Кіріспе

Солтүстік Америка мен Еуразиядағы шошқа тәрізді, барлық нәрсені жейтін жойылған отбасы.

Энтелодонтидалар – 38-19 миллион жыл бұрын Солтүстік жарты шарда (Азия, Еуропа және Солтүстік Америка) мекендеген шошқа тәрізді жұп табанды тұяқты жануарлар (артиодактилдер) отбасының жойылған түрі. Олардың үлкен басы, жалпақ мұрыны, тар қадамы және барлық нәрлі диетаға бейімділігі шошқалар (суидтар) және ко́кшелер (таяссуидтар) сияқты жануарлармен салыстыруға мүмкіндік береді. Тарихи тұрғыдан, олар морфологиялық ерекшеліктеріне сүйене отырып, осы отбасылармен тығыз байланысты деп есептелді. Алайда, морфологиялық және молекулалық (генетикалық) деректерді біріктіре зерттеулер энтелодонттардың цитанкодонтаморфтар екенін көрсетіп, оларды пакицетусқа ұқсастығы арқылы гиппопотамдар мен киттерге, ал шошқаларға қарағанда жақын деп санайды.

Танымал мәдениетте

Көпшілік ақпарат құралдарында энтелодонттарды кейде "тозақ шошқасы" немесе "терминатор шошқасы" деп атайды. Энтелодонттар танымал BBC деректі фильмінің үшінші эпизодында көрсетіледі. Бағдарламада баяндаушы осы жануарларды нақты түрге, мысалы, *Entelodon* емес, әрқашан "энтелодонт" деп атайды. Осы жануарлар BBC-нің тағы бір туындысы, 2001 жылғы "Жоғалған әлем" фильмінің жаңадан түсірілген нұсқасында да пайда болады. Энтелодонттар National Geographic Channel арнасының "Тарихи дәуірдегі жыртқыштар" шоуының төртінші эпизодында, "Қатқабат шошқа" деген атаумен басты назарда болды. Эпизодта ғылыми тұрғыдан дәлелденбеген немесе жоққа шығарылмаған бірнеше мәлімдемелер келтірілді, мысалы, *Archaeotherium* (энтелодонт ретінде таныстырылған) Американың шөлейттеріндегі басты жыртқыш болған және тікелей одан да ірі *Daeodon* (эпизодта "Dinohyus" деп аталған) түрге эволюциялаған.