Кіріспе

Америка Азамат соғысы кезінде Одақ армиясының екі корпусы кавалерия корпусы деп аталды. Олардың біреуі Потомак армиясымен бірге, екіншісі соғыстың батыс театрындағы әртүрлі армияларда қызмет етті.

Шолу

Конфедерациядан өзгеше, ол бастапқыда Дж. Е. Б. Стюарт, Натан Б. Форрест және Джон С. Мосби сияқты атты әскердің көрнекті басшыларын өндірді, ал Одақтың жоғары басшылығы соғыстың басында атты әскерді қалай тиімді пайдалану керектігін бірден түсінбеді. Осы кезде Одақ армияларындағы атты әскерлер көбінесе жаяу әскер корпустарына, дивизияларға және "қанаттарға" тікелей бекітіліп, "шабуылдық күштер" ретінде қолданылды және Азамат соғысының алғашқы науқандарында көбінесе шешімді рөл атқарған жоқ. Одақтың атты әскері, Стюарттың Ярым арал, Солтүстік Вирджиния және Мэриленд науқандарындағы шабуылдарынан қорланды, онда Стюарт Потомак армиясын айналып өтуге, ал Одақтың атты әскерінен нашар қарсылық көрді. Федералдар соғыстың алғашқы жылдарында атты әскерді барлаушылар немесе шабуыл жасаушылар ретінде сирек қолданды. Соғыстың алғашқы екі жылында Джордж Байярд, Бенджамин Гриерсон және Джон Бьюфорд сияқты бірқатар Одақ атты әскерінің офицерлері ғана өзінің еңбектерімен көзге түсті.

Потомак армиясының ат әскерлері корпусы

Фредериксбургтің апатты науқанынан кейін генерал-майор Джозеф Хукер Потомак армиясының басшылығын қабылдады. Хукердің маңызды еңбегінің бірі – 1863 жылдың сәуір айында бірыңғай ат әскері басқармасын құру болды. Антиетамнан басқа, Лидің орталығына жоспарланған (бірақ қатыспаған) шабуыл үшін ат әскері бір дивизияға біріктірілген болатын, ал одақтың ат әскері бұрын біріктірілмеген еді. Хукер үш бұрын байланысы жоқ дивизияны бір атты корпусқа біріктіріп, оны Джордж Стоунменнің бірыңғай басшылығына тапсырды. Хукер сондай-ақ оларды Шарпс және Смит автоматтарымен, ал кейбір жағдайларда Спенсер қайта зарядталатын автоматтарымен жабдықтауды бастады, бұл оларға конфедераттардан оттық күшін арттыруға мүмкіндік берді.

Канцельорсвилл

Хукердің ұйымдастырушылық өзгерістеріне қарамастан, жаңа кавалерия корпусы Чанселлорсвилл науқанында өзін жақсы көрсетпеді. Хукер Стюарттың кавалериясын алаңдату үшін Стоунменге Ричмондқа қарсы шабуылдық рейд жүргізуге бұйрық берді, бірақ рейд сәтсіз аяқталды, нәтижесінде Келли Фордындағы даулы шайқас болды – бұл рейдтің уақтылы тоқтатылуына себеп болды. Жағдайды нашарлата түскендей, Хукер негізгі армиямен бір дивизияны ғана – Альфред Плезонтон басқаруында қалдырды, оны тығыз "Жайлау" арқылы өтетін кезде барлаушылар немесе қорғаныс үшін пайдаланды, бұл 2 мамырда Стоунволл Джексонның танымал қанатты шабуылының сәтті болуына ықпал етті.

Геттисбург

Стонмен мен дивизия командирі Уильям В. Аверелл Чанселлорсвилл шайқасынан кейін қызметтен босатылды және олардың орнына тиісінше Альфред Плесонтон мен Дэвид МакМ. Грегг тағайындалды. Геттисбург науқанының басында атты әскерлер 9 маусым 1863 жылы Брэнди-Стейшн шайқасында конфедерат жауынгерлерінің назарына түсіп, құрметке ие болды – бұл американ құрлығында өткен ең ірі атты әскер шайқасы. Плесонтонның әскері жеңілгенімен, бұл шайқас Одақ атты әскерінің тиімсіздігі мен әлсіздігінен арылып, есептесуге лайық жау екенін көрсетті. Науқан барысында бригада командирлерінің құрамында көптеген өзгерістер жасалды, соның ішінде Уэсли Мерритт, Джордж Армстронг Кастер және Илон Дж. Фарнсворт сияқты жас офицерлер бригада командиріне көтерілді. Кейіннен, XXII корпус сапынан жіберілген Джадсон Килпатриктің дивизиясы армияға қосылды. Атты әскер дивизиялары Стюартпен Алди, Миддлбург, Аппервилл, Ганновер және бірнеше ұсақ шайқастарда қатысты. Геттисбург шайқасын басталған Генри Хеттің конфедерат дивизиясын 1 шілдеде Геттисбургті басып алуына жол бермеу үшін Джон Бьюфордтың атты әскер дивизиясы шайқасқа кірді. Бьюфордтың әскері Хеттің алғашқы шабуылын баяулатуға көмектесті, ал жаяу әскермен алмастырылғаннан кейін 1 шілде күнін тексеру және барлаумен өткізді. Оның дивизиясы соғыстың қалған бөлігінде армияның жабдықтау пойыздарын күзетуге жіберілді, бірақ Грегг пен Килпатриктің дивизиялары шайқас алаңында қалды. 3 шілдеде Пикетт шабуылымен бірге Грегг дивизиясы (Килпатриктің дивизиясының Кастер бригадасымен бірге) Стюартпен Геттисбургтің шығысында шайқасып, конфедераттардың қайта-қайта шабуылын тойтарды. Алайда сол күні Геттисбургтің оңтүстігінде Килпатрик Илон Дж. Фарнсворт бригадасына Биг-Раунд-Топтағы конфедерат позицияларына қарсы сәтсіз шабуыл жасауға бұйрық берді, нәтижесінде Фарнсворт қаза тауып, оның әскері ауыр залалға ұшырады. Атты әскер Джордж Мидтің Лиді Вирджинияға қуып жетуі кезінде белсенді әрекеттерін жалғастырды. Айырықша жағдай, науқанның соңғы шайқасы Фоллинг-Уотерс шайқасы Хет пен Бьюфорд дивизияларының қалдықтары арасында өтті.

1864 жыл

Егер Одақтың атты әскерінің оңтүстік әскерлерімен теңдігіне күмән болса, ол Улисс С. Гранттың құрлықтағы науқаны кезінде сейілді. Кавалерия корпусы, енді төрт дивизиядан тұратын, отты мінезді Филипп Шериданның басқаруына берілді. Науқанның басында олар Стюарттың атты әскерімен бірнеше қатыгез, қанды шайқастарда қақтығысты, және Желтоқ тавернасында генерал Стюартты қаза таптырды. Стюарттың ізбасары Уэйд Хэмптон Хоу дүкені, Ескі шіркеу, Тревильян станциясы және Сент-Мария шіркеуі шайқастарында дайын қарсылас екенін көрсетті. Одақтың атты әскері Петербург науқанының көп бөлігін Петербург пен Ричмондтан теміржол желілерін кесіп тастауға жұмсады. Кавалерияның басым бөлігі Шериданның басшылығымен 1864 жылдың жазында Джубал Эрлиге қарсы науқаны кезінде Шенноа армиясына қосылуға жіберілді (1864 жылғы Аңғар науқандарына қараңыз). Шериданның өте табысты науқаны аяқталғаннан кейін, кавалерия корпусы – оның армиясының қалған бөлігімен бірге – Потомак армиясына қайта оралды. Келесі бірнеше ай бойы олар Конфедерацияның жабдықтау және байланыс желілерін ақырындап, бірақ тұрақты түрде кесіп тастады.

Соғыстың аяқталуы

Соғыстың соңғы күндері ат әскерінің ең көзге түсетін рөлі 1865 жылдың 25 наурызы мен 1 сәуірі аралығында болды. Ли батыл, бірақ жеткіліксіз күшпен және нәтижесіз қарсы шабуылдар сериясы жасап, Форт-Стэдмендегі одақтық шепті бұзуға тырысты. IX корпус шабуылды тойтарды. Бір аптадан кейін, Five Forks шайқасында Шериданның ат әскері Джордж Пикеттің соңғы, әрекетсіз шабуылын тойтарып, оның дивизиясын талқандауға шешуші үлес қосты. Шеридан мен оның әскері Ли армиясы Аппоматтокс сотына қайтып келе жатқанда оны мазақтауға маңызды рөл атқарды. Вирджиниядағы соңғы шайқастарда, 8 сәуірде Аппоматтокс станциясында Конфедерацияның атты әскерімен ұсақ шайқасқа қатысты, ал келесі күні Аппоматтокс соты шайқасындағы шағын қақтығысқа қатысып, Вирджиниядағы соғысты тиімді түрде аяқтады.

Батыс ат әскерлері корпусы

Шығыстағыдай, Батыстағы әртүрлі одақ командирлері соғыстың алғашқы екі жылында атты әскерді көбінесе тиімсіз қолданды; атты әскер қайтадан «шабуылдық әскерлер» және барлаушылар ретінде жаяу әскер корпустарына бөлінді. Шығыстан айырмашылығы, онда атты әскер 1863 жылдың жазына қарай қарсыластарымен теңесе алды, Батыстағы одақ атты әскері Натан Б. Форрестке лайықты қарсылас таба алмады және көптеген маңызды шайқастарында жеңіліске ұшырады. Виксбург жорығы кезінде Гриерсонның танымал шабуылы ерекше жағдай болды және әдеттен мүлдем тыс еді. Біріккен атты әскер командасын құруға жасалған алғашқы әрекет 1862/63 жылдардың соңында болды, онда Камберленд армиясына басшылық еткен Уильям С. Роузкранс өзінің барлық атты әскерін бір дивизияға біріктірді, ол Дэвид С. Стэнлидің басшылығымен жаяу әскерден бөлек команда ретінде әрекет етті. Бұл жаңа дивизия Стоунс-Ривер шайқасында көзге түспесе де, құрметпен шайқасты. Таллахома жорығы кезінде бұл атты әскер дивизиясы корпус деңгейіне дейін кеңейтілді. Стэнли корпусқа басшылық етті, ал Роберт Б. Митчелл мен Джон Б. Турчин 1-ші және 2-ші дивизияларға жетекшілік етті. Митчелл Чикамауга шайқасында корпусқа, ал Эдвард М. Маккук пен Джордж Крук дивизияларға басшылық етті. Атланта жорығы кезінде генерал Уильям Т. Шерман Камберленд және Огайо армияларының атты әскерін төрт «колоннаға» бөлді, жалпы басшы болған жоқ (колонналарды Стоунмен, Килпатрик, Эдвард М. Маккук және Кеннер Гаррард басқарды). Атты әскер ең жақсы жағдайда орташа деңгейде жұмыс істеді, Андерсонвилл түрмесін азат етуге жасалған сәтсіз шабуылға қатысты және Орталық Джорджиядағы бірнеше шайқаста Джозеф Уилердің Конфедерация атты әскерінен қайта-қайта жеңіліске ұшырады. Шерманның теңізге жасаған жорығы кезінде Килпатриктің дивизиясы армиямен бірге қалды, ешқандай айрықша көзге түспей қызмет етті, ал атты әскердің қалған бөлігі Джордж Томаспен бірге Джон Б. Худтың Теннессиге басып кіруін тоқтату үшін солтүстікке бет бұрды, Спринг-Хилл мен Мёрфрисборо шайқастарына қатысты. 1864 жылдың желтоқсан айында, Нэшвилл шайқасынан бұрын, брифет генерал-майор Джеймс Х. Уилсон басшылығымен ресми атты корпус құрылды. Ол Нэшвиллде жақсы өнер көрсетті, бірақ бұрынғыдай, өзін ерекше көзге түсіре алмады. Уилсон корпусты соғыстың соңғы шайқастарының бірінде, 1865 жылдың 16 сәуірінде Колумб шайқасында басқарды, онда Форрест әскерлеріне қарсы шайқасып, олар жауларын жеңе алды – федералды атты әскер генерал Форрестті жеңген жалғыз жағдай. Одақтың қалған далалық армияларында, әдетте, Плесонтон басқаруындағы корпус деңгейіндегі командадан басқа, ірі ауқымды атты әскердің біріккен командалары болған жоқ, ол 1864 жылы Миссури департаменті Стерлинг Прайстың жорығынан қорғау үшін қысқа мерзімге құрылған.