Кіріспе

25-ші Академия сыйлықтары 1953 жылдың 19 наурызында Голливудтағы RKO Pantages театрында және Нью-Йорктегі NBC International театрында 1952 жылғы фильмдерді марапаттау үшін өтті. Бұл теледидардан көрсетілген алғашқы «Оскар» салтанаты болды. Академия ұзақ уақыт теледидарға қарсы болғанмен, NBC телеарнасына оқиғаны көрсету үшін 100 000 доллар төледі.

**Ең үздік фильм** **Ең үздік режиссер**
«Жер бетіндегі ең ұлы шоу» – Сесил Б. Демилл («Paramount Pictures» үшін)
«High Noon» – Стэнли Крамер («United Artists» үшін)
«Ivanhoe» – Пандро С. Берман («Metro Goldwyn Mayer» үшін)
«Moulin Rouge» – Джон Хьюстон («United Artists» үшін)
«Тыныш адам» – Джон Форд және Мериан С. Купер («Republic Pictures» үшін)

| valign="top" | Джон Форд – «Тыныш адам»
| Джозеф Л. Манкиевич – «Бес саусақ»
| Сесил Б. Демилл – «Жер бетіндегі ең ұлы шоу»
| Фред Циннеман – «High Noon»
| Джон Хьюстон – «Moulin Rouge»

**Ең үздік актер** **Ең үздік актриса**
Гэри Купер – «High Noon» (Маршал Уилл Кейн рөлінде)
Марлон Брандо – «Viva Zapata!» (Эмилиано Сапата рөлінде)
Кирк Дуглас – «Жаман және әдемі» (Джонатан Шилдс рөлінде)
Жозе Феррер – «Moulin Rouge» (Анри де Тулуз-Лотрек / Конт Альфонс де Тулуз-Лотрек рөлінде)
Алек Гиннесс – «Лавандер Хилл Моб» (Генри «Голланд» Холланд рөлінде)
Ширли Бут – «Келіңіз, кішкентай Шеба» (Лола Делани рөлінде)
Джоан Кроуфорд – «Кенеттен қорқыныш» (Майра Хадсон рөлінде)
Бетт Дэвис – «Жұлдыз» (Маргарет «Мэгги» Эллиот рөлінде)
Джули Харрис – «Тойдың мүшесі» (Фрэнки Аддамс рөлінде)
Сьюзан Хейуорд – «Жүрегімдегі әнмен» (Джейн Фроман рөлінде)

**Ең үздік қосалқы актер** **Ең үздік қосалқы актриса**
Энтони Куинн – «Viva Zapata!» (Эуфемио Сапата рөлінде)
Ричард Бёртон – «Менің туған ағам Рейчел» (Филип Эшли рөлінде)
Артур Хунникат – «Үлкен аспан» (Зеб Каллоуэй рөлінде)
Виктор МакЛаглен – «Тыныш адам» (Сквайр «Кызыл» Уилл Данахер рөлінде)
Джек Паланс – «Кенеттен қорқыныш» (Лестер Блейн рөлінде)
Глория Грэм – «Жаман және әдемі» (Розмари Бартлоу рөлінде)
Жан Хаген – «Жаңбырда ән салу» (Лина Ламонт рөлінде)
Колетт Маршан – «Moulin Rouge» (Мари Шарле рөлінде)
Терри Мур – «Келіңіз, кішкентай Шеба» (Мари Бакхолдер рөлінде)
Тельма Риттер – «Жүрегімдегі әнмен» (Кланси рөлінде)

**Ең үздік сценарий** **Ең үздік оқиға және сценарий**
«Жаман және әдемі» – Чарльз Шнее («Жұмбаға тағзым» бойынша Джордж Брэдшоу)
«Бес саусақ» – Майкл Уилсон («Операция Цицеро» бойынша Людвиг Карл Мойзиш)
«High Noon» – Карл Форман («The Tin Star» бойынша Джон В. Каннингем)
«Ақ костюмдегі адам» – Роджер МакДугалл, Джон Дайтон және Александр Маккендрик («Ақ костюмдегі адам» бойынша Роджер МакДугалл)
«Тыныш адам» – Фрэнк С. Нугент («Green Rushes» бойынша Морис Уолш)
«Лавандер Хилл Моб» – Т. Е. Б. Кларк
«Атом қаласы» – Сидни Боэм
«Дыбыс кедергісін бұзу» – Теренс Раттиган
«Пэт және Майк» – Рут Гордон және Гарсон Канин
«Viva Zapata!» – Джон Стейнбек

| **Ең үздік оқиға** | **Ең үздік деректі фильм** |
|---|---|
| «Жер бетіндегі ең ұлы шоу» – Фредерик М. Франк, Теодор Сент-Джон және Фрэнк Каветт | «Теңіз айналамызда» |
| «Менің ұлым Джон» – Лео МакКери | «Хоакстерлер» |
| «Тар маржиналы» – Мартин Голдсмит және Джек Леонард | «Навахо» |
| «Сент-Луис мақтанышы» – Гай Троспер | |
| «Снайпер» – Эдна Анхальт және Эдвард Анхальт | |

**Ең үздік қысқа деректі фильм** **Ең үздік ойыншылық қысқа фильм, бір ролик**
«Көршілер»
«Шайтан бізге жәндікті әкелді!»
«Бақшадағы өрмекші»
«Тірі адам!»
«Терезедегі жарық»
«Сaddle атлеттері»
«Шөлдегі өлтіруші»
«Көршілер»
«Шотландияның патшалығы»

**Ең үздік ойыншылық қысқа фильм, екі ролик** **Ең үздік қысқа мультфильм**
«Су құстары»
«Уақыт көпірі»
«Шайтан бізге жәндікті әкелді!»
«Ол соққы береді!»
«Йоханн тышқан»
«Кішкентай Джонни Джет»
«Мадлен»
«Қызғылт және көгілдір блюз»
«Канададағы көліктің романтикасы»

**Ең үздік музыкалық қойылымға арналған музыка** **Ең үздік драмалық немесе комедиялық қойылымға арналған музыка**
«High Noon» – Димитри Тьомкин
«Ivanhoe» – Миклош Рожа
«Фатимадағы біздің мырысымыздың кереметі» – Макс Штайнер
«Ұры» – Хершел Берк Гилберт
«Viva Zapata!» – Алекс Норт
«Жүрегімдегі әнмен» – Альфред Ньюман
«Ханс Кристиан Андерсен» – Уолтер Шарф
«Джаз әншісі» – Рей Хайндорф және Макс Штайнер
«Орта» – Джан Карло Менотти
«Жаңбырда ән салу» – Ленни Хейтон

**Ең үздік ән** **Ең үздік дыбыс жазу**
«High Noon»-нан («Do Not Forsake Me, O My Darlin'») – Музыкасы Димитри Тьомкин, сөзі Нед Вашингтон
«Son of Paleface»-тан «Мен ғашықпын ба?» – Музыкасы және сөзі Джек Брукс
«Because You're Mine»-нан «Сен менікісің» – Музыкасы Николас Бродски, сөзі Сэмми Кан
«Ханс Кристиан Андерсен»-нен «Thumbelina» – Музыкасы және сөзі Фрэнк Лоссер
«Just for You»-дан «Zing a Little Zong» – Музыкасы Гарри Уоррен, сөзі Лио Робин
«Дыбыс кедергісін бұзу» – Лондон фильмдерінің дыбыс бөлімі
«Карта» – Пайнвуд студиясының дыбыс бөлімі
«Ханс Кристиан Андерсен» – Гордон Э. Сойер
«Тыныш адам» – Дэниел Дж. Блумберг
«Жүрегімдегі әнмен» – Томас Т. Мултон

**Ең үздік көркемдік режиссер, қара және ақ** **Ең үздік көркемдік режиссер, түсті**
«Жаман және әдемі» – Көркемдік режиссер: Седрик Гиббонс және Эдвард Карнаго; Орнату: Эдвин Б. Виллис және Ф. Киог Глисон
«Carrie» – Көркемдік режиссер: Хэл Перейра және Роланд Андерсон; Орнату: Эмиль Кури
«Менің құрдасым Рейчел» – Көркемдік режиссер: Лайл Р. Уилер және Джон ДеКуир; Орнату: Уолтер М. Скотт
«Rashomon» – Көркемдік режиссер: Со Мацуяма; Орнату: Х. Мацумото
«Viva Zapata!» – Көркемдік режиссер: Лайл Р. Уилер және Лиланд Фуллер; Орнату: Томас Литтл және Клод Карпентер
«Moulin Rouge» – Көркемдік режиссер: Пол Шерифф; Орнату: Марсель Вертес
«Ханс Кристиан Андерсен» – Көркемдік режиссер: Ричард Дэй және Антони Клаве; Орнату: Ховард Бристол
«Құдалық» – Көркемдік режиссер: Седрик Гиббонс және Пол Гроссе; Орнату: Эдвин Б. Виллис және Артур Крамс
«Тыныш адам» – Көркемдік режиссер: Фрэнк Хоталинг; Орнату: Джон Маккарти және Чарльз Томпсон
«Килиманджароның қарлары» – Көркемдік режиссер: Лайл Р. Уилер және Джон ДеКуир; Орнату: Томас Литтл және Пол С. Фокс

**Ең үздік операторлық жұмыс, қара және ақ** **Ең үздік операторлық жұмыс, түсті**
«Жаман және әдемі» – Роберт Суртис
«Үлкен аспан» – Рассел Харлан
«Менің құрдасым Рейчел» – Джозеф ЛаШелл
«Навахо» – Вирджил Миллер
«Кенеттен қорқыныш» – Чарльз Ланг
«Тыныш адам» – Уинтон С. Хох және Арчи Стаут
«Ханс Кристиан Андерсен» – Гарри Страдлинг
«Ivanhoe» – Ф. А. Янг
«Миллион долларлық русалка» – Джордж Фольси
«Килиманджароның қарлары» – Леон Шамрой

Құрметті академиялық сыйлықтар

Джордж Альфред Митчелл "оның атымен аталатын камераны жобалау және дамытуы үшін, сондай-ақ кинематография саласындағы үздіксіз және басты рөлі үшін". Джозеф М. Шенк "фильм индустриясына ұзақ және көрнекті қызметі үшін". Мериан С. Купер "қозғалыс суреті өнеріне көптеген инновацияларын және үлесін қосқаны үшін". Гарольд Ллойд "үлкен комедиант және жақсы азамат". Боб Хоуп "әлемнің күлкісіне қосқан үлесі, киноиндустрияға көрсеткен қызметі және американдық құндылықтарға берілгендігі үшін". "Плимут Әңгімесі" – үздік арнайы эффекттер үшін.

Ирвинг Г. Тальберг ескерткіш сыйлығы

Сесил Б. Демилл

Ұсынушылар

Аты Ролі 25-ші «Оскар» марапаттарының жариялаушысы (AMPAS президенті) Марапаттау салтанатына келген қонақтарды қарсы алып, ашылу сөзін айтты. Ең жақсы костюм дизайны сыйлығын табыс етті. Документалды фильмдер сыйлығын табыс етті. Джеймс Стюарт Ең жақсы монтаж сыйлығын табыс етті. Көркемдік безендірілу сыйлығын табыс етті. Джейн Уайман Ең жақсы дыбыс жазу сыйлығын табыс етті. Қысқа метражды фильмдер сыйлығын табыс етті. Ең жақсы операторлық жұмыс сыйлығын табыс етті. Музыка сыйлығын табыс етті. Оливия де Гавиланд Ең жақсы режиссер сыйлығын табыс етті. Жазу сыйлығын табыс етті. Ең жақсы қосалқы актер сыйлығын табыс етті. Ең жақсы қосалқы актриса сыйлығын табыс етті. Ең жақсы актер сыйлығын табыс етті. Ең жақсы актриса сыйлығын табыс етті. Ең жақсы фильм сыйлығын табыс етті. Ең жақсы арнайы эффектілер сыйлығын табыс етті. Шетел тіліндегі фильмге арналған құрметті сыйлықты табыс етті. Чарльз Бракетт Джозеф М. Шенк пен Гарольд Ллойдқа арналған құрметті сыйлықтарды табыс етті. Ғылыми және техникалық сыйлықтарды табыс етті. Чарльз Бракетт Боб Хоупқа арналған құрметті сыйлықты және Сесил Б. ДеМилле атындағы Ирвинг Г. Тальберг сыйлығын табыс етті.

Эфир

25-ші "Оскар" сыйлығының табыс беру салтанаты алғаш рет теледидардан көрсетілді: киноиндустриясының ең ірі шарасын тамашалауға мүмкіндік туды. Бұл, кино әлемінің көптеген белгілі тұлғаларының теледидардағы дебюті болды. Телехабар тарату қажеттілігі, екі жағалаудағы салтанатты қаржыландыру үшін туындады. Үш киностудия әдеттегідей қаржылық қолдау көрсетуден бас тартқанда, Америка радиокорпорациясының RCA Victor бөлімі AMPAS-қа 100 000 доллар (кейбір деректер бойынша 250 000 доллар) демеушілік төлем ретінде беруге келісті. NBC екі жағалаудағы салтанатты өзінің 64 станциялық телеарна желісі және 174 станциялық радио жүйесі арқылы тікелей эфирде көрсетті. Қарулы күштер радио қызметі, кейін тарату үшін іс-шараны жазды. Хабар жүргізуші Боб Хоуптан (Батыс жағалауы) Конрад Нагельге (Шығыс жағалауы) ауысып отырды. Кешкі салтанатты кешіктіруге себеп, сол түні Бродвей сахнасында өнер көрсететін үміткерлерді қабылдау болды. Дәстүрлі ақ көйлек тым жарқырап көрінер еді.

Ерекше жетістіктер

Жыл өте күрделі жағдайға ұшырады, өйткені жоғары бағаланған «High Noon» фильмі «Жердегі ең ұлы шоу» фильміне, Сесил Б. Демилдің туындысына ең жақсы фильм сыйлығын жоғалтты. Бұл фильм кейіннен сыйлықты жеңген ең нашар фильмдердің бірі саналды. Бүгінде «Rotten Tomatoes» тізімінде ең жақсы фильмге ие болған 95 фильмнің ішінде 94-орынды иеленеді, тек «Бродвей мелодиясынан» жоғары тұрады. «Жаңбыр астында ән салу» тек екі номинация алғанмен, барлық уақыттағы ең ұлы американдық музыкалық фильм деп танылды және 2007 жылы Америка кино институтының жаңартылған тізімінде барлық уақыттағы бесінші ең ұлы американдық фильм ретінде көрсетілді, ал «High Noon» сол тізімде жиырма жетінші орынға ие болды. «Жақсы мен жаман» бес «Оскар» сыйлығын жеңіп алды, бұл ең жақсы фильм номинациясына ілікпеген фильм үшін рекордтық көрсеткіш. Бұл сондай-ақ екінші – және қазірге дейінгі соңғы – «Оскар» марапаты болды, онда ең жақсы фильм номинациясына ұсынылмаған фильм кештің ең көп сыйлығын алды (ең көп жеңіске тең түскен жылдарды есептемегенде). 88-ші «Оскар» сыйлығында «Spotlight» фильмі «Ең жақсы фильм» және «Ең жақсы түпнұсқа сценарий» сыйлықтарын жеңіп алғанша, бұл ең жақсы фильм жеңімпазының барлығы екі «Оскар» сыйлығын ғана алған соңғы жыл болды. Бұл сондай-ақ ең жақсы фильм номинациясына ұсынылмаған екі фильмнің ( «Жақсы мен жаман» және «Ханс Кристиан Андерсен», екеуі де алты номинация алған) жеңімпаздан көп номинация алған үш жылдың екіншісі болды. Бұл жағдай 79-шы «Оскар» марапатында қайталанды. Ширли Бут 19 ғасырда туған және ең жақсы әйел рөлінде «Оскар» сыйлығын жеңіп алған соңғы адам болды, сонымен қатар 54 жасында ең жақсы актриса сыйлығын жеңіп алған 50 жастағы алғашқы әйел атанды (50 жастағы екінші әйел, Джулианна Мур да 54 жасында 87-ші «Оскар» сыйлығында жеңіс тойлады). Джон Фордтың ең жақсы режиссер номинациясындағы төртінші жеңісі осы санаттағы рекордтық көрсеткішті орнатты, ол бүгінгі күнге дейін сақталды. 1936 жылы «Ең жақсы фильм», «Ең жақсы режиссер» және барлық төрт актерлік «Оскар» сыйлықтары алғаш рет алты түрлі фильмге берілді. Бұл оқиға соңғы үш рет қайталанды: 1956 жылғы 29-шы, 2005 жылғы 78-ші және 2012 жылғы 85-ші «Оскар» марапаттарында.