Кіріспе

Неміс-американдық заңгер, саясаткер, революционер және әскери шенеунік Фридрих Франц Карл Геккер (1811 жылдың 28 қыркүйегі - 1881 жылдың 24 наурызы) – неміс заңгері, саясаткері және революционері. Ол 1848 жылғы революцияның ең белгілі сөйлеушісі және үгітшісі болды. Америка Құрама Штаттарына көшкеннен кейін, ол Америка Азамат соғысы кезінде Одақ армиясында бригада командирі болып қызмет етті.

Білім беру және саясат

Айхтерсхаймда (қазіргі Ангельбахталь, Баден-Вюртемберг) туған, ол салық қызметкерінің ұлы, заңгер болу ниетімен Гейдельберг университетінде заңды оқыды. Гейдельбергте ол Рейн корпусының мүшесі болды. 1838 жылы Мангеймдегі Жоғарғы сот алдында адвокаттық қызмет атқарды. 1842 жылы Баденнің Екінші палатасына сайланғаннан кейін заңгерлік мамандығын тастап, бірден үкіметке қарсы оппозицияға қатыса бастады, бұл қозғалыс барған сайын ашық радикалды сипатқа ие болды. Оның агитаторлық қабілеті мен жеке сүйкімділігі оған кең танымалдылық және ықпал сыйлады. Оның ықпалы Блиттерсдорф министрлігінің биліктен кетуіне көмектесті. 1845 жылдың басында Шлезвиг пен Холштейннің Данияға қосылуы мәселесі қоғамдық назарға түсті, бұл мәселеде демократиялық көзқарасты саясаткерлер ерекше қызығушылық танытты, олар бағдарламаларының негізгі тұсы ретінде барлық неміс мемлекеттерінің бірігуін жақтады. 6 ақпанда ол Баденнің Екінші палатасында осы аннексияға қарсы сөз сөйледі, бұл оған Баденнен тыс жерлерде үлкен даңқ әкелді. 9 наурызда оның досы және либералды отандасы Адольф Сандер өкпе ауруынан кенеттен қайтыс болды, бұл Хеккердің үкіметке деген ашу-ызасының күшеюінің бастамасы болды. Сол жылы ол Иоганн Адам фон Ицштейнмен бірге демократиялық науқан жүргізді, оның бір салдары Штеттинге сапары кезінде Пруссиядан қуылды, бұл оның танымалдылығын одан әрі арттырды. Осы кезеңде, тіпті революция басталмас бұрын, ол социализмке бейімделе бастады.

1848-49 жылғы төңкерістер

1847 жылы ол уақытша эмиграция идеяларымен айналысты және осы мақсатпен Алжирге сапар жасады, бірақ Баденге оралып, бұрынғы лауазымын қайта иеленді – халық құқығының радикалдық жақтаушысы болды, кейіннен Volksverein президенті болып сайланды, онда Густав фон Струве агитаторының ықпалына одан да көп түсті. Струвепен бірлесіп, ол 1847 жылдың 12 қыркүйегінде Оффенбургте өткен үлкен либералдық жиынға ұсынылған радикалдық бағдарламаны (Баден халқының он үш талабы) жасады. Оффенбург бағдарламасына қоса, 1848 жылдың 1 наурызындағы Штурм петициясы үкіметтен мүмкіндігінше көп жеңілдіктер алуға тырысты. Бірақ бұл бекер болды, депутат болған Хекер оның іске аспайтын талаптарын жүзеге асыруға тырысты. Ол көпшілік пікірге мойынсұнуға мәжбүр болды, бірақ осының нәтижесінде одан да сол қанатқа қарай итермеленді. Бұған дәлел – 19 наурыздағы Оффенбургтің жаңа талаптары және Хеккердің Германияны республика деп жариялау туралы Франкфурт парламентіндегі ұсынысы. Бірақ Баденде де, Франкфуртта да ол өз мақсатына жете алмады. Бұл екі сәтсіздік, үкіметтің оған тікелей бағытталмаған, бірақ оған қатысты шараларымен (мысалы, 8 сәуірде Карлсруэ станциясында Хеккердің досы, "Констанцер Сейблат" газетінің редакторының тұтқындалуы) бірігіп, Хеккерге Германия республикасын құру сылтауымен қарулы көтеріліс ұйымдастыру туралы ой келтірді. 9-11 сәуір күндері Хеккер көтерілісі деп танылатын оқиғаға дайындық жұмыстары құпия түрде жүргізілді. 12 сәуірде Хекер мен Струве Секрейс және Қара Орман тұрғындарына 14 сәуірде түскі уақытта Донаушенгенге қару-жарақ, оқ-дәрі және алты күнге жететін азық-түлікпен келіп жиналуға шақыратын үндеу жіберді. Олар 70 000 адамды күткен, бірақ тек бірнеше мың адам ғана келді. Секрейс аймағындағы герцогтік үкімет таратылды, және Хеккер біртіндеп күш жинады. Бірақ оған оның жобасының қаупі туралы ескерту жасаған достары да қосылды. Алайда, Хеккер оларды тыңдауға мүлдем дайын болған жоқ. Керісінше, ол зорлық-зомбылыққа ақылға сыймас қарсылық көрсетті және неміс князьдеріне 14 күн ішінде жеке өмірге кетуге шарт қойып, рақымшылық ұсынды. Баден және Гессен әскерлері генерал Фридрих фон Гагерн басшылығымен оған қарсы аттанды және 20 сәуірде Кандерн маңында кездесті. Бұл шайқаста Гагерн қаза тапса да, Хеккер толық жеңіліске ұшырады. Ол Базель кантонына қашып, онда радикалдық газет шығарды және "Бадендегі халық көтерілісі" атты еңбегін жазды. Ол Баден палатасына қайта сайланғанымен, үкімет оның депутаттық иммунитетін есепке алмауға шешім қабылдап, ратификациядан бас тартты. Франкфурт парламентіне екі рет сайланғанына қарамастан, кіруге рұқсат алмаған Хеккер 1848 жылдың қыркүйегінде көптеген басқа "1848 жылғылар" сияқты Солтүстік Америкаға эмиграциялауға шешім қабылдады және Иллинойс штатының Беллвилл қаласының жанындағы ферма сатып алды.

Америка тәжірибесі және Азамат соғысы

Америка Құрама Штаттарына көшіп келгеннен кейін, Хекер Германиядағы оқиғаларға үнемі қызығушылық танытты. 1849 жылдың көктемінде Баден революциясы қайта жанданды, және Хекер Еуропаға оралып, оған қатысты. Алайда ол Страссбургке дейін ғана жетті, себебі көтеріліс Пруссия армиясымен жеңіліске ұшырады, және ол Иллинойсқа қайтып келді. 1851 жылы ол Томас Пэйннің «Адам құқықтары» атты неміс тіліне аудармасына алғы сөз жазды, ол 1851 жылы Лейпцигте жарық көрді. Бірақ, көптеген «қырық сегіздіктер» сияқты, оның назары АҚШ-тағы ішкі саяси мәселелерге, әсіресе құлдықты жою мәселесіне көбірек ауды. 1856 жылы Иллинойс Республикалық партиясы конвентте ұйымдастырылғанда, неміс-американдық «қырық сегіздіктері» барлық жерде көзге түсті; егер Джон Фремонт штатты жеңіп алса, Хекер мен Авраам Линкольн екі ірі сайлаушы болып таңдалды (бірақ ол жеңіске жетпеді). Республикашылдар саяси көзқарастардың кең спектрін біріктірді, олардың пікірлері жиі күрт өзгеше болды, бірақ құлдыққа қарсы тұрудан басқа ортақ мәселелері болмады, ал иммигрант «қырық сегіздіктердің» мүдделері тума білмейтін «Know Nothing» қозғалысының мүдделерімен қатаң қайшылықта болды. Хекердің және басқа неміс-американдық көшбасшылардың ықпалы партияның ең маңызды принциптеріне қатысты бірлігін сақтауда шешуші болды. Форт-Самтер шайқасынан кейін Линкольн штаттық милициядан 75 000 ерікті шақыруға шақырды. Иллинойс штатының 6 000 еріктілік квотасы бес күн ішінде орындалды. Маусым айына қарай он полк қабылданды, олардың бірі – 24-ші Иллинойс жаяу әскер полкі, оған енді полковник Хекер басшылық етеді. 24-ші Иллинойс Чикагодан жұмылдырылған алғашқы бөлім болды және ол неміс, венгр, чех және словак иммигранттарынан, көбінесе «қырық сегіздіктерден» құралды. Соғыстың алғашқы күндері 24-ші Иллинойс негізінен батыс театрларда гарнизондық және басқа да тыл міндеттерін орындады. Қызметтің қиын жағдайында және кәсіби сарбаздар болмағандықтан, мораль мен тәртіп төмендеді, және Хекер 1861 жылдың 23 желтоқсанында өзінің қызметінен кетті. 24-ші полк «Хекердің ескі полкі» деген бейресми атаумен әрі қарай қызметін жалғастырды және батыс театрларда, соның ішінде Чикамауга шайқасында да қатысты. 1862 жылдың қазан айында ол 82-ші Иллинойс жаяу әскер полкінің полковнигі болды. Оның құрамының шамамен үштен екісі неміс иммигранттарынан, ал қалған үштен бірі әртүрлі елдерден келген иммигранттардан тұрды. C ротасы толығымен еуропалық еврейлерден, ал I ротасы – скандинавиялықтардан құралды. Бөлім шығыс науқандарында қызмет етті, және Хекер 1863 жылдың 2 мамырында Чанселлерсвиллде ауыр жарақат алды. Жасынан айыққаннан кейін ол Миссионерлік қырқа шайқасында және Чаттануга мен Ноксвиллді басып алуда да қызмет етті. Хекер 1864 жылдың 21 наурызында бұл қызметтен кетті, бірақ 24-ші Иллинойс сияқты «Хекердің екінші полкі» соғыстың соңына дейін белсенді қызметте болды. Хекер үйге оралғаннан кейін, ол бірден Республикалық партиядағы саяси дауға араласты. Линкольннің орталық саяси бағытынан радикалды республикашылдардың наразылығы 1864 жылдың мамырында Хекер Фремонт жақтастарының тобын Линкольннің қайта сайлануына қарсы шығуға бастаған кезде күшейді. Линкольн фракциясы жеңіске жетті, және Хекер мен басқалар Фремонтты ұсыну үшін Кливлендте тәуелсіз конвент ұйымдастырды (бірақ Фремонт ақырында өзінен бас тартты). Нәтижесінде Линкольннің негізгі республикашылдар арасындағы үміткерлігі нығайды.

Соғыстан кейінгі қызметтері мен беделі

Соғыстан кейін Хекер Иллинойстағы шаруашылығына оралды. 1870-1871 жылдары Францияны жеңгеннен кейін Германияның бірігуі туралы естігенде ол зор қуанышқа бөленді. Осы кезде ол Сент-Луис қаласында танымал сөз сөйледі, онда американдық немістердің жаңадан біріккен отанына деген ынтасын көрнекті түрде білдірді. Соғыстан кейін ол неміс тіліндегі баспасөз және Республикалық партияның қызметіне белсенді қатысты. 1873 жылы Германияға барғанда, ол жаңа неміс үкіметтік құрылымындағы жеке құқықтардың жетіспеушілігі мен үкіметтің ауқымын сынағандықтан, жағымсыз әсер алды. Ол 1881 жылдың 24 наурызында Иллинойс штатының Саммерфилд қаласында қайтыс болды. Хекер әрқашан барлық неміс демократтарының сүйіктісі болды. Ән (Heckerlied [de]) және оның атымен аталған бас киім (қауырсынмен кең поляк) көтерілісшіл орта таптың символы ретінде танымал болды. Америкада ол саяси қағидаларымен қатар, жеке қасиеттері үшін де зор құрметке ие болды. 1882 жылдың 1 қазанында Миссури штатының Сент-Луис қаласындағы Бенттон паркінде Фридрих Геккер ескерткіші орнатылды. Шараға 15 мыңнан астам адам келгені хабарланды. Ескерткіш – парктің оңтүстік-шығыс бөлігіндегі биік обелиск.