Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Goolwa, ерте келімсектер "Шығанақ" деп атаған, Оңтүстік Австралиядағы Мюррей аузының жанындағы Мюррей өзеніндегі тарихи өзен порты. Goolwa Аделаидадан шамамен оңтүстікке қарай орналасқан және Хиндмарш аралына көпірмен қосылған.
Goolwa, known as The Elbow to early settlers, is an historic river port on the Murray River near the Murray Mouth in South Australia. Goolwa is approximately south of Adelaide, and is joined by a bridge to Hindmarsh Island.
Тарих
"Гуолва" атауы Нгарринджери тілінде "шығанақ" дегенді білдіреді, ал бұл аймақ ерте келімсектерге "Шығанақ" деп белгілі болған. 1837 жылға дейін бұл аймақ қысқа мерзімге колония астанасы ретінде қарастырылған; 1839–40 жылдары "ерекше сараптама" жүргізілді, нәтижесінде қазіргі Гуолва тұрған жерде Currency Creek-те үлкен қалашық және өзенде порт құруға жарамды жер белгіленді. 1852 жылы кемежай салынды, одан кейін көп ұзамай 1853 жылы почта бөлімі қоса алғанда, мемлекеттік ғимараттар салынды. Дегенмен, Мюррей аузының қауіпті сулары кеме қатынасын қиындатты және қаланың ірі порт ретінде дамуына кедерілді. Гуолва, бәрібір, Австралияның алғашқы ішкі порты (1853) ретінде дамыды, ол қаланы Порт Эллиотпен байланыстыру үшін салынды, кейін Виктор Харборға дейін кеңейтілді, бұл өзен кемелерінен теңіз кемелеріне тауарларды ауыстыруға мүмкіндік берді, осылайша екеуінің де Мюррей аузынан өтуіне қажеттілік болмады. Гуолва 1857 жылы ресми түрде құрылды. 1919 жылы аудандық медбикелер қоғамы Клара Винифред Хоуиді Гуолвада медбикелік пунктін құру үшін жіберді. Австралияның ішкі аймақтарына теміржол желісінің таралуы өзен саудасына және Гуолваның порт ретіндегі маңыздылығына нүкте қойды. Өзен саудасының төмендеуімен Гуолва жергілікті шаруашылық пен балық аулауға тәуелді болды, сонымен қатар Аделаидадан демалысқа келгендер үшін танымал орынға айналды. 1935 жылы Гуолваның оңтүстік-шығыс шетінде Хиндмарш аралы мен Сэр Ричард түбегі арасында тұрақты бөгет (Гуолва бөгеті деп аталады) салынды. Бұл бөгет Мюррей өзенінің тұщы суын Мюррей аузынан келетін тұзды судан бөліп тұрады. Бөгеттің мақсаты Мюррей өзенінің жоғары ағысына тұзды судың өтуіне және қажетті тұщы судың ластануына жол бермеу болды. Гуолва бұрын Хиндмарш аралымен кабельдік паром арқылы байланысқан; 2001 жылы бұл Хиндмарш аралы көпірінің ресми ашылуымен ауыстырылды, оның құрылысы 1990 жылдары ұлттық пікірталас тудырды. 2008 және 2009 жылдары Гуолва Австралия тарихындағы ең ауыр құрғақшылықтан зардап шекті және қаланы тарихта қолдаған өзен арнаға және лайлы жерге айналды. Бұл дағдарыдан кейін штаттық және федералды үкіметтермен өзеннің сақталуын қамтамасыз ету үшін жоғарыдан көбірек су жіберу туралы келіссөздер басталды. 2009 жылы Клейтон шығанағы мен Хиндмарш аралының солтүстік-шығыс жағы арасында уақытша бөгет (Клейтон реттегіші деп аталады) салынды. Бұл реттегіш Гуолва арнасын және оның салаларын қышқыл сульфатты топырақтардың қаупінен қорғау үшін орнатылды. Су деңгейінің төмендеуі өзеннің түбін ашық қалдырды және ғылыми деректер Төменгі көлдер аймағының қышқылдануының зиянды салдары туралы ескертті. Реттегіш дереу реттегіш пен Гуолва бөгеті арасындағы су деңгейін көтерді. 2010 жылы жауын-шашынның артуы және жоғарыдан келген су Клейтон шығанағындағы реттегіштің көп бөлігін алып тастауға мүмкіндік берді. Жаңбыр өзеннің және төменгі көлдердің көп бөлігін толтырды. 2010 жылдың соңында Гуолва бөгетіндегі кейбір қақпалар көп жылдардан кейін тұщы судың Мюррей аузына ағып түсуіне мүмкіндік беру үшін алғаш рет ашылды. Жаңа Оңтүстік Уэльс және Викторияда су тасқынымен бірге жауған жаңбыр Мюррей өзенінен үлкен ағынға әкелді, және 2011 жылдың қаңтарына дейін Гуолва бөгетінің барлық қақпалары ашылды.
The name "Goolwa" means "elbow" in the Ngarrindjeri language, and the area was known as "The Elbow" to the early settlers. Before 1837 the area was briefly considered for the site of the colony's capital; a "special survey" was undertaken in 1839–40, with a sizeable township laid out at Currency Creek and land for a port with substantial warehousing on the river where Goolwa now stands. A wharf was constructed in 1852 and government buildings soon followed, including a post office in 1853. However, the treacherous waters of the Murray Mouth made it difficult for shipping and made the town unsuitable as a major port. Goolwa nevertheless developed as Australia's first inland port (1853) built to connect the town to Port Elliot and later extended to Victor Harbor, allowing goods to move from river boats to sea boats, so that neither had to negotiate the Murray Mouth. Goolwa was officially established in 1857. In 1919 the District Trained Nursing Society sent Clara Winifred Howie to establish a nursing facility in Goolwa. The spread of railways to inland Australia put an end to the river trade and Goolwa's significance as a port. With the decline of the river trade Goolwa became dependent on local farming and fishing, as well as becoming a popular destination for holidaymakers from Adelaide. In 1935 a permanent barrage (called the Goolwa Barrage) was constructed between Hindmarsh Island and Sir Richard Peninsula on the south eastern outskirts of Goolwa. The barrage separates the fresh water of the River Murray from the salt water coming up from the River Murray mouth. The barrage was constructed to prevent the salt water traversing further up the River Murray and polluting much needed fresh water. Goolwa had earlier been connected to Hindmarsh Island by a cable ferry; this was replaced in 2001 by the official opening of the Hindmarsh Island bridge, the construction of which had been a focus of national controversy during the 1990s. During 2008 and 2009 Goolwa suffered from one of the worst droughts in Australian history and the river which has sustained the town throughout its history was reduced to nothing much more than a channel and mudflats. The crisis prompted ongoing discussions with state and federal governments with the aim of releasing more water from upstream to ensure the survival of the river. In 2009 a temporary levee (called the Clayton Regulator) was constructed between Clayton Bay and the north east side of Hindmarsh Island. The Regulator was put in place to protect the Goolwa Channel and its tributaries from the danger of acid sulfate soils. The low water level was exposing the river bed and scientific evidence warned of the devastating impact of acidification of the Lower Lakes region. The Regulator immediately increased the water level between the Regulator and the Goolwa Barrage. In 2010 increased rainfall and water from upstream allowed the Regulator at Clayton Bay to be substantially removed. The rainfall has replenished much of the river and lower lakes. In late 2010 some gates on the Goolwa Barrage were opened for the first time in many years to allow fresh water to flow to the Murray Mouth. Continued rainfalls combined with flooding upstream in New South Wales and Victoria led to massive flows down the River Murray, and by January 2011 all the gates on the Goolwa Barrage were open.
Орналасуы және басқаруы
Гуола Аделаиданың оңтүстігінде шамамен орналасқан және Александрина кеңесінің орталығы болып табылады. Ол Хаммонд штатының сайлау округінде және Майо федералды аймағында орналасқан. 2011 жылғы халық санағы бойынша Гуолва мемлекеттік қалашығында (Гуолва жағажайы, Гуолва солтүстігі және Гуолва оңтүстігін қоспағанда) 2 201 адам тұрды. 2018 жылғы маусым айындағы бағанама бойынша, Гуолва және жақын орналасқан Виктор-Харбордың біріктірілген қалалық халқы 26 532 адамды құрады, бұл соңғы бес жылда жылдық орташа 1,07% өсімді көрсетті. Осы біріктірілген қалалық аймақтың Гуолвадағы бөлігі 11 578 адамды құрайды. Бұл қала танымал демалыс орны және PS Oscar W атымен белгілі құмыралы бу кемесінің үйі. Гуолва, сондай-ақ көршілес Миддлтон және Порт-Эллиот қалалары мен Виктор-Харбор қаласы 2000-шы жылдарда ұлттық деңгейде танылған "теңіз жағасына көшу" қарқынына ие болды, адамдар жағалаудағы жақсырақ өмір салты үшін ірі қалалардан көшіп келді. 2007 жылғы наурыз айында Гуолваға келген Cittaslow өкілдері оны Cittaslow қаласы деп жариялады. Гуолва – Cittaslow мәртебесін алған алғашқы еуропалық емес қала. 2010 жылғы 22 қаңтарда "Тур Даун Андер" жарысының 4-ші кезеңі Гуолвада аяқталды. Іс-шара аясында өткен "Mutual Community Challenge Tour" жарысына қатысқан 8 000-нан астам велоспортшы сол күні Гуолваға келді.
Goolwa is approximately south of Adelaide, and is the seat of the Alexandrina Council. It is in the state electoral district of Hammond and the federal Division of Mayo. At the 2011 census, the state suburb of Goolwa (excluding Goolwa Beach, Goolwa North and Goolwa South) had a population of 2,201. At June 2018, the estimated urban population for Goolwa together with nearby Victor Harbor was 26,532, having increased at an average annual rate of 1.07% year on year over the preceding five years. The portion of this combined urban area residing in Goolwa is 11,578. The town is a popular holiday destination and home to the PS Oscar W, a paddle steamer. Goolwa, along with the neighbouring towns of Middleton and Port Elliot and the city of Victor Harbor have in the 2000s enjoyed a nationally recognised "sea change" boom, with people moving there from more metropolitan areas for an improved lifestyle on the coast. In March 2007, Goolwa was declared a Cittaslow by visiting Cittaslow representatives. Goolwa was the first non European town to gain Cittaslow status. On 22 January 2010 the 4th stage of the Tour Down Under finished at Goolwa. As part of the event more than 8,000 cyclists, that participated in the preceding Mutual Community Challenge Tour, rode into Goolwa on the day.
CLLMM ғылыми-зерттеу орталығы
2024 жылдың ақпан айының басында Гейдер су зерттеу институты басқаратын Куронг, төменгі көлдер және Мюррей аузы (CLLMM) зерттеу орталығы ашылды, ол Хиндмарш аралы көпірі мен тоғанның арасында орналасқан. Орталықтың негізгі міндеті – өңірдегі климаттың өзгеруінің салдарына зерттеу жүргізу және бейімделу, мұндағы алғашқы халықтардың және ғылыми білімдері қолданылады.
In early February 2024, the Coorong, Lower Lakes and Murray Mouth (CLLMM) Research Centre, run by the Goyder Institute for Water Research, opened, located between the Hindmarsh Island bridge and the barrage. The centre's focus is on studying and adapting to the effects of climate change in the region, by using both First Nations and scientific knowledge.
Климат
Гуолвада жылы, Жерорта теңізіне тән жазғы климат, және суық, жартылай шөлді климатқа (Кёппен климаттық жіктелуі: Csb/BSk), (Трюарта: Csbl/BSbl) жақын; жылы, құрғақ жаздар; жұмсақ, салыстырмалы түрде құрғақ көктемдер мен күздер; және қоңыржай жауын-шашынмен жұмсақ қыстар болады.
Goolwa experiences a warm summer mediterranean climate, bordering on a cold semi arid climate (Köppen climate classification: Csb/BSk), (Trewartha: Csbl/BSbl); with warm, dry summers; mild, relatively dry springs and autumns; and mild winters with moderate precipitation.