Изабель Кейс Ла Фолетт: Әйел құқығы мен бейбітшілік жолындағы белсендісі
Belle Case La Follette
Изабелла Ла Фолетт (1859-1931) – американдық әйел құқығы, бейбітшілік және азаматтық құқықтар белсендісі. "Fighting Bob" Ла Фолетттың әйелі, La Follette's Weekly журналының редакторы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық белсенді (1859–1931)
American activist (1859–1931)
Изабелл Кейс Ла Фоллетт (21 сәуір 1859 – 18 тамыз 1931) – АҚШ, Висконсин штатында әйелдердің сайлау құқығы, бейбітшілік және азаматтық құқықтар үшін күрескен белсенді. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Әйелдер бейбітшілік партиясымен жұмыс істеді. 1931 жылы қайтыс болған кезде «Нью-Йорк Таймс» газеті оны «осы елдегі қоғамдық істерге қатысқан барлық американдық әйелдердің арасындағы ең аз танымал, бірақ ең ықпалдысы» деп атады. Ол Висконсин штатында және жалпыұлттық деңгейдегі көрнекті прогрессивті республикашыл саясаткер Роберт «Бойшы Боб» Ла Фоллетттің әйелі және серігі болды, сондай-ақ күйеуімен бірге «La Follette's Weekly Magazine» журналының редакциясын жүргізді. Оның Барабудағы шәкірттерінің бірі – Джон Ринглинг болды, ол туралы кейін былай деп жазды: «Джон мектепте ұзақ есеп оқығанда, оның және басқа жігіттердің әр түнде қойып жүрген қосымша көрсетілімдерінен күлкі естілді. Сонда мен оны сөзге тартып, егер Джон сабақтарына назар салса, ғалым бола алатынын түсіндірдім. Әлдеқандай жазалаудың әсері болмады, әйтеуір».
Isabelle Case La Follette (April 21, 1859 – August 18, 1931) was a women's suffrage, peace, and civil rights activist in Wisconsin, United States. She worked with the Woman's Peace Party during World War I. At the time of her death in 1931, The New York Times called her "probably the least known yet most influential of all American women who have had to do with public affairs in this country." She was the wife and helpmate of Robert "Fighting Bob" La Follette—a prominent Progressive Republican politician both in Wisconsin and on the national scene—and as co editor with her husband of La Follette's Weekly Magazine. One of her students in Baraboo was John Ringling, of whom she later wrote " when John read a long account interrupted with giggles from the school of the side shows he and other boys had been giving every night, I lectured him and drew the moral that if John would put his mind on his lessons as he did on side shows, he might yet become a scholar. Fortunately the scolding had no effect."
Білім
1875 жылы Белл Кейс ата-анасының қаржылық қолдауымен Висконсин университетіне (Мэдисон) оқуға кетті. Ол студент ретінде өте жақсы оқыды, университетте оқыған кезінде ешқашан сабақтан қалған жоқ немесе кешігіп келген емес. Белль өмірінің басында-ақ әділетсіздік деп санаған нәрселерге, әсіресе әйелдерге қатысты наразылық білдіруден тартынбады. Оның бір сөзі туралы жергілікті «Мэдисон Демократ» газеті: «Ол біздің көптеген адамдарымыздың мәнсіз көрсетуге тырысып, шынайы тұрақтылық пен терең сезімдерді ұмытып кеткенін бейнеледі» деп жазды. «Балалардың ойыншықтары» деген тағы бір сөйлесінде Белль жас қыздардың қуыршақтармен ойнауы мен әйелдік өмірге деген болашақ үміттерін байланыстырды, осы үй шаруашылығындағы «армандар» болашақта «мүмкін емес бақытқа» және «қанағатсыз, жүйкелі, шағымданатын [әйелдерге]» әкеледі деп мәлімдеді. Кейс пен Ла Фоллетт 1881 жылдың 31 желтоқсанында унитарий дін қызметкерінің қатысуымен үйленді. Олардың өзара келісімімен, неке антынан «бағыну» деген сөз алынып тасталды. Боб Белльдің тәуелсіздігіне, интеллектына және сенімдеріне құрмет көрсетсе де, ол отбасылық өмірге үміттенді және күнделігіне: «О, оны үйдің ортасында көретін күн тезірек келсін» деп жазды. Белл өмірі бойы белсенді болып қала берді, бірақ «өмірдегі ең үлкен тәжірибе – ана болу» екенін айтты және балаларын күтуден ләззат алды. Белл мен Роберт Ла Фоллетт төрт баланың (екі қыз және екі ұл) ата-анасы болды. Олардың үлкен баласы Флора Додж Ла Фоллетт 1882 жылдың 10 қыркүйегінде дүниеге келді. Фола 1911 жылдың 29 қазанында драматург Джордж Миддлтонға үйленді. 1895 жылы туған Роберт кіші 1925 жылдан 1947 жылға дейін АҚШ Сенатында Висконсин штабын өкілдік етті; 1897 жылы туған Филип Висконсин штатының губернаторы болып үш мерзім қызмет етті; ал Мэри 1899 жылы дүниеге келді. Роберт кіші мен Филип Висконсин прогрессивтік партиясын құрды, ол Висконсин саясатында қысқа ғана уақытқа басым рөл атқарды.
In 1875, Belle Case left home for the University of Wisconsin Madison, with the financial support of her farming parents. She excelled as a student, never missing a class or arriving late while at the university. Even early in life, Belle did not shy away from protesting what she perceived as injustices, particularly those targeted at women. In regard to one of her speeches, local paper Madison Democrat wrote, " she portrayed the vanity of many of us in trying to make an empty display and neglecting it for true stability and depth of sentiment." In another speech, "Children's Playthings," Belle conflated the convention of young girls playing with dolls with future expectations for womanhood, claiming these domestic "dreams" of girlhood would only lead to "impossible future happiness" and "dissatisfied, nervous, complaining [women]." Case and La Follette were married on December 31, 1881, in a ceremony performed by a Unitarian minister. By mutual agreement, the word "obey" was omitted from their marriage vows. While Bob respected Belle's independence, intelligence, and beliefs, he still hoped for a domestic life, writing in his journal, "Oh hasten [the] time when I can see her the center of a home." Belle remained an activist throughout her life, but did note that "the supreme experience in life is motherhood," and enjoyed taking care of their children. Belle and Robert La Follette were the parents of four children (two daughters and two sons). Their first child, Flora Dodge La Follette, always called "Fola," was born on September 10, 1882. Fola married the playwright George Middleton on October 29, 1911. Robert Jr., born in 1895, represented Wisconsin in the U. S. Senate from 1925 to 1947; Philip, born in 1897, served three terms as governor of Wisconsin; and Mary, born in 1899. Robert Jr. and Philip began the Wisconsin Progressive Party, which briefly held a dominant role in Wisconsin politics.
Ерте мансап
Беллдің бітіргеннен кейінгі алғашқы жұмысы Спринг Грин орта мектебінде директордың орынбасары болу болды. Осы кезеңде ол келіні Бобпен көп уақыт өткізбеді, бұл оның наразылығын тудырды. Бірақ Боб та жаңа Дайн округінің аудандық прокуроры қызметін атқарумен тығыз айналысты, сондықтан ол өзіне әйелдік тойға қатысуды "еске түсіруі" керек болды. Ол заңмен ресми түрде айналыспады, бірақ күйеуі Бобқа көптеген істерде және кейінірек саяси мәселелерде көмектесті. Беллдің рөлі, тіпті көрінеу болмаса да, ешқашан пассивті болған емес. 1890 жылдары ол жаңа құқықтық базаны қалыптастырған және штаттың Жоғарғы сотында ұтып шыққан қысқаша құжат жазды. Боб кейінірек өзінің өмірбаяндық еңбегінде оны өзінің "ең білгір және ең жақсы кеңесшісі" деп атады. Бұл жақындықтан туған пікір емес, оны біздің конференцияларымызға шақырған Висконсин штатының прогрессивті көшбасшылары куә болар еді. Оның үлкен мәселелерді, әлеуметтік және экономикалық қиындықтарды түсіну қабілеті, менің жұмысыммен бірге болған барлық күшті адамдардан да жоғары.
Belle's first job upon graduating was as an assistant principal at Spring Green High School. During this time she didn't spend much time with her then fiancé, Bob, often to his chagrin. But Bob was equally busy serving as the new Dane County district attorney; so much so that he had to "remind" himself to attend their marriage ceremony. She never practiced law formally, but would assist her husband Bob in numerous cases and later political queries. Belle's role was anything but passive, even behind the scenes. In the 1890s, she penned a brief that broke new legal ground and won a case before the state's Supreme Court. Bob would later remark in his autobiography that she was his "wisest and best counselor",This is not partial judgement, the Progressive leaders of Wisconsin who welcomed her to our conferences would bear witness. Her grasp of the great problems, sociological and economic, is surpassed by any of the strong men who have been associated with me in my work.
Белсенділік
Ла Фоллетт әйелдердің сайлау құқығы қозғалысында штаттық және ұлттық деңгейде белсенділік танытты. 1909 жылдан бастап әйелдердің сайлау құқығы және сол кездегі басқа да маңызды мәселелер бойынша өз пікірін білдіру үшін ол күйеуі бастаған «Ла Фоллетт апталығы» журналында, кейін «Прогрессив» аталған басылымда апта сайын «Үй және білім» рубрикасын жазып, өңдеді. 1911 және 1912 жылдары ол «Солтүстік Америка баспасөз синдикаты» үшін синдикаттық баған жазды. Ла Фоллетттің әйелдердің сайлау құқығына деген қызығушылығы оны 1910 жылы Ұлттық американдық әйелдер сайлау құқығы қауымдастығына мүше етіп қабылдауға және 1911 жылы оның ұлттық кеңесіне қосылуға алып келді. Алайда, 1912 жылғы қарашада Висконсин штатында әйелдердің сайлау құқығы туралы референдум өткізілген кезде, ол NAWSA-дан шығып, оның қабылдануын қамтамасыз етуге бар күшін жұмсады. 1912 жылы суфражистер 70-тен астам округтік жәрмеңкеге қатысты, оның ішінде Ла Фоллетт он күн ішінде жетісіне сапар шекті. Барлық күш-жігеріне қарамастан, референдум 227 024 дауысқа қарсы 135 546 дауыспен жеңіліске ұшырады. Ла Фоллетт афроамерикандықтарға жасалған зорлық-зомбылыққа да қарсы болды. 1914 жылы ол түсті терілі жастардың христиандық қауымдастығы алдында сөз сөйлеп, көшедегі трамвайларда, қоғамдық көлікте және мемлекеттік мекемелерде түсті терілі адамдарды бөліп-жарудың дұрыс еместігін айтты. Ла Фоллетт мәселе «дұрыс шешілгенше» бейбітшілік конституциясы болмайтынын қосты. 1915 жылы Ла Фоллетт әйелдердің бейбітшілік партиясын құруға көмектесті, ол кейін бейбітшілік және бостандық үшін әйелдердің халықаралық лигасына айналды. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін ол Дүниежүзілік қарусыздандыру жөніндегі әйелдер комитетінде белсенділік танытты және 1921 жылы соғыстың алдын алу жөніндегі ұлттық кеңесті құруға көмектесті. Ла Фоллетт және басқа әйелдер үкіметтерді 1922 жылы Теңіз қаруларын шектеу конференциясын өткізуге ықпал етті. 1925 жылғы 18 маусымда күйеуі қайтыс болғаннан кейін, оған АҚШ Сенатындағы орын ұсынылды, бірақ ол алғашқы әйел сенатор болу мүмкіндігінен бас тартты, мүмкін, бұл оның жеке және қоғамдық өмірі арасындағы осы тепе-теңдікті бұзуы мүмкін болғандықтан, ол үшін оны құрметтейтін.
La Follette was active in the women's suffrage movement at the state and national levels. Beginning in 1909, to express her views on women's suffrage and other topics of the day, she wrote and edited a weekly "Home and Education" column for La Follette's Weekly Magazine, a magazine started by her husband and later became The Progressive. In 1911 and 1912 she wrote a syndicated column for the North American Press Syndicate. La Follette's interest in women's suffrage led to her membership in the National American Woman Suffrage Association in 1910, and joined its national board in 1911. However, when a referendum on women's suffrage in Wisconsin was to be decided in a general election in November 1912, she resigned from the NAWSA to devote her efforts to secure its passage. Suffragists made appearances at more than 70 county fairs in 1912, including La Follette, who visited seven of them in ten days. Despite their efforts, the referendum was defeated by a vote of 227,024 to 135,546. La Follette also opposed the ongoing oppression of African Americans. In 1914 she addressed the colored Young Men's Christian Association, raising an argument that segregation of colored people on street cars, public conveyances, and government departments was wrong. La Follette added that there would be no constitution of peace until the question is "settled right". In 1915 La Follette helped found the Woman's Peace Party, which later became the Women's International League for Peace and Freedom. After World War I, she was active in the Women's Committee for World Disarmament, and helped found the National Council for the Prevention of War in 1921. La Follette and other women influenced governments to convene the Naval Arms Limitation Conference in 1922. After her husband's death on June 18, 1925, his seat in the U. S. Senate was offered to her, but she turned down the opportunity to become the first woman Senator, perhaps because it would have upset the very balance between her public and private lives that she is esteemed for.
Өлім
Ол 1931 жылдың 18 тамызында Вашингтон қаласында 72 жасында, әдеттегі медициналық қарап тексеруден кейін ішек жарақатынан және перитониттен қайтыс болды. Ол Мэдисон қаласындағы Форест Хилл зиратына жерленген.
She died on August 18, 1931, aged 72, in Washington D. C., as the result of a punctured intestine and peritonitis following a routine medical exam. She was buried in Forest Hill Cemetery in Madison.