Кіріспе

1984 жылғы Робин Клейн романы

«Алисон Эшлиді жек көру» – 1984 жылғы австралиялық ғылыми-фантастика және балалар әдебиеті авторы Робин Клейннің романы. Австралияның ойдан шығарылған қалашығында өрбитін бұл кітап, мектеп оқушылары арасындағы бәсекелестік пен әлсіздіктер арқылы өсудің қиындықтарын қатыгез комедиялық тұрғысынан зерттейді. Клейннің ең танымал жасөспірімге дейінгі романдарының бірі болып табылатын бұл туынды, бүгінде Австралиядағы мектеп оқушылары үшін стандартты оқулыққа айналды. Кітап 8 австралиялық әдебиет сыйлығына ұсынылып, 1986 жылы «Жас австралиялық ең жақсы кітап» (YABBA) сыйлығын, ал 1987 жылы «Kids Own Australian Literature Award» (KOALA) сыйлығын жеңіп алды. Кейіннен Ричард Туллохтың бейімдеуімен пьеса қойылып, Ниси Вуд режиссерлік етті. Сонымен қатар, Джефф Беннетт режиссерлік еткен және Дельта Гудремнің басты рөлде ойнаған «Алисон Эшлиді жек көру» атты фильм де түсірілді.

Сюжет

Эрика Юркен - Барринга-Ист қаласындағы барлық адамдардан өзін жоғары санайтын, ескірген және көбінесе вандализмге ұшыраған қыз. Мектепте ол басқа оқушыларға қарағанда алыстайды, өйткені ол өзінің ақыл-ойы олардың ақыл-ойынан әлдеқайда жоғары деп санайды. Атақты театр актрисасы болуды армандаған Эрика сыныптастарына әсер ету және отбасындағы нағыз сыныптың жоқтығын жасыру үшін өзі туралы тым өрескел әңгімелер жасайды. Ол гипохондрик, мектептің ауруханасына үнемі келіп тұрады. Барринга шығыс бастауыш мектебінің көптеген мұғалімдері құзырсыз болса, оның 6-сынып мұғалімі Мисс Белмонт ақылды және тәртіпті, ал Эрика оның бақылауында өркендейді. Ол жобаларына күш салып, сыныптастарын басып шығарады, ал оның эгосы гүлдей бастаған кезде, Барринга Истты қоршаған жоғарғы сыныптық мүліктердің бір бөлігі олардың қала маңындағы бөлігі ретінде қайта жіктеледі, ал аймақтарға бөлу жүйесіне байланысты жаңа оқушы Элисон Эшли Эриканың сыныбына орналастырылады. Элисон Эшли - әдемі, бай, таза және ақылды қыз, бұл қасиеттер Эрикаға бірден қызғаныш тудырады. Ол сыныпта Эриканың қасында отырады және бастапқыда Эрика Эрикамен достық қарым-қатынас орнату үшін Алисонға әсер еткісі келеді, бірақ қызға деген қызғанышы күн өткен сайын күшейе түседі, ақырында ол Алисонды қуып шығады. Келесі бірнеше күн ішінде Элисонның ұйымдастыруы мен таланты Эриканы ашуландырады, ақырында ол Элисонды ренжітіп, оны сноб деп атайды. Көп жағдайда Элисон достыққа итермелеуге тырысады, бірақ Эрика қызғаныш пен кекшілдікпен оны қасарыстырып жібереді. Элисон Эриканың үйіне барады, ал Эриканың отбасы оны бірнеше рет қорлағаннан кейін, ол Элисонды үкімдеу және құлақ түру деп айыптайды. Көп ұзамай Эрика Элисонның заттарын өз заттарымен араластырып, оларды оған қайтарған, ол Элисонның сәнді үйіне және таза өмір сүруіне қызғанышпен қарама-қайшы. Элисон достық қарым-қатынас жасауға тырысса да, Эрика түнгі уақытта жұмыс істейтін Алисонның анасын ойға түсіреді. Алисонның кіммен бірге екенін сұрағаннан кейін, Алисон тез арада "Ешкім жоқ" деп жауап береді. Екі қыз кейіннен бір қорада орналасады және жыл сайынғы алтыншы сынып лагеріне бірге топтасады. Эрика тағы да жеңіліп, Алисон Эшлиге ашуланады, әсіресе лагерьдегі ойын, онда ол әрқашан актриса болуды армандаған, сахна қорқынышынан зардап шегетінін, ал Алисон актриса ретінде шеберлігін көрсетіп, басты рөлге орналастырғанын білгенде қорқады. Ол Эриканың сахнаға шығуына қарсылық білдіріп, өзінің кабинасына қашады. Ол Эриканың драмаға жазған сценарийін достық белгісі ретінде кітапқа жинақтағанын біледі. Эрика сонымен қатар, Алисонның басты рөлде болғанына қарамастан, оның анасы лагерьдегі кешке қатысуға тырыспағанын, өйткені ол қызы туралы көп ойланбағанын, Эрикаға Элисонның оның үй-бүлесімен болған ығыстық, бірақ жылы өмірін шын жүректен қызғанышын білдіріп, Эриканың отбасына деген жеккөрушілігін қайта қарастырғанын біледі. Эрика мен Элисон татуласып, дос болады.