Кіріспе

Қайтыс болған адамдарға қатысты салық аудару

Салық аудару – бұл мүліктің меншік құқығының бір тұлғадан (немесе ұйымнан) екіншісіне өтуіне салынатын салық. Тар құқықтық мағынада, салық аудару – бұл бір ұйымнан екіншісіне мүліктің меншік құқығын беруден алынатын транзакциялық төлем. Мұндай салық әдетте, жылжымайтын мүлік, акциялар немесе облигациялар сияқты мүліктің берілуін тіркеу үшін заңдық талап болған жағдайда салынады. Мұндай салықтардың мысалдарына белгілі бір түрдегі мөр бажы, жылжымайтын мүлікті салыққа тарту және мүліктің берілуін ресми тіркеу үшін алымдар жатады. Кейбір заң жүйелерінде мүліктің белгілі бір түрлерін беру үшін нотариустың растауы қажет болуы мүмкін. Нотариалдық төлемдер мәміленің құнын арттырса да, олар терминнің нақты мағынасында салық аудару болып табылмайды.

Ұлыбритания

Англия мен Солтүстік Ирландияда тірі адамдар немесе басқа заңды тұлғалар арасындағы жылжымайтын мүліктің берілуіне мөртабандық салық салынады. Шотландия мен Уэльсте де ұқсас шаралар қолданылады. Егер мүлік қайтыс болған адамның мұрасынан берілсе, мұралық салық мұраның құны бойынша, оның ішіндегі кез келген жылжымайтын мүлік портфеліне де салынады, бірақ белгілі бір ең төменгі сомадан бастап.

Америка Құрама Штаттары

Кейбір штаттарда, мүлік өткізілуіне байланысты алынатын салық акциздік салық ретінде қарастырылады. Мүлік түріне қарай, мүлік өткізілуіне байланысты алынатын салық федералдық, штаттық және жергілікті деңгейлерде салынуы мүмкін.

Жылжымайтын мүлік

Жылжымайтын мүліктің берілу салығы белгілі бір юрисдикция шеңберінде жылжымайтын мүліктің берілуі кезінде мемлекеттік, округтік немесе коммуналық органдар тарапынан тағайындалуы мүмкін. Салық салуға, әдетте, сатушы мен сатып алушы арасында ауыстырылатын жылжымайтын мүлікке қатысты заңдық актілерді, куәліктерді және құқықтарды беру амалы жатады. Салық мөлшерінің мөлшері белгілі бір мүліктің құнына, оның жіктелуіне және мүліктің қалай пайдаланылатынына байланысты анықталады, себебі мүліктің мақсаты оның болашақ құнына елеулі әсер етуі мүмкін. Сондықтан, жергілікті және мемлекеттік билік мүліктің көлеміне ғана емес, сонымен қатар оның мақсатына байланысты да салықты жинауға құқылы. Мүлікті жіктеу мемлекеттерге әртүрлі мүліктерге әртүрлі салықтарды біркелкі емес түрде салуға мүмкіндік береді. Мүліктің әртүрлі жіктелуі көбінесе оның қолданылуына немесе меншік құқығына негізделген. Мемлекеттер салық салу үшін екі негізгі жол қолданады: әртүрлі мүлік түрлеріне әртүрлі салық ставкалары қою немесе бірыңғай салық ставкасын қолдану, бірақ әртүрлі мүлік түрлеріне олардың құнының әртүрлі пайызын белгілеу. Кейбір штаттарда сатушы төлей алмаса немесе одан босатылса, сатып алушы салықты төлеуге міндетті болуы мүмкін. АҚШ-та "беру салығы" термині мұра салығы мен сыйлық салығын да білдіреді. Бұл екі салық та бір тұлғадан (немесе оның мүлкінен) екінші тұлғаға мүліктің өтеусіз берілуіне байланысты алынады. 1900 жылы АҚШ Жоғарғы Соты "Ноултон Мурға қарсы" ісінде (178 U.S. 41 (1900)) мұра салығының мүліктің өзіне емес, қайтыс болғаннан кейін мүліктің берілуіне байланысты салық екенін растады. Салық төлеуші мұра салығының тікелей салық екенін және оның штаттар арасында халық санына пропорционалды түрде бөлінбегендіктен конституцияға қайшы екенін мәлімдеді. Сот мұра салығының, беру салығы ретінде (мүліктің меншік құқығына байланысты емес) жанама салық екенін шешті. "Ноултон" ісінен кейін АҚШ-тың Ішкі кіріс кодексі мұра салығы мен сыйлық салығын "беру салықтары" деп атауды жалғастыруда. АҚШ-тың бес штаты жылжымайтын мүлік салығын қолданбайды: Миссисипи, Миссури, Нью-Мексико, Солтүстік Дакота және Вайоминг. Бұл кең мағынада, мұра салығы, сыйлық салығы, капиталдан алынатын табыс салығы, тауарларға (қызметтерге емес) сату салығы және белгілі бір пайдалану салықтары – барлығы мүліктің берілуіне байланысты салықтар болып табылады. АҚШ 1914 жылдан 1966 жылға дейін акцияларды сату немесе беру бойынша салық салған. Бұл 1914 жылғы "Ревизиялық заңда" (22 қазан 1914 жылғы Заң (б. 331, 38-бап. 745)) 0,02% (2 базалық пункт, 2 бпс) мөлшерінде енгізілді. 1932 жылы, Ұлы депрессия кезінде бұл көрсеткіш 0,04% (4 бпс) дейін екі есеге артты, содан кейін 1966 жылы жойылды.