Кіріспе

Онкапаринга өзені ұлттық паркі – Австралияның Оңтүстік Австралия штатында орналасқан қорғаулы аймақ. Ол Аделаида қаласының оңтүстігінде, Онкапаринга өзенінің жайылмасының шығыс жағында, Басты Оңтүстік тас жолынан шығысқа қарай созылып жатыр.

Тарих

Ұлттық парктің қазіргі жерінің көп бөлігі 1973-1977 жылдар аралығында бұрынғы Оңтүстік Австралия мемлекеттік агенттігі – Мемлекеттік жоспарлау органы сатып алған. Онкапаринга өзенінің барлық бойындағы жерді сатып алудың үш мақсаты болды. Біріншіден, "демалыс үшін ашық кеңістік ұсыну", екіншіден, "жергілікті флора мен фаунаны қоса алғанда, ландшафттың табиғи ерекшеліктерін сақтау" және үшіншіден, "қалалық және ауылдық жерлер арасында буферлік аймақ қызметін атқару" болды. 1982 жылы жердің көп бөлігі 1985 жылы Онкапаринга өзенінің демалыс паркін құрған Қоршаған орта және мұра департаментіне берілді. 1993 жылы Бастың Оңтүстік тас жолының шығысындағы барлық жер ("қапшағай бөлігі" деп белгілі) демалыс паркінен шығарылып, Онкапаринга өзені ұлттық паркі деп жарияланды.

Жерді бұрын пайдалану

Онкапаринга өзенінің төменгі ағысында Каурна аборигендері қоныстанған, ал өзеннің атауы Каурна тілінен алынған, «бас» деген мағынаны білдіреді. Аурупалықтардың қоныстануы және ауыл шаруашылығы шамамен 1840 жылы басталды, бұл аборигендердің жылжуына алып келді. Каурна халқы әлі де мәдени дәстүрлер мен діни сенімдер арқылы осы аймаққа байланысты. Ноарлунга қаласы (кейін Ескі Ноарлунга деп аталды) өзен арқылы Ноарлунга портына ауыл шаруашылығы өнімдерін тасымалдаумен байланысты қызмет көрсету орталығы болды.

Флора мен фауна

Парктің өсімдік жамылысы адам қызметінен көп бұзылған, бірақ қалдық бөліктері сақталған. Ең жақсы сақталған аймақ – қорықтың Хардидің бұталығы бөлігі. 160 жыл бойы мал өсіру, ағаш кесу және егін шаруашылығы қорықтың көп бөлігін жергілікті төменгі қабаттағы өсімдіктерден тазартқан, ал көптеген аймақтарда инвазивті шөптер басты өсімдік түріне айналған. Қорықтағы ең көрінетін жергілікті түрлер – қалдық эвкалипттер. Эвкалипт микрокарпа (сұр қорап), Эвкалипт фасцикулоза (көк иірімшік), Эвкалипт порса (малли қорап), Эвкалипт камальдуленсіс (қызыл иірімшік) және Эвкалипт леукоксилон (көк иірімшік) қорықта кездеседі. Еуропалық зәйтүн (Olea europaea) Оңтүстік Австралияда зиянды арамшөп болып саналады және парктің ішіне енген, бірақ әдетте Белаир ұлттық паркі сияқты Маунт-Лофти тауларындағы ескірек парктегідей ірі емес, егер басқарылмаса, мәселе болып қала береді. Соңғы жиырма жылда Ұлттық парктер SA үшін жұмыс істейтін мердігерлер шатқалдың қолжетімді аймақтарын қайта жасылдандырды. Парктегі ең көне қайта жасылдандыру аймағы көбінесе эвкалипттерден тұратын көшеттермен жүргізілді. Жақында жергілікті түрлердің тұқымдарын қазылған траншеяға тікелей себу әдісіне көбірек назар аударылуда. Құбылысқа көбелектер (Lepidoptera) және ұшып жүретін шырыштар (Anisoptera) жатады. Кенгурулар шөптерге толы ашық төбелерде көптеп кездеседі.

Хардидің шөп шабуылдары

2 сағаттық цикл, цикл (11-қақпа). Бұл туған жердегі өсімдіктер өте маңызды сақтау аймағы болып табылады, бұрын ағаш кесу, кен оқу және мал жаю болғанына қарамастан.

Эхиднаның өрлеуі

2,5 сағаттық айналым, айналым (Есік 7). Эхидна жолы сақталған ең жақсы өсімдіктердің арасынан иіліп өтеді және 1880 жылдары салынған шатырлар мен үйлерді қоса алғанда, алты тарихи ескерткішке саяхаттайды. Басты ағаш түрі – бөртеқұмық, ал шатқалдарда өзен қызылы, жоғары беткейлерде – қызғылт қызыл ағаштар өседі. Басқа өсімдіктерге шейх, алтын акация, жергілікті қарағайдың кішкентай тобы және әртүрлі шөптесін жамылғылар кіреді. Аймақта 27 түрлі жергілікті орхидея тіркелген.

Сандус өзенінің жағалауы

4 сағаттық айналым, айналым (6-шы қақпа). Бұл тасты жол Сандуз қарау тұғырынан шатқалдың түбіне қарай тік түседі, содан кейін қысқа ғана қашықтыққа дейін өзен бойымен төмен ағып, шатқалдың тік беткейлерімен қайта жоғары көтеріліп, қыратқа және содан кейін тұраққа жетеді.

Тау-кенге көтерілу

10-шы қақпаның жанындағы белгіленген жартас аймағында тауға өрмелеуге рұқсат беріледі. Арнайы дағдылар мен жабдықтар қажет. Тауға өрмелеушілер алдымен Белаир аудандық кеңсесіне хабарласуы тиіс.