Кіріспе

Оңтүстік Африканың құлаған әуе компаниясы (1943–2022)
кәсіптік авиация компаниясы

Тарих

Авиакомпания идеясы Египетте орналасқан Екінші дүниежүзілік соғыстағы екі ұшқыш, Дж. М. С. Мартин мен А. Л. Зуберттің әңгімелесуінен туындады. Олар тағы бір серіктес Леон Циммерманды қосып, 1943 жылы Оңтүстік Африкаға оралғанда «Коммерциялық әуе қызметтерін» құрды. Компания 1946 жылғы 15 маусымда Fairchild F 24 Argus және Douglas DC 3 ұшақтарын пайдаланып чартерлік рейстерді бастады. 1948 жылғы 1 шілдеде Ранд әуежайы (Йоханнесбург) және Дурбан арасында Cessna 195 ұшағымен жоспарлы рейстер басталды. 1978 жылы Дональд (Дэйв) Новик «Comair» авиациялық активтерін сатып алу бойынша келіссөздер жүргізді. Новик пен Пикард тобы арасында ұзақ сот процесі болды. 1978 жылғы 5 маусымда судья Джордж Колман 291 беттік шешімді Новик пайдасына шығарды. Осылайша Колман Оңтүстік Африка корпоративтік құқығында 12 прецедент орнатты, бұл сот ісі қазір маңызды деп есептеледі. Новик 1961 жылы «Comair» компаниясына келген кезде онда 50 қызметкер жұмыс істеді және екі Douglas DC 3 ұшағы болды. Оның басшылығымен компания 1991 жылы Оңтүстік Африка әуе бағыттарының либерализациясынан кейін ұшақ паркін реактивті ұшақтармен кеңейтті. Новик British Airways plc компаниясымен тығыз қарым-қатынас орнатып, франчайзинг арқылы серіктестік құрды. Кейін British Airways «Comair» компаниясының үлесін сатып алды.

2001 жылы Гидон Новик пен Эрик Вентер құрған «kulula.com» Оңтүстік Африкадағы алғашқы бюджеттік авиакомпания болды. Авиакомпания осы нарық сегментінде көшбасшылықты сақтап, демалыс және бизнес саяхатшыларға қызмет көрсетті. Ұшақ паркін жаңартуға 3,5 миллиард ранд инвестициялап, 2013 жылы «Comair» өзінің флотын жаңарту үшін сегіз Boeing 737 800 ұшағын тапсырыс берді. 2014 жылғы наурызда «Comair» сегіз Boeing 737 MAX ұшағына 9 миллиард ранд сомасында тапсырыс берді. Ұшақтардың 2019 жылдан 2022 жылға дейін жеткізілуі күтілді. 2015 жылғы наурызда британдық теңізден тыс аумақтардың Сент-Хелена үкіметі мен Ұлыбританияның Халықаралық даму департаменті (DFID) Атлантика аралының әуежайы ашылғанда, 2016 жылы Йоханнесбургтен апталық рейстерді қамтамасыз ету үшін «Comair» компаниясымен келісімге келгенін хабарлады. «Comair» бастапқы сынақ рейстеріндегі қатты желдің салдарынан жоспарлы рейстерді енгізуден бұрын келісімнен бас тартты. 2017 жылы «Airlink» компаниясы жоспарлы рейстерді бастады. 2016 жылғы тамызда «Comair» компаниясының 30 пайызына ие болған «Imperial Air Cargo» жүк тасымалдаушы компаниясы жұмысын бастады. Компания коронавирус пандемиясының салдарынан 2020 жылғы 5 мамырда ерікті түрде бизнес құтқару рәсімдеріне кірді. 2022 жылғы 9 маусымда бизнес құтқарушылар компанияны құтқарудың орынды перспективасы жоқ екенін және оны тарату қажет екенін мәлімдеді.

Оқиғалар мен жазатайым оқиғалар

1982 жылғы 12 қазанда Дуглас C 47A ZS EJK Ходспруиттен шығыс Трансваалдағы Граскоп маңындағы тауға құлап, жарамсыз деп есептелді. Ұшу әуежайға ауысуға талпыныс жасаған кезде орын алды. Ауа райы аспаптық метеорологиялық жағдайларға сәйкес келді. Борттағы 30 адамның барлығы аман қалды. 1988 жылғы 1 наурызда Comair 206 рейсі, Embraer 110 Bandeirante Йоханнесбургте апатқа ұшырап, барлық 17 жолаушысы қаза тапты. Бір дереккөз бұл оқиғаның себебі кенші болып жұмыс істейтін, жақында үлкен сақтандыру полисі жасаған жолаушы әкелген жарылғыш құрылғы болды деп санайды. 2015 жылғы 26 қазанда British Airways атынан Comair компаниясы басқарған BA6234 (ZS OAA) рейсі, Boeing 737 400 OR Tambo халықаралық әуежайында құлап, жөндеуге келмейтіндей зақымдалды. Апаттың себебі ерте жарылыс пен жылдам қону кезінде сол жақ қондыру шассисінің құлауы деп күдіктелді. Борттағы ешкім қаза тапқан жоқ немесе жарақат алған жоқ.