Кіріспе

Эдвин Джонсон (1842–1901) – ағылшын тарихшысы, христиан тарихнамасын радикалды түрде сынағанымен белгілі.

Өмірбаян

Оның еңбектерінің ішінде «Антиква Матер: Христиандық тегі туралы зерттеу» (1887, Лондон қаласында анонимді түрде жарияланған) және «Паулин хаттары: қайта зерттелген және түсіндірілген» (1894) кітаптары бар. «Антиква Матер» еңбегінде Джонсон ерте христиандыққа қатысты көптеген дереккөздерді «жазбадан тыс» қарастырып, Иса Мәсіхтің немесе апостолдардың болғанын дәлелдейтін сенімді құжаттық деректер жоқ деген қорытындыға келді. Ол христиан діні еврей диаспорасының қозғалысынан пайда болғанын, ал оны уақытша түрде Hagioi деп атады. Гностицизм және кейбір бакхик діндері де христиандықтың ықтимал алғышектері ретінде айтылады. «Паулин хаттары» және «Ағылшын мәдениетінің өркендеуі» еңбегінде Джонсон 700-1400 жылдар аралығындағы соталған дәуірлер ешқашан болмағанын, оның орнына христиан жазушыларының ойдан шығарған кейіпкерлер мен оқиғалар арқасында құрылғанын батыл түрде мәлімдеді. Шіркеу Әкелері, Інжілдер, Пауыл, ерте христиандық мәтіндер және жалпы христиандық тек әдеби туындылар ретінде қарастырылады және олардың барлығын 16 ғасырдың басында христиан мифологиясын жасаған монахтарға (көбінесе бенедиктиндерге) жатқызылады. Бір рецензент айтқандай, Джонсон «он бесінші ғасырдың соңына дейінгі ағылшын тарихын жоюға кіріседі». Джонсон «жариялау дәуірінен» және «ғылымның қайта жаңғыруынан» бұрын сенімді тізілімдер мен журналдардың болмағанын, сондай-ақ расталатын күндері бар жазбалар мен құжаттардың жетіспейтінін айтады.