қалалық агломерациясының муниципалитеті ретінде тіркелген және агломерациядағы екінші ірі қала болып табылады. NH27 бойында орналасқан Навабганж құс қорығы қыс айларында әртүрлі елдерден келетін көшпенді құстарды көруге ең қолайлы орындардың бірі және ол RAMSAR нысандары тізіміне енгізілген. Осы қорыққа саяхаттау үшін ең жақсы уақыт – қарашадан наурызға дейін.

Тарих

Аудан астанасы Уннаоның атымен аталады. Шамамен 900 жыл бұрын осы қаланың орны кең орманды аймақпен жабылған болатын. Шаухан раджпуты Годо Сингх, 12 ғасырдың үшінші тоқсанында бұл орманды жойып, Савай Годо деген қала құрды. Біраз уақыттан кейін ол Каннаудж билеушілерінің билігіне өтті, олар Ханде Сингхті осы жердің губернаторы етіп тағайындады. Бисен раджпуты және губернатордың лейтенанты Унвант Рай Сингх оны өлтіріп, оның орнына бекініс салып, осы жерге өзінің атымен – Уннао деп ат қойды. Шахратпати Самбхаджи Махарадждың кеңесшісі, қолбасшысы және жақын досы Кави Калаш (Чандогаматья) осы жерде дүниеге келді. Көне заманда Уннао аумағы Косала Махаджанападаның бір бөлігі болды. Кейін ол Оудх құрамына енді. Бұл аймақта ежелгі заманнан бері адамдар қоныстанған, ауданның кейбір жерлерінде көне дәуірден қалған іздер сақталған. 1857 жылғы Бірінші Үндістан тәуелсіздік соғысынан кейін, 1858 жылғы Королеваның жарлығымен билік Британдық Шығыс Үндістан компаниясынан Британдық Тажға ауыстырылды. Тәртіп орналысқаннан кейін, азаматтық басқару Уннао деп аталған ауданда қайта құрылды, оның орталығы Уннао қаласы болды. 1869 жылы ол қазіргі көлемін алды. Сол жылы Уннао қаласы муниципалитет ретінде құрылды. 1900 жылдардың басында Британдық Үннао сайлау округінде 1948 жылға дейін, яғни Үндістан 1948 жылғы уақытша үкіметке берілгенге дейін, кішкентай иеліктері бар көптеген билеушілер болды. Кейін, 1956 жылы жергілікті тақ Пахадпур иелігіне берілді, ол Уннаодағы ең күшті иеліктердің бірі болды. Бұл иелік Рао Шивбали Сингх Бахадур Чауханның басқаруында болды, ол Британдық билік кезінде Корольдік Үнді армиясында қызмет еткен. Кейін, 1970 жылдары Уннаоның қамқорлығы оның ұрпағы, баласы Рао Рамсаживан Сингх Бахадур Чауханға көшті, ол да Корольдік Үнді армиясында елге қызмет еткен. Оның 5 баласы бар – 2 қызы мен 3 ұлы. Ол Далпатхеда иелігінің Раджа Бахадур Сингхтің қызына үйленген. Осы тарих Уннао кітабында жазылған.

Айналадағы қалалар

Унао ауданы Уттар-Прадеш штатының ірі қалалары – Лакхнау, Канпур, Райбарели және Хардой қалаларымен шектеседі.

Қалалық агломерация

Унао қалалық агломерациясына Унао қаласының және Шукладжанның муниципалдық шекаралары, сондай-ақ Унао ауылдары кіреді. Адарш Нагар, П. Д. Нагар, Таки Нагар, Питамбар Нагар, П. Н. Кеда, Қалиани Деви, Дарога Бағ, Ибрагим Бағ, Қасым Нагар, Авас Викас, Шив Нагар, Сингрози, Азаматтық желілер, Лок Нагар, Хиран Нагар және Жавахар Нагар сияқты белгілі бір аудандар Ұннау қаласының құрамына кіреді. Ауылдық аймақтарға Дех, Достингар, Түркманнагар, Ганжаули, Сингрози, Шакпур, Магарвара, Акрампур, Галгалха, Сахжани, Масваси, Хайбатпур, Катхадал Нараинпур және Дауди Раутапур жатады. Олардың барлығының саны 303 224 адамды құрайды.

Орналасуы мен шекарасы

Аудан шамамен параллелограмм пішіндес және 26°8' солтүстік ендік және 27°2' солтүстік ендік, сондай-ақ 80°3' шығыс бойлық және 81°3' шығыс бойлық аралығында орналасқан. Солтүстік шекарасы Хардой ауданымен, шығыс шекарасы Лакхнау ауданымен, оңтүстік шекарасы Рае Барели ауданымен, ал батыс шекарасы Канпур және Фатепур аудандарынан Ганг өзені арқылы бөлінеді.

Өзен жүйелері мен су ресурстары

Ганг, Кальяни және Сай – ауданның маңызды өзендері. Біріншісі ауданның батыс және оңтүстік шекараларын анықтайды, ал екіншісі, көп бөлігінде, солтүстік және шығыс шекараларын құрайды. Ауданның басқа да маңызды өзендеріне Кальяни, Танай, Лони және Морахи (Наурахи) жатады, олардың барлығы Гангтың салалары. Бұл өзендер әдетте ыстық ауа райында тартылып қалады, бірақ жылдың көп бөлігінде суы болады және суаруға пайдаланылады.

Ганг

Ауданның жалғыз үлкен өзені – Ганг, ол алғаш рет Бангармау парганасындағы Пурва Гахир ауылының жанынан ауданға кіріп, оңтүстік-шығысқа қарай ағып, оны Канпур және Фатепур аудандарынан бөліп тұрады. Жалпы, ол солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай ағады, бірақ Сафипур тегіліндегі Үмрия Бхагуантпур және Раутапур, сондай-ақ Пурва тегіліндегі Ратуа Кхера мен Дули Кхера сияқты бірнеше тік бұрылыстар жасайды. Ганг Баксар маңында Морахы өзенін қабылдайды, ол өзеннің ежелгі биік жағалауына жақын ағып өтеді. Өзен Баксардан қысқа қашықтықта ауданнан шығып кетеді. Дегенмен, өзенді су жолы ретінде де, суару көзі ретінде де көп пайдаланбайды. Жаяу жүргіншілер мен қажылар үшін бірнеше паромдар бар, бірақ олардың ешқайсысы сауда жолы деуге лайық емес. Өзеннің жағалауының биіктігіне байланысты, оны суару үшін қолдану мүмкін емес, бірақ кейбір парганалардағы ұзын суару каналдары немесе соталар кейде жазық аллювиалды жерлерде өсірілген егінді суару үшін пайдаланылады. Әйтпесе, егістік жерлер алысқа орналасқан және өзеннен суару мүмкін емес, себебі суды осы жерлерге жеткізу үшін өзен жағасындағы құмдардан өткізу керек, нәтижесінде су жуылып кетіп, тіпті сіңіп кетуі мүмкін. Өзеннің негізгі арнасы үнемі өзгеріп отырады, сондықтан оның жанындағы егіс ауыспалы сипатта болады. Ескі биік жағалаудан көрініп тұрғанындай, өзен батысқа қарай бағытын өзгертуге бейім. Ақбар заманында өзен Гатампур ауылының жанынан ағып өткен, бірақ содан бері бағытын өзгертіп, қазір осы ауылдан оңтүстік-батысқа қарай шамамен 8 км қашықтықта ағып өтеді.

Көлдер

Ауданда, әсіресе оңтүстік және шығыс бөліктерінде, ерекше көптеген, үлкен және құнды батпақтар мен көлдер кездеседі. Жыл бойы суы толық болатын ірі көлдерге Жалотар маңындағы Кундра Самундар, Навабгандж маңындағы көл, Канта маңындағы кең су алабы және Маураван парғанындағы көлдер тізбегі жатады. Сафипур ауданында Маваи-Бари, Курсат және Мустафабад маңындағы Хариал Тал сияқты маңызды тоғандар бар. Хасангандж ауданында Маваидегі Кундра Самундардан басқа, Аджгайн маңындағы Кулли Бани және Жалесар тоғандары, сондай-ақ Басаха деп аталатын көлдер тізбегі де бар. Бұл тізбек 96 шақырымға созылып, ауданнан шығып, Рае Барели ауданына қарай, Сай өзенінің саласы ретінде есептеледі. Техсилдің батыс бөлігінде Асиванға жақын Катгари көлі және Амарпур, Самбха, Шеотана, Маренда және Асахерадағы су кеңістіктері орналасқан. Бірақ солтүстік және шығыс бөліктерінде жаңбыр жетіспесе, тез кеуіп кететін шағын және тым терең емес тоғандар ғана бар. Үннао ауданында ірі көлдер жоқ, бірақ жаңбыр маусымында суға толатын көптеген шұңқырлар бар, олардың көмегімен мол күріш өнімі алынады. Пурва ауданында көптеген көлдер бар, олар ауданның барлық ұзындығын бойлай жақсы анықталған белдеуде орналасқан. Олардың ішіндегі ең ірілері – Канта, Бхадайн, Унчагаон, Кила, Ахори, Мири, Зораварганж және Сарван көлдері. Сонымен қатар, Сагаули маңындағы Барна тоғаны, Маураван маңындағы Мохан және Сукрар көлдері, Рае Барели ауданының жанындағы Барда көлі және басқа да көптеген көлдер бар. Бұлардан өзге, Сахравандағы, Гуларихадағы Бхунди және Бхагуантангардағы Кумбха тоғандары да бар. Кантха, Сагаули және Барела көлдері жыл бойы сумен толы, ал қалғандары көбінесе тек раби егіндерін суару үшін қолданылады және құрғақшылық жылдары құрғап қалады. Бұл көлдер мен тоғандар балыққа толы, және оларда сингара (су қаштаны) кеңінен өсіріледі.

Геология

Геологиялық тұрғыдан алғанда, аудан кең Індо-Ганга аллювиалды аймағының бір бөлігін құрайды, оның пайда болуы Жер қыртысының шұңқырына байланысты, бұл шұңқыр жоғарғы эоцен дәуірінде солтүстікке қарай жылжыған Гондвана және өсіп келе жатқан Гималай белдеуі арасында қалыптасты. Содан кейін ол теңізге қарай өте жұмсақ еңіспен жазық құрайтын шөгінділермен біртіндеп толтырылды. Ауданның құм, саз, глинадтан және сирек кездесетін қиыршық тастардан тұратын аллювиалды қабаттары ерте кватернарлықтан кейінгіге дейінгі кезеңге жатады. Ескі аллювиум, бхангар деп аталады, әдетте су тасқыны деңгейінен жоғары, сәл көтерілген террасаларды құрайды. Оның түсі қараңғырақ, көбінесе таза емес кальций карбонатының конгрегациялары мен түйіндерімен толы, жергілікті жерде канкар деп белгілі. Ганга мен бхангар арасындағы төмендіктерді құрайтын жаңа аллювиум, хандар деп аталады, ақшыл түсті, кальций карбонаты аз және құм, қиыршық тас және глинадтан тұратын қабаттардан тұрады. Ауданның экономикалық пайдалы қазбалары – канкар, рех және құм.

Туризм

Уннао Париярмен әйгілі. Мұнда Сита ана Лұв пен Кушқа босанды, сондай-ақ, Ашва мегх-ягьядан шыққан атақты Ашва Лұв пен Кушпен ағашқа байланды.

Экономика

Қоңырлау – Унаодағы ең ірі өнеркәсіп. Унао былғары өнеркәсібімен және былғары тауарларымен танымал. Суперхаус тобы, Мирза Таннерс, Рахман Экспорт, Замзам Таннерс, Махавир Спинфаб ЖШҚ, ParashNath TechGarments ЖШҚ, Real enterprises (Бақай экспортының Гуджарат бөлігі) Унаодағы ірі зауыттарда орналасқан. Бантар былғары технологиялық паркі, Магарвара өндірістік аймағы және UPSIDC дамытқан Унао өндірістік аймағы – Унаоның маңызды өнеркәсіптік аймақтары. Унао лихаф (жамылғы) және маса торының баспа және бояу өндірісімен де танымал. Басты өндірушілер: Субхан Букс Усман Букс & Co., Аман Трейдерс, Хак және Ұлдары бояу және баспа компаниясы, сондай-ақ Ф. Р. Баспа және бояу шеберханасы.

Тағам

Унао Качауди Галидегі самсаларымен, Чота чаурахадағы Чаат Мунна ки чаат, Пав Бхаджи, Доса, Маноранжан мейрамханасының Чоле батуресімен танымал. Матка-Кала Жамыны, Шакалванси-Чаурахтың Гүлаб Жамыны (аудан орталығынан 18 км қашықтықта). Унаодағы Навабгандж қаласынан Анат Богог Даба дахи бхаллесімен де өте танымал. Сафипур тек маусымда ғана қолжетімді ерекше манголарымен танымал. Бангарамау барлық түрлі тағамдарымен танымал.

Білім

Қалада инженерлік колледждер, бірнеше медициналық колледждер және басқару институттары бар. Оқыту тілі – ағылшын және хинди тілдері. Мектептер: Бен-Хур аралас колледжі, Лакхнау қалалық мектебі, Сент-Лоуренс мектебі, NBGEI мектептері, Доктор Вирендра Сваруп және Дели қалалық мектебі, Адарш Видья Мандир және Сарасвати Видья Мандир. Инженерлік колледждер AICTE бекітімімен жұмыс істейді және Лакхнау қаласындағы Д.А.П.Ж. Абдул Калам атындағы Техникалық университетке қарайды. Сохрамауда орналасқан жеке медициналық колледж – САРАСВАТИ медициналық колледжі – жоғары медициналық білім беруге арналған жалғыз оқу орны. Мектептердің көпшілігі Уттар-Прадеш штатының білім басқармасына бағынысты, бірақ ICSE, ISC және CBSE бағдарламаларын оқытатын мектептер де бар.

Темір жол

Үрнау қаласы Үндістан темір жолы арқылы үздіксіз байланыста. Үрнау темір жол станциясы – Рае Барели, Үнчахар, Кунда Харнамганж, Праяг, Аллахабад, Хардой, Баламау қалаларына қатынайтын және Лакхнау-Канпур тарамдарында орналасқан темір жолдардың торабы. Агра, Ахмадабад, Бангалор, Бхопал, Нагпур, Виджаявада, Ченнаи, Коимбатор, Палаккад, Бхубанешвар, Бхадрак, Каттак, Чандигарх, Читракут, Кочин, Дели, Горакхпур, Эрнакулам, Хайдарабад, Джайпур, Джамму Тави, Джанси, Жаландхар, Амритсар, Панипат, Гвалиор, Дарбанга, Кота, Мумбаи, Патна, Пури, Сурат, Тривандрум, Вадодара, Уджайин, Варанаси сияқты ірі қалаларға пойыз осындан жүріп кетеді. Үрнау қалалық агломерациясындағы темір жол станциялары: Үрнау темір жол станциясы – Бұл Үрнау қаласындағы маңызды темір жол торабы, көптеген экспресс және жүк пойыздары арқылы Үндістанның ірі қалаларымен байланысады. Магарвара темір жол станциясы – Бұл Магарвара индустриалды аймағындағы жолаушылар және ЭМУ пойыздарының станциясы. Соник темір жол станциясы – Бұл UPSIDC индустриалды аймағына жақын, Үрнау қаласының шығысында орналасқан станция, тек жолаушылар және ЭМУ пойыздары тоқтайды. Канпур көпірінің сол жақ жағалауындағы станция – Бұл Үрнаудың егіз қаласы Шукладжан қаласының муниципалдық шегінде орналасқан станция, тек жолаушылар және ЭМУ пойыздары тоқтайды.

Канпур Лакхнау жоғары жылдамдықты темір жолы

Ұнау – жоспарланған жоғары жылдамдықты темір жол желісінде Канпур мен Лакхнау арасындағы жалғыз теміржол стансасы болады.

Ауа

Ең жақын әуежай - Канпур әуежайы батысқа қарай (шамамен. 25 км) және Лакхнау әуежайы шығысқа қарай (шамамен. 50 км)

Қала ішіндегі көліктер

Қалада авто-рикша және е-рикша (Темпо-стандқа (Канпур) өту арқылы), педальдық рикшалар мен қалаға жақын автобустар және Эндевор, Скорпио, Иннова, Болеро сияқты экономикалық кроссоверлер бар. жекеменшікпен басқарылатын. Канпур қалалық автобус қызметі Урнао такси-стандынан (Ганди-нагар тираха) Магавара мен Шукладж арқылы Канпур Бада-Чаурахқа дейін толық кондиционерлі электрлік автобустарды іске қосуды бастады.