1930 жылдардың голланд ұшағы: Koolhoven F.K.58

Кіріспе

1930 жылдардағы голландтық истребитель.

Koolhoven F. K.58 – Франциямен жасалған келісімшарт бойынша Нидерландта N V Koolhoven компаниясы жобалаған және негізінен өндірген бір қозғалтқышты, жойғыш ұшақ. Франция әуе күштерінің (Armée de l'Air) қолданысына арналған F. K.58 Франция шайқасында шектеулі ғана пайдаланылды.

Жобалау және әзірлеу

1938 жылы француз әуе министрлігі отандық ұшақ өндірісінің қуаты Armée de l'Air әскерін заманауи истребительдермен жеткілікті түрде жарақтандыра алмайтынын байқады. Француздармен келісімшарттар жеңіп алу үшін голландиялық Koolhoven компаниясы француздықтардан жеткізілген қозғалтқыштар мен басқа да құрамдастарды пайдаланатын бір орындық истребительді жылдам жобалады. Koolhoven истребителі негізінен француз Индоқытайында орналасқан истребитель бөлімдері үшін арналған еді. Жаңа истребительдің жобалау жұмыстары 1938 жылдың басында басталды. Fokker D. XXI истребителінің конструкторы Эрих Шацки 1938 жылдың наурыз айында Fokker компаниясынан Koolhoven компаниясына қосылды, бірақ Шацки F. K.58 истребителін де жобалаған деген мәлімдемелерге қарамастан, жобалау жұмыстары Шацки келгенге дейін (60% аяқталған) жақсы қалпында болды, дегенмен ол соңғы жобалауға қатысты. Hispano Suiza 14AA радиальді қозғалтқышымен жабдықталған прототип 1938 жылдың 17 шілдесінде алғашқы рет ұшты. Фюзеляждың конструкциясы дәнекерленген болаттан жасалған құбырлардан тұрады, алдыңғы бөлігі металл парақтармен, артқы бөлігі матамен қапталған; қанатта 2 ағаштан жасалған қуатты тіреу мүшелері мен қабырғалары бар, беткі қабаты бакелитпен жабылған. Қанаттың артқы жиегіндегі аэродинамикалық теңгерілген бөлінген жапқыштар қону жылдамдығын төмендетуге көмектеседі. Олио-пневматикалық шанақ дөңгелектерімен бірге фюзеляждың төменгі бөлігіне тартылып кіретін еді, ал кішкентай есіктер арқылы төменгі қозғалтқыш капонына орналастырылған. Арқалық бөлігі ағаштан жасалған, ал басқару беттері металл қаңқалы және матамен қапталған. 1939 жылдың қаңтарында Armée de l'Air 50 ұшаққа тапсырыс берді, олар Gnome Rhône 14N қозғалтқыштарымен жабдықталуы тиіс болды, бірақ құрылысы жүріп жатқан алғашқы төрт ұшақ Hispano Suiza қозғалтқыштарымен аяқталды. Голландтық FK.58 тапсырысы қабылданған кезде, Koolhoven компаниясының екі тапсырысты да орындауға жеткілікті өндірістік қуаты жоқ екені анықталды, сондықтан француздық тапсырыстың соңғы 10 FK.58 ұшағы бельгиялық SABCA компаниясына тапсырыс берілді. Gnome Rhône қозғалтқыштары мен француз аспаптарының жетіспеуіне байланысты, Koolhoven зауытында бар болғаны 17 ұшақ – алты F. K.58 және 11 F. K.58A – даярланды, голландтық қозғалтқыштармен және аспаптармен жабдықталды және Armée de l'Air әскеріне тапсырылды. Нидерландыда салынып жатқан 23 ұшақ әртүрлі аяқталу сатысында болды, олар Неверс қаласына көшірілді, онда Koolhoven компаниясының қызметкерлері ұшақтарды аяқтауға тиіс болды. Алайда, зауыт немістермен бірге тұтқындалғанға дейін бар болғаны бір F. K.58 аяқталды, сонымен қатар қалған ұшақтардың фюзеляждары да тұтқындалды. SABCA компаниясында салынып жатқан он ұшақ Франция қозғалтқыштарды жеткізбегендіктен, 1940 жылдың 10 мамырында Бельгияны Германия басып алған кезде, қозғалтқыштарынсыз аяқталған күйде болды. Олар Францияға жеткізілу үшін пойызға тиеліп алынды, бірақ пойызға неміс әуе күштері шабуыл жасаған кезде он ұшақтың бәрі жойылды. 1939 жылдың 2 шілдесінде Нидерланд үкіметі Luchtvaart Afdeling (Нидерланд армиясының әуе күштері) атынан 36 F. K.58 ұшағына Bristol Taurus қозғалтқыштарымен жабдықталуы тиіс тапсырыс берді. Алайда, британ үкіметі Taurus қозғалтқыштарын экспорттауды шектегендіктен, Rolls Royce Merlin және Daimler Benz DB 600 сияқты басқа да қозғалтқыштар ұсынылды. DB 600 қозғалтқышымен сынақтар жүргізілді, бірақ неміс қозғалтқышын Швейцария арқылы алу үміті сәтсіз аяқталды және жақсырақ альтернативалар болмағандықтан, голландтық Bristol Mercury VIII қорларын пайдалану туралы шешім қабылданды (Голландтың Fokker D.21 және Fokker G.1 ұшақтарында қолданылған). Mercury қозғалтқышының қуаты Taurus қозғалтқышына қарағанда төмен болғандықтан, ең жоғары жылдамдық төмендеді, шамамен және крейсерлік жылдамдық шамамен деп есептелді. Голландтық тапсырысты құрайтын F. K.58 ұшақтары 1940 жылдың мамыр айында Koolhoven зауытына неміс әуе шабуылынан жойылған кезде әртүрлі сатыда құрылыс жұмыстары жүріп жатқан еді. Егер Armée de l'Air Франция шайқасына дейін 50 ұшақтан тұратын толық тапсырысын алған болса, онда олардың нәтижесі өзгермеген болар еді. Koolhoven компаниясы F. K.58 прототипінің жоғары өнімділікке ие екенін мәлімдегенімен, француз сынақ орталықтары сериялық ұшақтардың өндіруші мәлімдегеннен төмен жылдамдықпен ұшқанын тіркеді. Сонымен қатар, француз ұшқыштары ұшақтың маневрлеу қабілетін нашар деп тапты.

In 1938, the French Air Ministry noticed that domestic aircraft manufacturing capacity could not re equip the Armée de l'Air with modern fighters quickly enough. In order to win some contracts with the French, the Dutch manufacturer Koolhoven quickly designed a single seat fighter that would use French supplied engines and other components. The Koolhoven fighter was intended primarily for fighter units based in the colony of French Indochina. Design work on the new fighter began early in 1938. Erich Schatzki, the designer of the Fokker D. XXI, joined Koolhoven from Fokker in March 1938, but despite claims that Schatzki designed the F. K.58 as well, design work was well underway (60% complete) by the time Schatzki joined, although he was involved in the final design. The prototype, powered by a Hispano Suiza 14AA radial engine, flew for the first time on 17 July 1938. The structure of the fuselage consisted of welded steel tubing covered with sheet metal (front part) and fabric (aft); the wing had 2 wooden box spar members and ribs, with a bakelite stressed skin covering. Aerodynamically balanced split flaps on the wing trailing edges ensure a lower landing speed. The oleo pneumatic undercarriage retracted inwards with the wheels housed in the lower fuselage faired into the lower engine cowling by small doors. The empennage is built up from wood and control surfaces are metal framed with fabric covering. In January 1939, the Armée de l'Air placed an order for 50 aircraft, to be powered by Gnome Rhône 14N engines, although the first four aircraft, which were already under construction, were completed with the Hispano Suiza. When the Dutch order for FK.58s was placed, it was realised that Koolhoven did not have sufficient production capacity to support both orders, and the final 10 FK.58s of the French order were subcontracted to the Belgian company SABCA. Due to the unavailability of Gnome Rhône engines and French instruments, just 17 aircraft – six F. K.58s and 11 F. K.58As – were completed at the Koolhoven works, with Dutch supplied engines and instruments – and delivered to the Armée de l'Air. The remaining 23 aircraft being built in the Netherlands, which were at different stages of completion, were transferred to Nevers, where the aircraft were to be finished by personnel employed by Koolhoven. However, only one F. K.58 was completed before the factory was captured by the Germans, together with the remaining airframes. The ten aircraft being built by SABCA were complete with the exception of their engines, which had not been delivered by France, when Germany invaded Belgium on 10 May 1940, and were placed on a train for delivery to France, but all ten aircraft were destroyed when the train was attacked by German aircraft. On 2 July 1939, the Dutch government placed an order on behalf of the Luchtvaart Afdeling (Netherlands Army Aviation Corps) for 36 F. K.58s, to be powered by Bristol Taurus engines. However, as the British government restricted exports of the Taurus, alternative engines were proposed, including the Rolls Royce Merlin and the Daimler Benz DB 600. Tests were carried out using the DB 600, but hopes to obtain a supply of the German engine via Switzerland failed and in the absence of better alternatives it was decided to use Dutch stocks of the Bristol Mercury VIII (as used by the Dutch Fokker D.21 and Fokker G.1). The lower output of the Mercury, relative to the Taurus, would have reduced speed, with a maximum speed of at and a cruise speed of estimated. The F. K.58s comprising the Dutch order were in various stages of construction when they were destroyed by a German air raid on the Koolhoven factory in May 1940. Had the Armée de l'Air received its full order of 50 aircraft, before for the Battle of France, it is unlikely that they would have changed the outcome. Even though Koolhoven credited the F. K.58 prototype with high performance, French test centers recorded that the series aircraft were slower than what was claimed by the manufacturer. Additionally, the manoeuvrability was found to be poor by the French pilots.

Пайдалану тарихы

F. K.58 бастапқыда француз теңізден тыс аумақтарындағы AdA құрамаларында қызмет ету үшін тапсырылды.

1940 жылдың мамыр айына қарай 12 F. K.58 Koolhovenмен жабдықталған патрульдерде қолданысқа енді. Бірақ, ұшақтар қарусыз жеткізілді, сондықтан поляктар өздері машиналық мылтықтар сатып алып орнатуға мәжбүр болды. 1940 жылдың 30 мамырынан бастап олар қызметке кірісіп, алдымен Авиньон-Марсель аймағында, содан кейін Клермон-Ферран үстінде патрульдеді. Кем дегенде 47 операциялық ұшу тіркелді, бірақ эскадрилья жау ұшақтарымен кездеспеді. Ұшақтардың қызмет мерзімі қысқа болды, алайда 1940 жылдың мамыр және маусым айларында кеміндігі бес F. K.58 ұшағы жойылды. Францияның құлауынан кейін, барлық сақталған ұшақтар бөлшектелді.

Нұсқалар

F. K.58 прототипі 1,080 ат күші бар Hispano Suiza 14AA қозғалтқышымен жабдықталған, 1 дана салынды. F. K.58A Gnome Rhône 14N 39 қозғалтқышымен жабдықталған серийлік үлгі, 13 дана салынды.