Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америкалық тарихшы Гордон Александр Крейг (13 қараша 1913 – 30 қазан 2005) – неміс тарихы мен дипломатия тарихы саласындағы шотланд-американдық либералдық тарихшы.
American historian
Gordon Alexander Craig (November 13, 1913 – October 30, 2005) was a Scottish American liberal historian of German history and of diplomatic history.
Білім және мансап
Крейг Принстон университетінің тарих факультетін бітірген, 1936-1938 жылдары Оксфорд университетінің Балиол колледжінде Родс стипендиаты болған және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ Теңіз корпусында капитан, ал Стратегиялық қызметтер кеңсесінде қызмет еткен. 1941 жылы ол Эдвард Мид Эрл мен Феликс Гилбертпен бірлесіп, АҚШ Соғыс департаменті тапсырысымен «Заманауи стратегия жасаушылар: Макиавеллиден Гитлерге дейінгі әскери ой-сана» кітабын шығарды, ол соғыс кезінде әскери жетекшілерге стратегиялық ойлау бойынша нұсқаулық ретінде қызмет етуге арналған еді. 1945 жылдан кейін Крейг АҚШ Қару-жарақ бақылау және қарусыздандыру агенттігінің, Мемлекеттік департаменттің, АҚШ Әуе күштері академиясының және АҚШ Теңіз жаяу әскерлерінің тарихи бөлімінің кеңесшісі болып жұмыс істеді. 1950-1961 жылдары Принстон университетінде, 1961-1979 жылдары Стэнфорд университетінде профессор болды. 1956-1957 жылдары ол Мінез-құлық ғылымдарының жоғары мектебінде оқытумен айналысты. Сонымен қатар, ол Берлин еркін университетінде қонақ профессор болып жиі шақырылды. 1967 жылы Крейг полицияның наразылық білдірген студенттерге қатыгездікпен қарағаны туралы тергеуді талап ететін петицияға қол қойған жалғыз профессор болды. Крейг 1972-1975 және 1978-1979 жылдары Стэнфорд университетінің тарих факультетінің меңгерушісі қызметін атқарды. 1975-1985 жылдары ол Халықаралық тарихи ғылымдар комитетінің вице-президенті болды. 1979 жылы ол профессор-эмиритус атағын алды және гуманитарлық ғылымдар профессоры болып тағайындалды. Стэнфордта жұмыс істеген кезінде Крейг студенттер арасында беделді және инновациялық оқытушы ретінде танылды, ол бакалавриат және магистратурадағы оқыту сапасын жақсартты. Зейнеткерлікке шыққаннан кейін ол «New York Review of Books» журналы үшін кітап сыншысы болып жұмыс істеді. Оның кейбір сын-пікірлері дау тудырды, әсіресе 1996 жылғы сәуірде ол Дэниел Голдхагеннің «Гитлердің ерікті орындаушылары» кітабын жоғары бағалағанда, ал сол жылдың қыркүйек айында Дэвид Ирвингтің еңбектері Крейгтің пікірінше, Ирвингтің «әулиеге қарсы» рөліне байланысты құнды деп атады. Крейг Ирвинг көбінесе қателікке ұшырайтынын, бірақ тарихқа бұрмаланған және дұрыс емес көзқарасты ынтамен жариялау арқылы Ирвинг басқа тарихшыларды үшінші рейх туралы белгілі нәрселерге қатысты өз сенімдерін зерттеуге мәжбүр еткенін айтты. Кейін Крейг Голдхагеннің жұмысына жасаған оң бағасын қайтарып алып, кешірім сұрады. Крейг бұрын Америка тарихи қауымдастығының президенті болған. Ол сондай-ақ Америка өнер және ғылым академиясының және Америка философиялық қоғамының мүшесі болды. 1953 жылы досы Феликс Гилбертпен бірлесіп, ол соғыстар аралық кезеңдегі дипломаттардың просопографиясын – «Дипломаттар» кітабын редакциялады, ол соғыстар аралық кезеңдегі дипломатиялық тарихтың маңызды көзі болып табылады. Ол бұл кітаптан кейін Пруссия армиясы, Кенигграц шайқасы және Еуропа мен Германия тарихының көптеген аспектілерін зерттеді. Крейг «Оксфордтың қазіргі Еуропа тарихы» сериясының «Германия, 1866–1945» және оның серігі «Немістер» кітабы үшін ерекше атаққа ие болды. Соңғысы неміс болудың мәдени жағын, мысалы, неміс-еврей қарым-қатынасына, ақшаға, студенттерге, әйелдерге және демократияға деген көзқарастарды зерттейтін кең ауқымды мәдени тарих еді. Бұл кітап АҚШ пен Германияда бестселлер болды және Крейг осы кітабы үшін «Pour le Mérite» медалімен марапатталды. Өмірінің соңғы жылдарында мәдени тарихқа көбірек қызығушылық танытқан Крейг бірнеше неміс жазушыларының, әсіресе Теодор Фонтанның еңбектерін зерттеді. Осы кезеңде ол неміс тілді елдерде танымал тұлғаға айналды және неміс телешоуларына жиі шақырылды. Өмірінің соңғы жылдарында Крейг Германия тарихының американдық сарапшысы ретінде кеңінен танылды және оның пікірлері үлкен құрметке ие болды. Крейг 2005 жылы қайтыс болды, одан әйелі Филис, төрт баласы және сегіз немересі қалды.
Craig graduated in history from Princeton University, was a Rhodes Scholar at Balliol College, Oxford, from 1936 to 1938, and served in the U. S. Marine Corps as a captain and in the Office of Strategic Services during World War II. In 1941, he co edited with Edward Mead Earle and Felix Gilbert, on behalf of the American War Department, the book Makers of Modern Strategy: Military Thought From Machiavelli to Hitler, which was intended to serve as a guide to strategic thinking for military leaders during the war. After 1945, Craig worked as a consultant to the U. S. Arms Control and Disarmament Agency, the State Department, the U. S. Air Force Academy and the Historical Division of the U. S. Marine Corps. He was a professor at Princeton University from 1950 to 1961 and at Stanford University from 1961 to 1979. In 1956–1957, he taught at the Center for Advanced Study in the Behavioral Sciences. In addition, he often held visiting professorships at the Free University of Berlin. In 1967, Craig was the only professor there to sign a petition asking for an investigation into charges of police brutality towards protesting students. Craig was chair of the history department at Stanford in 1972–1975 and 1978–1979. Between 1975 and 1985, he served as the vice president of the Comité International des Sciences Historiques. In 1979, he became an emeritus professor and was awarded the title J. E. Wallace Sterling Professor of Humanities. During his time at Stanford, Craig was considered to be a popular and innovative teacher who improved both undergraduate and graduate teaching, while remaining well liked by the students. After his retirement, he worked as a book reviewer for the New York Review of Books. Some of his reviews attracted controversy, most notably in April 1996, when he praised Daniel Goldhagen's book Hitler's Willing Executioners and later in September of the same year when he argued that David Irving's work was valuable because of what Craig saw as Irving's devil's advocate role. Craig argued that Irving was usually wrong, but that by promoting what Craig saw as a twisted and wrongheaded view of history with a great deal of élan, Irving forced other historians to fruitfully examine their beliefs about what is known about the Third Reich. Craig later took back and apologized for his positive review of Goldhagen’s work. Craig was formerly President of the American Historical Association. He was also a member of the American Academy of Arts and Sciences and the American Philosophical Society. In 1953, together with his friend Felix Gilbert, he edited a prosopography of inter war diplomats entitled The Diplomats, an important source for diplomatic history in the interwar period. He followed this book with studies on the Prussian Army, the Battle of Königgrätz and many aspects of European and German history. Craig was particularly noted for his contribution to the Oxford History of Modern Europe series entitled Germany, 1866–1945 and its companion volume, The Germans. The latter was a wide ranging cultural history that explored aspects of being German, such as attitudes towards German Jewish relations, money, students, women, and democracy, amongst others. The book was a best seller in both the United States and Germany and Craig was awarded the Pour le Mérite medal for this book. Increasingly interested in cultural history in his later years, Craig subsequently wrote studies of several German writers, most notably Theodor Fontane. During this time, he also emerged as a celebrity in the German speaking world, frequently appearing as a guest on German television talk shows. By his later years, Craig was widely regarded as the doyen of American historians of Germany, and his opinions carried much weight. Craig died in 2005, and was survived by his widow Phyllis, four children and eight grandchildren.
Жеке пікірлер
Крейг қазіргі Германия тарихын гуманистік зиялылардың құндылықтарымен бейнеленген оң жақтар мен нацизм мысалындағы неміс өміріндегі теріс күштер арасындағы күрес ретінде қарастырды. Ол бұл қақтығысты жалпы мағынада, ағартушылық рух пен авторитарлық билік арасындағы күрес деп түсінді. Нацизмді неміс ұлттық мінезінің қалыптасқан нәтижесі деп есептегендерді ол қатаң сынады, сонымен бірге нацистік Германияны тарихтың бір ғана Betriebsunfall (кәсіби апат) ретінде қарастырғандарды да сынға алды. Крейг 1871 жылы Отто фон Бисмарктің Германия империясын құруын трагедия деп санады, себебі ол Германия өмірінде авторитарлық күштерді бекітті. Сол сияқты, Крейг неміс армиясының «мемлекет ішіндегі мемлекет» ретіндегі дербес рөлін демократияның дамуына өте зиянды деп есептеді. Крейг тарихты әлеуметтік ғылым емес, «адами дисциплина» деп қарастырды. Өз жұмысын әлеуметтік ғылым ретінде қарастырған тарихшыларды ол сынады және тарихшыларды тарих пен әдебиетті «бір-бірімен байланыстыруға» тырысып, бұрынғы әдістерге оралуға шақырды. Крейг өзінің лаконикалық, өте әдемі әдеби стилімен және тақырыптарынан ирониялық қашықтықты сақтау бейімділігімен белгілі болды. Ол неміс әдебиетін өте жақсы көріп, Теодор Фонтанның романдарын 19 ғасырдағы Германияның ең жақсы бейнесі деп бағалады, оны тарихшылардың көптеген еңбектерінен артық деп санады. Крейгтің өлімінен кейін аяқталмаған соңғы жобасы – 20 ғасырда Берлинде, Крейгтің сүйікті қаласында өрбіген романдар туралы зерттеу болды.
Craig saw modern German history as a struggle between the positive, as exemplified by the values of humanist intellectuals, and negative forces in German life, as exemplified by Nazism. In a broader sense, he viewed this conflict as between enlightened spirit and authoritarian power. He was highly critical of those who saw Nazism as the culmination of German national character, while at the same time criticizing those who argued that Nazi Germany was just a Betriebsunfall (industrial accident) of history. Craig felt that the particular way Otto von Bismarck created the German Empire in 1871 was a tragedy, as it entrenched the forces of authoritarianism in German life. Similarly, Craig viewed the autonomous role of the German Army as a "State within the State" as highly adverse to the development of democracy. Craig considered history not to be a social science, but rather a "human discipline". He censured those historians who saw their work as social science and frequently called for historians to return to the methods of former times by seeking to "interconnect" history and literature. Craig was noted for his sparse, highly elegant literary style, together with a tendency to keep an ironic distance from his subjects. He was very fond of German literature, and praised the novels of Theodor Fontane as the best portrayal of 19th century Germany, which he considered superior to many works produced by historians. Craig's last project, incomplete at the time of his death, was a survey of novels set in Berlin – Craig's favorite city – in the 20th century.