Кіріспе
Вашингтондағы тарихи шіркеу, АҚШ-тың Вашингтон қаласындағы Әулие Матай елші соборы, көбінесе Матай соборы деп аталады, Вашингтонның Рим католик архиепископының тақ орны болып табылады. Матай соборы және ректория ретінде 1974 жылдан бері Ұлттық тарихи орындар тізіліміне енгізілген. Собор Вашингтон қаласының орталық бөлігінде, 1725 Род-Айленд даңғылы, Солтүстік-Батыс (NW), Коннектикут даңғылы мен 17-ші көше арасында орналасқан. Ең жақын метро станциясы – Қызыл желідегі Фаррагут-Норт. Ақ үйден солтүстікке жеті және батысқа екі блок қашықтықта орналасқан.
The Cathedral of St. Matthew the Apostle in Washington, D. C., most commonly known as St. Matthew's Cathedral, is the seat of the Archbishop of the Roman Catholic Archdiocese of Washington. As St. Matthew's Cathedral and Rectory, it has been listed on the National Register of Historic Places since 1974. The cathedral is in downtown Washington at 1725 Rhode Island Avenue NW between Connecticut Avenue and 17th Street. The closest Metrorail station is Farragut North, on the Red Line. It is seven blocks north and two blocks west of the White House.
Тарих
Қасиетті Матай шіркеуі елші Матайға арналған, ол басқа нәрселермен қатар мемлекеттік қызметкерлердің қамқоршысы есептеледі, өйткені ол өзі салық жинаушы болған. Оны 1840 жылы пастор Уильям Мэтьюс және шіркеу викарийі Джон Филипп Донелан құрған. Шіркеу 1840 жылғы 1 қарашада бағышталды, бірақ ғимарат толықтай аяқталмаған еді. Қазіргі шіркеудің құрылысы 1893 жылы басталды, ал алғашқы мисса 1895 жылғы 2 маусымда өткізілді. Құрылыс 1913 жылға дейін жалғасты, содан кейін шіркеу бағышталды. 1939 жылы ол жаңа құрылған Вашингтон архиепископтығының кафедралық соборы болды.
Сәулет
Құрылымы қызыл кірпіштен, құмтас және терракоттадан романдық жаңғыру стилінде, византиялық элементтерімен салынған. Архитектор К. Грант Ла Фардж жобалаған бұл ғимарат латын кресті пішіндес және шамамен 1200 адамға арналған. Ішкі кеңістігі мәрмәр және жартылай бағалы тастармен бай безендірілген, әсіресе Эдвин Блэшфилдтің бас алтарьдың артындағы Матайдың 35 футтық (11 метрлік) мозаикасы ерекше көзге түседі. Собор сегізбұрышты күмбезбен жабылған, ол нефтен 58 метрге көтеріледі және купол мен крестпен аяқталады, бұл жалпы биіктікті 200 футқа (61 метрге) жетеді. 2000 жылдан 2003 жылдың 21 қыркүйегіне дейін, Матай мерекесі күні, құрылымдық және декоративтік элементтер кең ауқымды қалпына келтіру жұмыстарынан өтті.
Тарихи оқиғалар
Сент-Мэтьюде өткен алғашқы елеулі жерлеу рәсімі Филиппин президенті Мануэль Л. Кэзон үшін болды, ол 1944 жылдың 1 тамызында қайтыс етті және Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін Арлингтон ұлттық зиратында жерленді. 1957 жылы сенатор Джозеф Маккартидің жерлеу рәсімі үшін соборда салтанатты реквием мессасы өткізілді; литургияға 70 сенатор мен жүздеген дін қызметкерлері қатысты және ол толы болды. 1963 жылы 22 қарашада Даллас қаласында АҚШ президенті Джон Кеннедидің қазасынан кейін собор бүкіл әлем назарын аударды. Ричард, Бостон архиепископы және Кеннеди отбасының досы, 1963 жылдың 25 қарашасында мемлекеттік жерлеу кезінде Паптық реквиемді (жырланбаған) төменгі мессасын өткізді, содан кейін Вирджиниядағы Арлингтон ұлттық зиратына жерлеу процессиясы жасалды. Собордағы басқа да елеулі оқиғаларға 1979 жылы Вашингтонға сапары кезінде Папа Иоанн Павел II өткізген месса және 1997 жылы АҚШ Жоғарғы Сотының судьясы Уильям Дж. Бреннанның жерлеу рәсімі жатады. Собор 2005 жылдың 7 қыркүйегінде Бас судья Уильям Ренквисттің лютерандық жерлеу рәсіміне табанды болды. Сент-Мэтью шіркеуінде әлемдегі ең әйгілі Қызыл мессалардың бірі өтеді. Әр жыл сайын АҚШ Жоғарғы Сотының сессиясы басталар алдында, заңгерлік мамандыққа басшылық беру үшін Киелі Рухтан нұсқау сұрап месса өткізіледі. Собордың ел астанасында орналасуына байланысты, Жоғарғы Сот судьялары, Конгресс мүшелері, Министрлер кабинеті және көптеген басқа да беделді тұлғалар (кейде АҚШ Президенті де) мессаға қатысады. Дуайт Эйзенхауэр 1954 жылы президент ретінде алғаш рет қатысты; Гарри Трумэн тоғыз жыл бұрын вице-президент ретінде қатысқан. 2020 жылы COVID-19 пандемиясының басында собор архиепархиялық Пасха мессасын тікелей эфирде өткізді. Рим-католик Вашингтон архиепископтығы мен EWTN телеарнасы тікелей эфирде көрсеткен мессаны архиепископ Уилтон Грегори өткізді, COVID-19 шектеулеріне байланысты қатысушылар болмады. Джо Байденнің АҚШ-тың 46-шы президенті ретінде инаугурациясына дейін ол Сенаттағы көпшілік көшбасшысы Митч Макконнелл, Сенаттағы азшылық көшбасшысы Чак Шумер, АҚШ Өкілдер палатасының спикері Нэнси Пелоси және палатадағы азшылық көшбасшысы Кевин Маккартимен бірге шіркеуге барды. Бұл мессадан кейін АҚШ Католик епископтарының конференциясы абортты қолдайтын кез келген саясаткерге, оның ішінде Президент Байденге қасиетті тағамды беруден бас тартуды қабылдады, 73 пайыз қолдап, 24 пайыз қарсы дауыс берді.
Сырғанақ
Қасиетті Франциск шіркеуінің кіреберісіне жақын жерде Вашингтон архиепископтары үшін арналған сегіз қабірі бар жерлеу криптасы орналасқан. Мұнда бұрынғы үш архиепископ – Патрик кардинал О’Бойл, Уильям кардинал Баум және Джеймс кардинал Хики жерленген.